Chương 158: Thương thảo với Mã Lão Bản.

Đến đúng ngày hẹn, bác Tư Thành và anh Lâm cùng nhau sang khu vực biên giới để tìm gặp thương lái. Hồi đầu vụ, Tư Thành đã từng sang đây đánh tiếng trước một lần, coi như đặt mối quan hệ, nên chuyến này không đến mức bỡ ngỡ. Người mà bác quen biết là một thương lái người bên kia, tên gọi theo cách xưng hô của Tư Thành là Mã Lão Bản.

Mã Lão Bản vóc người thấp, thân hình tròn trịa, bụng hơi phệ, đi đứng nhanh nhẹn. Đôi mắt một mí đặc trưng của người Hán lúc nào cũng nheo lại, ánh nhìn sắc và linh hoạt, vừa toát lên vẻ lanh lợi, vừa phảng phất chút tính toán, gian trá của người buôn bán lâu năm. Nhìn bề ngoài thì lúc nào cũng cười cười nói nói, nhưng trong bụng nghĩ gì thì khó ai đoán được.

Cuối năm là thời điểm thương lái bận rộn nhất. Hàng hóa phải gom đủ thứ để chuẩn bị cho dịp Tết âm lịch, nhu cầu tăng cao, xe cộ ra vào tấp nập. Với những người như Mã Lão Bản, có nguồn hàng chủ động tìm tới đã là chuyện đáng mừng, huống chi lại là bắp cải số lượng lớn, đúng vào thời điểm cần hàng.

Gặp Tư Thành, Mã Lão Bản tỏ ra khá niềm nở. Ông ta mời hai người vào phòng làm việc phía trong, căn phòng không lớn nhưng gọn gàng, bàn ghế sạch sẽ, trên bàn đã sẵn ấm nước nóng. Ba người ngồi xuống, Mã Lão Bản rót nước mời từng người, nói chuyện xã giao vài câu, hỏi thăm đường đi có thuận lợi không, vụ mùa năm nay thế nào.

Sau màn chào hỏi, ông ta bắt đầu đi thẳng vào vấn đề, hỏi về số lượng bắp cải bên phía An Khánh và các xóm lân cận. Tư Thành trả lời khá thành thật, ước lượng sản lượng, thời điểm có thể thu hoạch. Anh Lâm ngồi bên cạnh, nghe hai người trao đổi bằng tiếng Tàu. Thi thoảng, Tư Thành quay sang phiên dịch lại cho anh vài câu chính, để anh nắm được đại khái câu chuyện.

Nghe xong, Mã Lão Bản gật gù tính toán, lấy bút ghi chép vài dòng vào sổ. Sau một lúc cân nhắc, ông ta đồng ý sẽ sắp xếp thời gian, cùng thêm một người nữa bên phía mình sang bên kia biên giới để trực tiếp xem bắp cải. Có tận mắt xem hàng, ông ta mới dám quyết định chuyện giá cả và số lượng.

Vài ngày sau, đúng như đã hẹn, Mã Lão Bản sang bên này, theo sự chỉ đường của Tư Thành tới An Khánh ghé xem ruộng rau của nhà ông bác. Ông ta đi một vòng quanh ruộng, cúi xuống bẻ thử vài bắp cải, lật lá xem độ cuốn, sờ tay vào bẹ lá rồi con đưa lên mũi ngửi. Thỉnh thoảng, ông ta trao đổi nhỏ với người đi cùng, cả hai gật đầu liên tục.

Kết quả rõ ràng khiến Mã Lão Bản khá hài lòng. Bắp cải nhà Tư Thành to đều, cuộn chặt, màu sắc đẹp, có thể tiêu thụ ở thị trường bên kia. Không vòng vo nhiều, ông ta đưa ra mức giá ngay tại ruộng:

“Chỗ này của nhà ông, tôi mua 5 tệ một ký.”

Nghe con số ấy, Tư Thành quy đổi nhanh sang tiền việt được khoảng 10-12 nghìn 1 ký, ông bác lập tức gật đầu

“5 tệ, thành giao!”

Sau khi chốt xong hàng nhà mình, bác Tư Thành tiếp tục dẫn Mã Lão Bản và người đi cùng băng qua An Yên, men theo con đường đất quen thuộc để vào xóm của anh Lâm. Vừa đi, Tư Thành vừa giới thiệu sơ qua tình hình: cả xóm bên đó năm nay trồng bắp cải khá nhiều, diện tích tập trung, có thể gom hàng một đợt lớn, thuận tiện cho xe cộ ra vào.

Mã Lão Bản nghe vậy chỉ ừ hử vài tiếng, ánh mắt vẫn đảo liên tục, quan sát từ ven đường vào tới tận ruộng.

Đặt chân xuống ruộng bắp cải đầu tiên, Mã Lão Bản đã không vội nói gì. Ông ta đi chậm rãi, cúi xuống bẻ thử vài cây, lật từng lớp lá ngoài, rồi đưa lên sát mắt xem những lỗ thủng li ti do sâu đục. Có ruộng bắp cuộn khá chặt, lá xanh, ít vết bệnh; nhưng cũng có ruộng cây nhỏ hơn, lá ngoài nhăn nheo, sâu ăn chi chít. Chỗ tốt chỗ xấu xen lẫn nhau, không đồng đều như ruộng của Tư Thành bên An Khánh.

Với kinh nghiệm nhiều năm làm ăn, Mã Lão Bản dĩ nhiên không bỏ qua những điểm yếu ấy. Ông ta cố tình dừng lại lâu hơn ở những ruộng xấu, bẻ lên những cây bị sâu đục nhiều, giơ ra cho mọi người cùng thấy, lắc đầu liên tục. Những ruộng đẹp hơn, ông ta chỉ liếc qua vài mắt, không tỏ ra mấy mặn mà.

Sau một vòng xem xét, Mã Lão Bản đứng thẳng dậy, phủi phủi đất trên tay, quay sang nói với Tư Thành bằng giọng dứt khoát. Tư Thành nghe xong, sắc mặt hơi chùng xuống, rồi quay sang anh Lâm và bà con trong xóm, chậm rãi phiên dịch lại:

“Bên họ nói, bắp cải nhiều thật, nhưng chất lượng không đồng đều, sâu bệnh khá nhiều. Giá họ có thể mua là 7 ngàn một ký.”

Lời vừa dứt, không khí quanh ruộng lập tức xôn xao. Vài người nhìn nhau, mặt mày không giấu nổi sự bức xúc. Có người không kìm được, lên tiếng ngay:

“ Giá đó thấp quá! Bán ngoài chợ cũng được 10-12 ngàn một ký, hà cớ gì bán rẻ thế này?”

Tư Thành quay sang truyền đạt lại ý kiến ấy. Mã Lão Bản nghe xong, nhếch mép cười nhạt, không hề tỏ ra bất ngờ. Ông ta trả lời ngắn gọn, rồi giơ một ngón tay lên lắc nhẹ. Tư Thành phiên dịch:

“Ông ấy nói, giá bán ngoài chợ là chuyện của bán lẻ, còn đây là mua số lượng lớn, chở xe qua biên giới, rủi ro cao. Ông ấy nâng lên 8 ngàn một ký, đồng ý thì mua, không thì thôi.”

Thái độ của Mã Lão Bản tỏ ra rất dứt khoát. Hai tay ông ta đút vào túi quần, đứng dựa người ra sau, ánh mắt lần lượt nhìn từng người trong xóm, không hề có ý thương lượng thêm. Cái dáng vẻ ấy khiến ai nấy đều hiểu, ông ta không nói đùa.

Tư Thành là người duy nhất ở đó biết tiếng Trung, đành đứng ra nói đỡ thêm một hai câu, phân tích rằng bà con đã chăm sóc vất vả, sâu bệnh chỉ là nhất thời, mong Mã Lão Bản xem xét nâng thêm chút nữa. Nhưng Mã Lão Bản lắc đầu, nét mặt lạnh đi, hoàn toàn không lay chuyển.

Ông ta nói thẳng với Tư Thành rằng, giá 8 ngàn là giá cuối cùng. Nếu Tư Thành hoặc bà con không hài lòng, cứ việc đi hỏi những thương buôn khác ở khu vực biên giới. Bên ông ta có nhiều nguồn hàng, không nhất thiết phải tốn công, tốn thời gian sang đây gom cho bằng được.

Kể cả phần bắp cải của nhà Tư Thành bên An Khánh, nếu không thống nhất thì cũng coi như thôi, ông ta sẽ không qua lấy nữa.

Bác Tư Thành biết tiếng Trung chỉ ở mức giao tiếp làm ăn thông thường, hỏi han giá cả, hẹn ngày giờ thì còn được, chứ muốn đôi co, mặc cả từng câu từng chữ cho có lợi hơn thì không đủ vốn từ, cũng không đủ vị thế đưa ra điều kiện. Nói nhiều quá, ý tứ không tròn, người ta hiểu sai hoặc cố tình hiểu sai, lại giận cá chém thớt, quay sang không mua bắp cải nhà ông nữa thì càng thêm rắc rối.

Làm ăn biên giới, mất mối quen rồi, muốn nối lại cũng không dễ.

Nghĩ tới đó, Tư Thành chỉ khẽ lắc đầu, quay sang anh Lâm, giọng trầm xuống:

“ Chịu thôi cháu ạ. Bắp cải bên này vừa trải qua một đợt sâu bệnh, người ta còn chịu sang xem rồi đồng ý mua là may rồi. Tám ngàn một ký, mỗi bắp nặng hơn ký, tính tròn ra 10 ngàn một bắp đi. Nhà cháu trồng hơn nghìn cây, kiểu gì cũng được hơn chục triệu. So với tiền giống, phân bón, công chăm sóc thì vẫn có lãi.”

Anh Lâm nghe xong, trong lòng vẫn chưa xuôi. Anh ngập ngừng một lát rồi nói, giọng có phần dè dặt nhưng rõ ràng là không hài lòng:

“Nhưng bác à, ít ra cũng phải bằng giá ngoài chợ chứ. Tám ngàn thấp quá. Đồng ý là có đợt sâu bệnh, nhưng chúng chỉ ăn mấy lá già bên ngoài thôi, bắp bên trong vẫn cuộn chặt, đâu có hư hỏng hóc gì?”

Tư Thành thở ra một hơi, kiên nhẫn giải thích:

“Mười ngàn là giá bán lẻ ngoài chợ, cháu bán từng bắp một, tự ngồi đó cả buổi. Còn người ta mua buôn, mua cả xe, thì giá phải thấp hơn chứ. Họ còn tiền vận chuyển, tiền thuê người bốc xếp, kho bãi, hao hụt trên đường… đủ thứ chi phí. Cháu thử đặt mình vào vị trí người đi buôn xem, tám ngàn thế này bác mà là cháu thì bác cũng gật đầu.”

Anh Lâm im lặng. Anh hiểu những điều Tư Thành nói đều có lý, chỉ là trong lòng vẫn thấy tiếc. Bao công sức mấy tháng trời, giờ bán rẻ hơn mong đợi, ai mà không xót.

Hôm thương lái sang xem hàng, Quốc và Hào đều phải đi học, trong nhà thiếu người bàn bạc. Anh Lâm nghĩ tới nghĩ lui, cuối cùng quyết định đem chuyện giá cả ra hỏi ý kiến chung của cả xóm, coi như cùng nhau quyết định.

Anh Lâm đứng giữa đám ruộng, gọi mọi người lại rồi hỏi:

“Thương lái bên kia đồng ý mua với giá tám ngàn một ký. Trong xóm mình có nhà nào đồng ý bán với giá ấy không?”

Vừa dứt lời, mấy bà cô trong xóm đã bắt đầu xì xào, than vãn:

“Tám ngàn thấp quá, ngoài chợ người ta bán mười ngàn cơ mà.”

“Phải đó, bán cho người Tàu thì phải 11-12 ngàn chứ. Giá 8 ngàn thế này thì thà tôi chở ra chợ bán lẻ còn hơn.”

Có người vừa nói vừa lắc đầu, vẻ mặt không cam tâm. Không khí trong xóm bỗng trở nên nặng nề.

Thấy đám đông bắt đầu xôn xao, giọng người nọ chồng lên người kia, Tư Thành liếc nhanh sang phía Mã Lão Bản. Ông ta đứng khoanh tay, nét mặt đã lộ rõ vẻ thiếu kiên nhẫn. Đôi mày rậm hơi nhíu lại, ánh mắt lướt qua đám người như đang cân nhắc xem có nên tiếp tục mất thời gian ở đây nữa hay không.

Tư Thành vội bước lên một bước, giơ tay ra hiệu cho mọi người bình tĩnh.

“ Bà con nghe tôi nói một chút đã. Rau xóm mình vừa qua đợt sâu bệnh, giá thấp hơn một chút là điều dễ hiểu. Giờ nếu ai cũng chở bắp cải ra ngoài chợ thì thử hỏi ai mua cho hết? Bán một hai phiên liệu có xuể không? Còn bán cho người ta một lượt là xong, có tiền cầm tay về lo sắm Tết luôn, không phải dầm mưa dãi nắng ngoài chợ.”

Lời nói của Tư Thành vừa dứt, trong đám đông lập tức có người phản ứng:

“ Nhà thằng Lâm trồng nhiều, thế nhà mày có bán giá tám ngàn không? Mày bán thì nhà cô cũng bán.”

Người khác phụ họa ngay:

“ Rồi nhà Quốc nữa, nhà cái Mây, mấy nhà đó trồng nhiều nhất xóm. Có bán không để bọn tôi còn quyết với nào?”

Không khí bỗng chốc dồn về phía mấy hộ trồng nhiều. Mẹ Quốc đứng ở gần đó, nghe gọi tên mình thì hơi lúng túng. Bà nhìn quanh một lượt rồi lắc đầu, giọng chậm rãi:

“Chịu thôi, để thằng Quốc đi học về xem ý nó thế nào đã.”

Một bà cô cười xòa, nói nửa đùa nửa thật:

“Cô Dung là mẹ nó cơ mà, cô quyết thì nó sao dám cãi. Trứng sao khôn hơn vịt được.”

Mẹ Quốc vẫn giữ thái độ kiên định, không chịu gật đầu:

“Đằng nào cũng chưa đến Tết, tôi cứ đợi nó về rồi quyết. Thường ngày nó chăm ruộng giờ bán mà không hỏi ý nó, nó lại giận tôi ấy chứ.”

Có người nghe vậy thì xuôi theo, gật gù:

“Cũng đúng thôi. Nhà cô bắp cải to thế cơ mà, bán 8 ngàn thì phí thật. Nhà tôi trồng ít hơn, cây lại nhỏ nữa, 8 ngàn chắc tôi bán luôn quá.”

Một người khác chen vào, giọng có phần sốt ruột:

“Ừ, bán đi. Tôi cũng muốn bán sớm lấy tiền tiêu Tết. Chứ trời mà ấm lên đợt nữa, sâu bệnh quay lại thì chẳng còn gì mà thu. Lỗ một hai nghìn còn đỡ hơn là chần chừ rồi mất trắng.”

“Tôi bán. Tôi bán!”

Mọi người đứng tụm năm tụm ba bàn tán thêm một hồi lâu nữa, người nói xuôi, kẻ nói ngược, ai cũng có cái lý riêng của mình. Người trồng ít thì sốt ruột muốn bán sớm cho xong chuyện, người trồng nhiều lại tiếc của, cứ chần chừ chưa dám gật đầu.

Chênh một hai nghìn một ký nghe qua thì không lớn, nhưng nhân lên cả tấn bắp cải, con số ấy lập tức trở thành một khoản tiền không hề nhỏ.

Không khí trong xóm dần trở nên nặng nề, tiếng nói chuyện nhỏ lại nhưng đầy toan tính.

Tư Thành đứng chếch sang một bên, liếc nhìn đồng hồ rồi lại quay sang anh Lâm, giọng thấp xuống nhưng đầy thúc ép:

“Cháu là người bên này, cháu phải cân nhắc cho kỹ rồi báo lại cho chú để chú nói với người ta. Cuối năm thương lái bận rộn lắm, không phải lúc nào họ cũng sang đây nghe mình kỳ kèo đâu. Hôm nay mình không bán, rồi lần tới có sang gặp lại, chưa chắc họ đã chịu qua xem hàng nữa.”

Lời nói ấy như một cú đẩy mạnh, khiến anh Lâm cảm nhận rõ áp lực đang đè nặng lên vai mình. Anh đứng im, hai tay đút túi áo, mắt nhìn ra cánh đồng bắp cải xanh rì phía trước mà trong lòng rối như tơ vò. Chỉ cần anh gật đầu là cả xóm có đầu ra ngay, có tiền tiêu Tết. Nhưng nếu anh từ chối, cơ hội này trôi qua, lần sau chưa chắc đã tìm được người mua chịu thu cả tấn hàng như vậy.

Anh cũng muốn đợi Quốc với Hào đi học về rồi bàn bạc một lượt cho yên tâm. Nhưng thương lái thì đâu có kiên nhẫn chờ đợi. Mã Lão Bản đứng đó, nét mặt lạnh nhạt, rõ ràng không có ý kéo dài thêm.

Suy nghĩ một lúc lâu, anh Lâm hít sâu một hơi, như tự ép mình phải đưa ra quyết định. Cuối cùng, anh chọn phương án chắc cú nhất: bán với giá tám ngàn một ký, nhận tiền ngay, đổi lấy một cái Tết an toàn, không nơm nớp lo sâu bệnh hay ế hàng.

“Thôi thì… nhà tôi bán với giá ấy”

Lời nói vừa dứt, vài người trong xóm thở phào, coi như đã có người đứng ra quyết trước. Những nhà đã lăm le từ đầu cũng lần lượt gật đầu theo, không khí căng thẳng dần vơi đi. Nhà cái Mây, nhà chú thím, chị Linh thấy anh Lâm đi đầu liền không do dự nữa, nếu thiệt thì mọi người cùng thiệt.

Chỉ còn lại nhà Quốc. Vì con trai không có ở nhà, bà Dung vẫn giữ thái độ dè dặt, chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Bà chỉ nói để chờ Quốc về rồi tính. Còn lại, đa số các hộ trong xóm đã đồng ý bán bắp cải cho thương lái bên Tàu, coi như tạm thời chốt xong một phương án an toàn cho ruộng rau nhà mình.