Chương 76 : Toạ Lại Ân

Trịnh Bình vốn khờ dại, ai nói gì cũng tin, với việc nữa là rất hào hiệp trượng nghĩa. Cớ ấy mới ra tay giúp đỡ bọn chúng, nhưng nhà tên này nghèo cực, nhà tranh nhỏ xíu chẳng ra ba gian ba giếc gì cả, thành ra khổ cảnh còn khổ vật.

May sao Trịnh Bình rất giỏi chữa bệnh, thấy Ngọc Yến nhiều vết thương liền băng bó cho mà cầm thương. Hỏi qua thì Linh Thiều biết do xưa cha Bình làm thầy thuốc nên mới rành việc này.

… Tỉnh dậy, đầu óc đỡ đau, nhìn sang thấy có nước hoa cúc với nước gừng làm hắn rõ biết đang ở nhà của một người biết y pháp. Lại thấy Thanh Nhơn đang ngồi ăn thịt gà, Linh Thiều đọc sách ngâm thơ, còn đâu tên nào đó có thể là chủ nhà đang nấu cơm.

Thấy hắn dậy, bọn chúng tới mà hỏi han săn sóc. Riêng Trịnh Bình thì đặt nồi cháo thịt gà qua bên, nắm tay hắn mà nói mấy câu trẻ trâu mặc tuổi tác :

– Bạch Hổ đại nhơn! Ui chôi hôm ni được gặp ngài! Nghe danh mô lâu rồi! Đây đây! Có nồi cháo thịt ngài ăn mau cho nóng ạ!

Người đương lúc đói lâu ngày mà ăn mạnh ăn bổ nhanh quá thì dạ dày sẽ dễ thủng, chết ngay tại chỗ. Lời Trịnh Bình nói hắn nghe theo thì dễ lăn quay ngay tại chỗ, nhịn đói mà vớt hết thịt cho Thanh Nhơn, còn hắn chỉ ăn cháo.

– Huynh đây không biết danh tự chi để tiện xưng hô? Ta đây tên Ngọc Yến, ấy chớ gọi Bạch Hổ đại nhơn chi chi đó nữa đâu.

– Ta là Trịnh Bình! Nhà ta nghèo hèn gặp ngài thực quá là quý luôn! Ta nghe ngài có năng tiên chi (tri) khi mô nhờ ngài tánh coi mô thoát nghèo được không nhé!

– Nhà ngươi nghe mô ra cái nớ rứa…? Mà thấy ta tội nhơn cũng ra sức giúp…

Chẳng kịp nói xong là Trịnh Bình xỉa vô mồm hắn ngay lập tức rồi :

– Nghe mạ (mẹ) Lưu của ta nói ơ! Mạ kể là ngài đoán lời Ngự Bình sơn thánh! À mà… do ta trượng nghĩa nên thấy nạn mà giúp, thấy huynh đệ của ngài cũng đàng hoàng nên mới xuất thủ.

Xong xuôi việc hỏi han Trịnh Bình, giờ là hắn cần chửi bới một trận với hai tên kia. Bọn chúng tưởng được khen sao chứ Yến lại lo lắng hơn bao giờ…

– Mi là có ý chi mà chửi tau (tao)?! Tau (tao) với thằng ni cứu mi đó! (Giọng Thanh Nhơn to mà văng hết nước miếng vào mặt đối phương)

– Anh bị chi rứa? Rồi bơ anh Trâu, chị Gà, mạ rồi cha răng? Anh không cha không mạ chơ tôi răng? Vợ anh răng? Làm chi cũng phải suy nghĩ chơ?

– Lỗi ta rủ rê Thanh Nhơn, huynh đừng chửi anh nớ… Hầy… ta nghĩ không thấu như huynh… (Linh Thiều)

Mệt mỏi nhưng hắn phải nhanh chóng lên, lấy thanh đại đao của Thanh Nhơn mà bắt thằng anh rể của mình cắt bớt bộ râu ra. Còn tên Linh Thiều thì sai xuống hết tóc, phải cải trang thì mới được.

Thời này khi truy nã thì vẽ hình xấu dã man, nhưng vẽ thì rất rõ nhưng đặc điểm hình ảnh dễ nhận dạng nhất. Lực lượng quân đội lính gác cũng sẽ đi lùng bắt người thân của người bị truy nã, ai bắt được kẻ phạm tội được thưởng tuỳ mức độ từ 20 – 50 quan một người. Nên thành ra phát hiện là đi báo liền chứ không chần chừ.

Còn hắn? Hắn xoã tóc ra thôi, chứ râu thì không, kính thì mất rồi, tự dưng có thằng nhóc trẻ trẻ trụi tóc mà không đi tù thì kì. Linh Thiều có phản đối nhưng hắn cho Thiều làm thế là để né hình tượng thư sinh dễ nhận của hắn. Còn Yến thì nổi tiếng hình tượng tóc tai bù xù, mang kính thì giờ bay hết rồi.

Nhưng cãi hồi vẫn để cho Linh Thiều mang mũ đóng kính lại, tư tưởng truyền thống cấm việc cắt tóc của cha mẹ sinh ra cho nên Thiều bảo thủ như thế. Xong xuôi, hắn nhớ cố lại bà Lưu là bà nào… Hình như là bà cụ bán cơm âm phủ ở Phú Xuân à?

Trịnh Bằng là con hoang, bà cụ lâu không có mụn chồng nào, không rõ sao lại sau mang thai thằng Bình. Người trong làng coi là con chửa hoang, không cho nhập vào trong làng, tự bà Lưu thành người ngụ cư trên chính quê hương của mình…

Hèn gì trong nhà, bàn thờ gia tiên không có. Thế thì họ Trịnh từ đâu mà ra? Nghe mẹ hắn kể thì bà cứ khăng khăng hắn là con của ông Trịnh Đức Lộc ở bên làng Thai Dương Hạ (Thuận An) nên đặt cho hắn cái họ đó.

Mất kính thì Ngọc Yến mắt mù mờ, lâu quá cũng chẳng bỏ kính ra. Nhưng vẫn cố mà đi xung quanh làng Lại Ân được chứ chưa tới nỗi mù, nơi đây là làng vẽ tranh rất nổi tiếng, ngoài mấy làng khác.

Trịnh Bình bảo học cha hắn nghề thuốc? Thực là do hắn tự nhận thầy dạy làm cha, việc ấy thì khá bình thường. Nhưng chính vì là con hoang nên dân làng khinh tới mức không nhận nghề hắn giỏi, cũng không nhận hắn có cha mà vẫn chửi nhau hắn thằng chửa hoang.

Đi chung với Trịnh Bình thì cả đám bị chửi như ruộng lâu chưa được tưới nước. Ghé vào quán nước gần đó, 4 tên bàn bạc việc đại sự của nhau :

– Giờ tốt thì mấy người lo mà chạy đi đi mà đầu thú đi. Bổn thân ta sẽ bỏ chạy luôn, chơ không thể để liên luỵ người trong nhà được. (Yến)

– Cái thằng ni? Tau (tao) với thằng em mi cố rứa mà mi đòi rứa?!

– Ngài nói nhỏ thôi… Đừng nói to quá họ nhìn nơi. (Thiều)

Bàn tán bất đồng quan điểm nhau là vì đâu ra Thanh Nhơn đòi khởi nghĩa vì bất bình trước vụ việc lần này, ấy lại khác việc chính sử hắn đi phò Nguyễn Vương từ đâu. Thì ra không ngờ hung hăng nhưng Thanh Nhơn rất trọng gia đình, người thân. Điều này làm hắn xúc động vài phần, không ngờ người chị của mình kiếm cũng ra thằng chồng tốt dù hơi ngu.

Thấy Linh Thiều cũng im im không nói gì, hắn khuyên răn vài câu mà tỏ lòng huynh đệ kết nghĩa với nhau :

– Đệ đừng quan tâm chi, ơn ni ta nhận, nhưng đệ tốt là nên về mà nhận tội đi… Việc ta không nên để liên luỵ các huynh đệ.

Chí hào nghĩa của Linh Thiều lại lên, hắn mắt rướm lệ mà đáp lại, làm Yến bản thân hắn cũng bất ngờ :

– Huynh thực là người một người vì vạn người! Ta nhỏ mọn chỉ cùng huynh đây giúp huynh như thế này… mặt mũi tuy chưa nhục mạ lên nhưng vẫn mong được theo giúp huynh… Nhưng lời huynh nói, theo sách Kinh thi mà rõ ra là : “Ký minh thả triết, dĩ bảo kỳ thân”!

Câu ấy nghĩa là bậc quan lại thông minh sáng suốt, vừa trị dân vừa bảo vệ chính bản thân mình. Mà bản thân ở đây là còn lo cho chính người thân của mình.

Không có tiền, là vì bị thu hết tiền… Linh Thiều tự bỏ tiền mua rượu cho cả bốn tên nhậu nhẹt bữa cuối, Thanh Nhơn tuy không đồng ý nhưng rồi nghe ăn uống thì lại thuận ý.

Nghe kể thì hai huynh đệ này hoàn toàn không bị lộ mặt, vậy thì Ngọc Yến bắt chúng cạo râu, giấu tóc cũng hơi kì nhỉ? Âu làm thế thì người ta không biết bọn chúng là ai, người trong làng vốn ghét tên Trịnh Bình khó mà miêu tả rõ bọn này là ai.

– Trịnh huynh! Hôm qua nhờ huynh mà nay mới có bữa ni! Thôi hôm ni kết nghĩa với nhau nhá! (Thanh Nhơn)

– Uầy! Rứa thì quá đã! Để ta nhận mấy người làm huynh hết nhé! Đây đây rượu thề!

Thực Trịnh Bình hơi ngốc nhưng tốt bụng, Ngọc Yến cho rằng ấy là bản tính nhân đạo vốn có của con người. Người học càng nhiều, biết càng nhiều thì khó mà giữa được cái ấy.

Chẳng đơn giản mà nhân chi sơ tính bản thiện, đều là đúc kết của Khổng Tử khi nhìn thấy những người có tính tình như trẻ con mới lớn mà ra.

Trịnh Bình nghe lời hắn không xưng hô cao quý gì hết, có mời rượu nhưng hắn từ chối uống. Thực cũng chưa biết Bình là người như nào, nên không biết sau này có dụng nhân được không? Nhưng nể tình cưu mang, sau không biết sao chứ sẽ giúp lại.

… Mấy ngày sau việc ấy, hắn vẫn ở nhà của Trịnh Bình mà ẩn náu. Trịnh Bình học hành dở dang, tiện ý mà dạy bảo cho chữ nghĩa. Cũng là để thử phương án kết hợp dạy chữ Hán – Nôm với phiên âm tự thực hiện ký mặt âm.

Càng già càng lớn càng khó dạy, Trịnh Bình học mỗi cách hoạt động và tập viết phiên âm tự thôi cũng cà rập cà lập với nhau. Chữ viết thì viết ngay ra sàn đất chứ bút lông vót nhỏ đắt quá sao chúng mua được.

Tự dưng từ đỉnh xuống đáy, nhưng người thì lên voi xuống chó, hắn đây quan trọng là phong độ nhất thời, vinh quang là mãi mãi của ba hắn mà học theo.

Xưa trước ba hắn là ông Thức làm công an bên mảng tuyên truyền, tất mọi văn bản, đề án của ba hắn làm khi nộp lên đều được ghi là công của nguyên tập thể phòng đương công tác. Một thời kỳ một người làm cả phòng hưởng như thế, trong bộ máy công an Thừa Thiên – Huế thì con ông cháu cha lên làm lãnh đạo, ngồi chơi không cứ có mấy tên như ba hắn làm việc cho mà hưởng.

Nhưng chí công vô tư là mãi mãi, lo cho xã hội mà không màng công danh mới cao cả. Hắn không tự nhận chữ là mình làm, cũng chẳng buồn vì xuống chó, mà vẫn tiếp việc đóng góp xây dựng đất nước.

Dạy tầm nửa tháng mới viết sỏi được chữ phiên âm, lúc đang có buổi chỉ dạy chữ Hán thêm thì bà Lưu từ Phú Xuân về làng. À thì thằng Trịnh Bình làm nghề gõ mõ – nghề rác rưởi nhất cho dân ngụ cư, tiền lương không nhưng được cho mâm riêng với ăn ké của hội đình làng.

Thế không đủ sống nên bà Lưu tầm nửa tháng lại vào Phú Xuân bán buôn cơm âm phủ rồi lại quay lại mua lại hàng, lo cho nhà. Cảm kích thực với tấm lòng người phụ nữ Việt Nam vì con cái, gia đình mà hy sinh tiền tài và thể xác, sức khoẻ cho.

May mắt cụ bà mờ mờ, đục đục nên không nhìn rõ được hắn là ai. Tự nhận là bạn bè xa của Trịnh Bình, nhưng rồi sợ bị phi lý nên bảo là mới được Bình cứu khi dạt trôi nổi trên sông Hương. Ấy lấy ý mà nhận làm người đàng Ngoài lưu lạc vào thì mới để tóc dài được, không người ta lại bảo người đàng Trong bằng hữu xa mà theo tục “giặc Bắc” nữa thì khổ.