Chương 194: Trương sư.

Không giống những quan viên khác, cởi quan bào ra Trương Đỗ như trở thành ông lão gày gò khắc khổ. Bên trọng bộ quần áo cũ ám màu thời gian cùng những vết sờn mép vải là dáng ngươi gầy gò, làn da nhăn nheo đen sạm, bàn tay đầy vết chai sạn cho thấy ông tự mình làm rất nhiều việc. Nhưng đôi mắt thì sáng như sao, tinh tường đến mức khi đối diện ta có cảm giác như mọi suy nghĩ đều bị lột trần dưới đôi mắt ấy.

Đây là thứ mà phần lớn quan viên Đại Việt không dám đối mặt trực diện. Như Đỗ Tử Bình có thêm 10 lá gan cũng không dám nhìn thẳng vào đôi mắt này.

Trương Đỗ mới là người giống quan viên hơn tất cả những quan viên khác, lão luôn giữ mình trong sạch, không màng danh lợi, một lòng tận tụy suy nghĩ cho triều đình và bách tính. Chỉ cần khoác lên mình bộ quan bào là lão như thành con hổ cô độc, uy nghiêm, mạnh mẽ, chẳng cần kết bầy đàn giữa triều đường nhốn nháo đủ loại sài lang lẫn vào. Chỉ cần là điều ngay, cho dù có là rồng trên ngôi cửu ngũ lão cũng chẳng ngại mà nói thẳng. Nhưng cũng chính vì thế mà lão Trương Đỗ bị người người xa lánh từ trên triều tới ngoài đời.

Người xưa thường nói cường quyền là thước đo của người quân tử, còn ở Đại Việt, Trương Đỗ chính là thước đo của cường quyền. Trương Đỗ không sợ cường quyền, cường quyền phải sợ Trương Đỗ.

Trương Đỗ là cái gai trong mắt của phần lớn quan viên, vương hầu và cả Hoàng Đế. Nhưng cái gai này dù có gây khó chịu thế nào, có đau nhức tới đâu cũng không ai dám nhổ, động một tý thì được. Người khác nói lời trái ý Hoàng Đế sợ sẽ rước họa vào thân chứ Trương Đỗ thì không sợ. Tính cả Dương Nhật Lễ thì Trương Đỗ là đã đại thần 3 đời vua, từ đời Dụ Tông ham mê cờ bạc, đời Nhật Lễ bỏ bê chính sự, lời can gián khó nghe đã nói ra vô số nhưng chức vị của Trương Đỗ lại chỉ có tăng không có giảm.

So về thực quyền thì hiếm ai có thể qua được Trương Đỗ, kể cả Tam Thái. Lão đang là Ngự Sử đại phu – đứng đầu Ngự Sử Đài – là cơ quan có quyền đàn hặc bất kỳ ai từ quan tới vương hầu và cả Hoàng Đế. Lão kiêm luôn chức Đình Úy tự khanh – đứng đầu Thẩm Hình Viện cơ quan tra hình án chuyên điều tra những vụ án đại án. Chưa hết, lão còn là Trung đô phủ tổng quản – người quản lý mọi mặt của Thăng Long, là mọi mặt chứ không phải chỉ dân sự như chức tri phủ. Tầm như Vũ Uyên thái thú phủ Đông Đô chỉ là một trong nhiều đại quan dưới quyền Trương Đỗ.

Trương Đỗ chưa từng tới phủ đệ của bất cứ ai ngoài giờ làm việc, đây là lần đầu tiên lão tự phá lệ của mình.

Nhìn bóng lưng nhỏ bé nhưng thẳng tắp của Trương Đỗ đang ngồi đợi mình, Trần Quốc Toản không hiểu sao một người có thể tự mình gánh vác lượng công việc khổng lồ như vậy? Liệu có phải vì ghét Trương Đỗ quá mà không thể làm gì nên các Hoàng đế mới giao cho lão nhiều việc như thế, muốn lão mệt mà chết? Hắn lẩm bẩm “âm mưu thật bỉ ổi”.

Từng tiếp xúc với các vĩ nhân đã được phong thành Phật, thành Thánh cũng không giúp Trần Quốc Toản dấu được chút căng thẳng khi lần đầu đối diện với con người này. Thực lòng nếu được chọn, hắn thà đối phó với tên quái kiệt lắm tài nhiều tật Trương Hán Siêu còn thoải mái hơn đối diện với đôi mắt như nhìn thấu hồng trần thế kia.

– Trương đại nhân, hôm nay được đại nhân tới thăm thật là vinh hạnh cho tiểu vương.

Trần Quốc Toản chắp tay hơi khom người chào rất khiêm tốn, Trương Đỗ cũng đứng dậy cúi người vái:

– Bái kiến Vương gia, làm phiền người rồi.

– Đâu có, đâu có. Trương đại nhân, mời ngài ngồi.

– Tạ ơn vương gia.

Trần Quốc Toản dang tay mời Trương Đỗ ngồi lại cái ghế đá lão vừa đứng lên, bản thân ngồi xuống đối diện. Đợi gia nô hầu trà xong, Trần Quốc Toản cố gắng giữ mình nhìn thẳng vào mắt Trương Đỗ bắt đầu hỏi chuyện:

– Trương đại nhân, mời đại nhân dùng trà. Chẳng hay hôm nay đại nhân qua đây là tới thăm vương phủ hay là có việc gì muốn nói?

Trương Đỗ như cố gắng từ tướng mạo chính trực kèm theo phong thái tự tin của Trần Quốc Toản để đoán ra con người y. Trần Quốc Toản có thể cảm thấy ánh mắt của lão như có thể nhìn được vào nội tâm của hắn, bản thân cứ như sắp sửa bị phơi bày toàn bộ dưới con mắt này vậy.

Trương Đỗ bất ngờ gập ngang người vái dài khiến Trần Quốc Toản không kịp cản lại, giọng lão bình bình vang lên:

– Vương gia, thay mặt thân nhân của 200 dân phu, hạ quan xin được đa tạ ngài đã thương xót.

Trần Quốc Toản vội bước ra nâng tay Trương Đỗ lên khách khí:

– Không dám, không dám. Trương đại nhân, đây là việc ai ai cũng nên làm, hơn nữa người bảo vệ họ trên triều là đại nhân. Đây là công lao của ngài, đại nhân quá khách khí rồi.

Trương Đỗ ngẩng đầu, bỏ đi bộ mặt cảm kích, trở lại vẻ nghiêm nghị của mình nhìn thẳng vào Trần Quốc Toản hỏi:

– Vậy vương gia có thể cho hạ quan biết, những dân phu còn bao nhiêu người sống sót, những người đó hiện đang ở đâu chứ?

Trần Quốc Toản mỉm cười biết chẳng thể dấu chuyện này trước mặt Trương Đỗ nên vừa mời lão về lại ghế vừa thử dò hỏi suy nghĩ của lão:

– Trương đại nhân, mời ngài ngồi đã rồi chúng ta nói. Sao đại nhân hỏi ta chuyện này?

Trương Đỗ trở về ghế ngồi rồi mới nói:

– Vương gia, người gửi thư cho hạ quan giao phó chuyện bảo vệ thân nhân của 200 dân phu chứng tỏ ngài đã biết trước chuyến đi này có điều mờ ám. Nếu ngài đã có lòng cứu thân nhân của họ thì chắc hẳn cũng sẽ tìm cách cứu những dân phu kia. Hạ quan nói đúng chứ?

Trước ánh mắt sáng như sao kia, Trần Quốc Toản biết không thể nói dối nên đành nói đúng sự thật những điều lão hỏi tới:

– Đúng thế, ta chỉ cứu được 157 người, họ đang ở một nơi gọi là làng Hoài phía thượng nguồn sông Năng. Sắp tới ta sẽ dần dần chuyển thân nhân của họ lên đấy để đoàn tụ.

Trương Đỗ bất ngờ không tin vào tai mình, con số 157 người còn sống vượt quá mong đợi của lão nhiều lần. Lão thương bách tính như con, mỗi mạng người với lão đều vô cùng đáng quý. Trương Đỗ quá cảm kích lại định đứng lên vái tạ nhưng lần này bị Trần Quốc Toản ngăn lại:

– Trương đại nhân, ngài cứ ngồi đi, tí tí lại đứng lên thì hết ngày mất.

Chỉ bằng hành động nhỏ của Trần Quốc Toản, Trương Đỗ có chút bất ngờ với cách cư xử, làm việc không quá lễ giáo, chú trọng ở tính hiệu quả này. Lão bất giác mỉm cười vì bản thân cũng ưa thích cách làm việc thẳng thắn này. Nói vài lời cảm kích nhưng rồi lão lại quay về chuyện chính:

– Hôm nay hạ quan nhận được trình báo, đêm qua kinh Thành có nhiều án mạng, những vụ giết người cướp của. Đáng chú ý trong đó có 9 cái xác đều là người của quân Uy Tiệp trở về từ chuyến đi Lạng Sơn. Trùng hợp lại vào ngay trước ngày ngài ở trên triều phơi bày mọi chuyện, giải oan cho sơn dân ở Lạng Sơn. Điều kỳ lạ hơn nữa, Thái tử điện hạ có ý muốn át vụ này xuống.

Trương Đỗ hơi ngừng lại, ánh mắt của lão như muốn nhìn rõ mọi cử động, suy nghĩ của Trần Quốc Toản phía đối diện trước khi tiếp tục nói:

– Nếu ngài đã biết trước để có kế hoach cứu được 157 dân phu kia, lại cố tình để tin tức bản thân tử trận lan đi khắp nơi thì hạ quan tin rằng chuyện này không đơn giản như những gì ngài đã nói trên triều. Nếu ngài đã không nói thì tin rằng có nỗi khó xử hoặc còn thứ khác kinh khủng hơn nên trên triều hạ quan chỉ giữ im lặng. Nhưng làm rõ chân tướng đại án vẫn là trách nhiệm của hạ quan. Nghĩ kỹ thì Vũ Cấm, Phạm Thăng đều là người từng trong quân theo Đỗ hành khiển nhiều năm trước. Dám hỏi vương gia chuyện này có liên quan tới Đỗ Tử Bình? Ngài có thể nói rõ chân tướng cho hạ quan không?

Dù đã đoán trước, Trần Quốc Toản khẽ lắc đầu cảm thán, chỉ từ vài chi tiết nhỏ Trương Đỗ đã đào bới ra tới mức này. Có muốn lấp liếm cũng chẳng được nên Trần Quốc Toản đành đặt chồng sổ sách và thư từ thu được lên mặt bàn, đẩy về phía Trương Đỗ bắt đầu kể lại:

– Trương Đại nhân, đúng là chẳng có chuyện gì có thể qua mặt ngài. Đại nhân dùng trầu đi, chuyện này sẽ rất dài.

Ở tiểu đình trước thư phòng, mặc kệ tiếng gia nhân đang hối hả chuẩn bị tiệc mừng công, mặc kệ Tiểu Đào chạy qua chạy lại mấy lần muốn cho anh nó thấy nó đang tìm bạn chơi cùng. Trần Quốc Toản cùng Trương Đỗ, người say sưa kể lại mọi chuyện, người chăm chú nghe, ghi nhớ từng chi tiết một. Bàn tay gầy gõ của Trương Đỗ siết lại, các khớp xương nổi lên trắng bệch. Khóe miệng lão Trương có chút nước đỏ chảy ra không biết vì miếng trầu trong miệng hay vì lão nghiến răng tới bật máu.

– Vì thế, những cái xác của đám Vũ Cấm là do ta cho người làm, những cái xác vô danh khác là đám gia binh của Đỗ Tử Bình bị ta giết. Thực hư mọi chuyện là như thế, Trương Đại nhân còn chỗ nào chưa rõ không?

Trần Quốc Toản nói câu sau cuối, giữ cho mình thần thái kiên định không một chút hối hận vì những gì mình làm, không một nét hổ thẹn vì những gì đã nói dối trên triều. Trương Đỗ bực mình đập bàn quát:

– Một lũ thối tha không coi vương pháp ra gì. Tham lam, hèn hạ, độc ác.

Trương Đỗ bình thường nghiêm nghị đã khiến người khác áp lực, e sợ mỗi khi đối diện, bây giờ lão đang tức giận vô cùng, chòm râu thưa như dựng ngược càng khiến người khác phải run rẩy. Nếu không phải Trần Quốc Toản thì e rằng người khác đã phải quỳ mọp xuống đất rồi.

Trần Quốc Toản xụ mặt, không biết lão Trương Đỗ đang chửi đám Đỗ Tử Bình hay vơ cả hắn vào. Vì hắn cũng tham lam khi nuốt trọn làng Hoài, mục trường rồi cả tiền bạc triều đình cấp cho, thêm mấy chục vạn quan đang đòi chỗ Đỗ Tử Bình. Hắn cũng độc ác khi thẳng tay giết sạch quân Uy Tiệp, Hắc Ưng trại cùng vô số giặc cướp đang bị Hoài Văn quân truy quét khắp nơi. Hắn cũng hèn hạ khi không ngại đem Lương Đại ra gánh vác toàn bộ tội lỗi, đem Đỗ Tử Bình khống chế vào trong tay phục vụ cho những mục đích phía sau. Trần Quốc Toản khẳng khái nhìn thẳng vào mắt Trương Đỗ nói:

– Đây là toàn bộ vật chứng ta sẽ giao lại cho ngài, thực hư mọi chuyện ngài cũng đã nắm được. Việc tiếp theo nên làm thế nào ngài cứ thoải mái, ta không dám ngăn cản. Nhưng ta muốn ngài biết, ta giữ Đỗ Tử Bình lại không phải vì Đỗ gia ở sau lưng hắn, mà giữ hắn lại còn có tác dụng về sau, kế hoạch của ta vẫn chưa dừng lại.

Trương Đỗ đặt bàn tay lên chồng sổ sách và thư từ đắn đo suy nghĩ rồi thở ra nói:

– Vương gia, người muốn hạ quan tự quyết định số phận thân nhân của 100 binh sĩ quân Uy Tiệp, của Đỗ phủ và cả những quan viên trên Lạng Sơn.

Trần Quốc Toản mỉm cười nhún vai nói:

– Là 4471 người, không phải ai cũng vô can nhưng cũng không ít người chẳng hề hay biết tới những việc này. Đấy là con số ta tạm thống kê. Gánh này quá nặng, ta gánh tới đây đã mệt lắm rồi, giờ có ngài ở đây ta dại gì mà không giao ra.

Trương Đỗ đau khổ ngửa mặt đấu tranh dữ dội. Cả đời lão theo đuổi công đạo, lão không muốn bất kỳ ai bị hàm oan cũng không muốn bất kỳ ai lọt lưới trời. Nhưng 4471 người có cả già trẻ là con số quá kinh khủng, nước mắt lão Trương chảy ra không ngừng khi nghĩ tới thảm cảnh khi lão đưa việc này ra ánh sáng. Trong chớp mắt Trương Đỗ như già thêm chục tuổi, lão cố gắng lần nữa nhìn sâu vào Trần Quốc Toản hỏi:

– Vương gia, ngài thật sự muốn cứu thân nhân những người đã định ám hại ngài. Ngài phải biết sẽ có người không hiểu nội tình bên trong, tương lai sẽ tìm ngài trả thù. Ngài không lo lắng gì ư?

Trần Quốc Toản vô tư nhìn thẳng vào mắt Trương Đỗ khẳng khái đáp lại:

– Tâm trong, ắt mộng lành. Cổ nhân đã dạy thế, việc ta cũng đã làm hết sức thì còn có gì phải lo lắng?

Trương Đỗ thoáng kinh ngạc rồi ánh mắt tràn đầy niềm vui, đã rất lâu rồi mới có người dám khẳng khái nói ra câu này trước mặt lão. Đặc biệt là người trẻ tuổi, quyền cao chức trọng thì càng hiếm có. Giữa triều đình rối ren, người ngay thì hiếm, kẻ gian thì nhiều, Trương Đỗ như nhìn thấy hi vọng gì đó. Lão bất ngờ cười lớn, rồi chỉ tay về phía khoảng sân nơi Tiểu Đào đang được Trần Hiến dẫn đi chơi nói:

– Vương gia, cảm tạ tấm lòng của người cho bách tính. Nể tình tấm lòng này của vương gia, hạ quan chỉ muốn hỏi ngài thêm một câu. Người có quyến luyến Hoàng quyền? Nếu không, người có nhớ chuyện của Dương Tu – Dương Đức Tổ năm xưa chứ.

Trần Quốc Toản nhìn theo hướng chỉ tay của Trương Đỗ, chỉ thấy hai đứa trẻ con đang chơi rất vui vẻ. Tiểu Đào là em gái hắn, Trần Hiến là nhị vương tử của Hoàng Thái Tử Trần Kính. Hắn và Trần Kính như thân huynh đệ, hai đứa trẻ chơi với nhau nếu chuyện thành cũng không có gì đáng nói. Nhưng Trần Kính tương lai là Hoàng Đế, hắn tương lai là người có thế lực lớn nhất trong các vương hầu. Trần Vĩ và Trần Hiến là hai nhi tử của Trần Kính. Cái tên Dương Tu làm đầu óc Trần Quốc Toản choáng váng, lông tóc dựng ngược.

Hắn vội vã đứng dậy, thành tâm vái dài Trương Đỗ cảm kích:

– Cảm ơn Trương sư đã chỉ bảo. Toản hiểu rồi!