Chương 37: Tiếng sáo Sở Ca

Sáng sớm, một tiếng hét kinh hoàng vang lên từ đám đông đang vây thành. Tất cả mọi người dồn mắt về phía cổng thành phía Bắc. Nơi đó, đầu của Chu Dũng, viên tướng tâm phúc của Vĩnh Tường, bị treo lủng lẳng. Máu vẫn còn nhỏ giọt. Dưới cái đầu, là một tấm biển gỗ ghi bốn chữ máu:

“Nợ máu, trả máu”.

Cả thành Nam Định chấn động. Đám đông dân chúng ban đầu sững sờ, rồi bắt đầu xì xào bàn tán, kẻ thì hả hê, người thì lo sợ:

“Trời ơi! Nghĩa quân đã giết được cả tướng của Vĩnh Tường!”

“Đáng đời lũ ác ôn!”

“Nhưng… làm vậy chẳng phải là chọc giận con hổ dữ sao?”

Trên tường thành, Vĩnh Tường, khi nghe tin báo, không gầm thét, chỉ lặng lẽ một mình đi lên vọng gác, nhìn cái đầu của thuộc hạ thân tín nhất đang bị phơi bày cho chim quạ rỉa mồi. Hai tay hắn siết chặt lại đến mức bật cả máu. Hắn không còn là một con thú điên cuồng gầm rú, mà đã trở thành một con rắn độc, thu mình lại, chuẩn bị cho một cú đớp chí mạng.

Vĩnh Tường không ra lệnh tấn công các làng mạc nữa, mục tiêu thay đổi, quay sang, ra hiệu cho đội “Hỏa Long” trầm giọng;

“Thực thi kế hoạch B.”

Các tay súng hỏa mai thiện xạ nhất nhanh chóng chiếm lĩnh các vị trí bắn tỉa tốt nhất trên tường thành.

Vĩnh Tường không nói gì, chỉ lặng lẽ giơ tay lên, rồi từ từ, chỉ thẳng vào vị “sư già” đang ngồi dẫn đầu đám đông, người đã khiến sĩ khí quân của hắn tan rã đêm qua.

Không một lời cảnh cáo.

“Đoàng.”

Một phát súng duy nhất nổ ra, khô khốc và lạnh lùng. Đám đông đang xôn xao bỗng im bặt. Vị “sư già” người vẫn đang ngồi tĩnh tọa, ngã vật ra sau, một lỗ nhỏ tóe máu ngay giữa trán.

Sự kinh hoàng bao trùm. Mọi người còn chưa kịp hoàn hồn, thì Vĩnh Tường lại giơ tay, lần này chỉ vào người đang giương cao tấm biển “Trả lại mạng cho kẻ sĩ”.

“Đoàng.” – Người đó cũng ngã gục.

Vĩnh Tường lại chỉ tay.

“Đoàng.”

“Đoàng.”

Bốn phát súng, bốn mục tiêu chủ chốt ngã xuống. Những phát súng chính xác, lạnh lùng, có chọn lọc. Một cuộc hành hình công khai. Vĩnh Tường đang dùng máu của những kẻ cầm đầu để gửi một thông điệp: hắn biết ai là ai, và hắn sẽ giết từng người một.

Đám đông dân chúng, sau giây phút chết lặng, bắt đầu tan rã trong hoảng loạn, đám người không sợ một cuộc tấn công, nhưng sợ một cuộc săn người, sợ rằng mình sẽ là mục tiêu tiếp theo. Vòng vây bị đẩy ra xa hơn, không một ai dám bén mảng đến gần tường thành nữa.

*

Từ trên ngọn đồi, Nguyễn Minh An, qua ống nhòm, chứng kiến tất cả. Bàn tay đang cầm ống nhòm của hắn khẽ run lên vì giận dữ. Hắn đã hy sinh những người lính trung thành nhất để làm mồi nhử, và Vĩnh Tường đã nuốt trọn miếng mồi đó, cùng với lưỡi câu. Lê Duy Cự nghiến răng:

“Tên súc sinh! Hắn đang khiêu khích chúng ta,”

Cao Bá Quát nói, vẻ mặt đanh lại:

“Hắn muốn chúng ta tức giận mà lao ra, rơi vào cái bẫy súng hỏa mai của hắn.”

Nguyễn Minh An hạ ống nhòm xuống. Sự tức giận trong mắt hắn nhanh chóng được thay thế bằng một sự lạnh lùng đến đáng sợ:

“Hắn đã phạm phải sai lầm lớn nhất. Hắn đã biến cuộc chiến này thành một mối thù cá nhân.”

Xong quay sang Hoàng Kha:

“Truyền lệnh cho Mạc Hiền. Ta không cần quấy rối nữa. Ta muốn tất cả các con đường dẫn đến Nam Định phải bị cắt đứt hoàn toàn. Một con chuột cũng không thể lọt qua. Ta muốn con rắn độc đó phải chết đói trong hang của nó.”

Vĩnh Tường đã tạm thời giành lại được không gian an toàn quanh trị sở.

*

Một lúc sau, Nguyễn Minh An ngồi đối diện hai người, một là ông lão mù, người từng là đệ nhất sáo trúc đất Nam Định, được Cao Bá Quát cứu giúp. Người còn lại, chính là Cao Bá Quát. Nguyễn Minh An cúi đầu nói:

“Lão trượng, đại ca, đêm nay, số phận của trận chiến này, xin được giao cho hai vị.”

Ông lão mù không nói gì, chỉ lặng lẽ đưa cây sáo trúc lên môi.

Cao Bá Quát, tay cầm một bầu rượu, nhìn về phía thành Nam đang chìm trong bóng tối, ánh mắt xa xăm:

“Nhị đệ, có rượu ngon, có tri kỷ, sao lại không có thơ?”

Nguyễn Minh An mỉm cười;

“Tiếng sáo Sở ca của Trương Lương năm xưa làm tan rã tám ngàn quân Hạng Vũ. Đêm nay, sáo và thơ hợp lại, ta muốn xem ý chí sắt đá của Vĩnh Tường còn lại được bao nhiêu.”

*

Đêm đó, thành Nam Định chìm trong một sự im lặng đến rợn người.

Đúng giờ Tý, giữa sự tĩnh mịch, một tiếng sáo trúc trong trẻo, ai oán bỗng vang lên. Kông réo rắt, không dồn dập, mà chỉ lãng đãng, thê lương, như tiếng gió rít qua những mái nhà tranh tan nát.

Một người lính trẻ, tay đang lau chùi khẩu súng hỏa mai, bỗng khựng lại. Hắn nhớ đến mái nhà tranh của mẹ hắn ở quê nhà. Nước mắt hắn bất giác trào ra.

Dường như cảm nhận được nỗi lòng đó, một giọng ngâm thơ trầm ấm, bi ai, được khuếch đại qua loa gỗ, bắt đầu hòa vào tiếng sáo. Đó là giọng của Cao Bá Quát:

“Gió lạnh lùa qua mái tranh xiêu,

Mẹ già tựa cửa ngóng con yêu.

Con đi vì nước, lòng trai trẻ,

Hay bán mình cho một sớm chiều…?”

Tiếng sáo và lời thơ hòa quyện, như hai mũi dao xoáy sâu vào nỗi nhớ nhà của những người lính.

Rồi tiếng sáo bỗng trở nên dồn dập, khắc khoải, như tiếng khóc than của những oan hồn buổi sáng. Giọng ngâm của Cao Bá Quát cũng trở nên đanh thép, phẫn nộ, mỗi chữ như một nhát búa nện vào lương tâm kẻ nghe:

“Máu đỏ nhuộm bùn, đồng lúa khóc,

Oan hồn trẻ dại níu chân cha.

Cha là binh lính, người đâu tá?

Hay cũng là đao, cũng giáo mà…

Giết cả làng quê?”

Một viên đội trưởng, người đã ra tay tàn độc, bỗng cảm thấy tay mình run rẩy. Hắn nhìn vào đôi bàn tay đã nhuốm máu, hình ảnh của những nạn nhân lại hiện về. Hắn ôm đầu, cố xua đi những âm thanh đó, nhưng tiếng sáo và lời thơ vẫn len lỏi vào tâm trí.

Trong trị sở, Vĩnh Tường cũng đang nghe, một lúc bịt chặt hai tai lại, gầm lên:

“Im đi! Im hết đi!”

Nhưng âm thanh đó dường như không đến từ bên ngoài, mà vang lên từ chính sâu thẳm tâm hồn tội lỗi của hắn.

Đột nhiên, tiếng sáo không còn ai oán, mà bỗng trở nên trầm hùng, bi tráng. Giọng ngâm của Cao Bá Quát cũng cất cao, hào sảng, như tiếng trống trận thúc giục từ ngàn xưa vọng về:

“Nam quốc sơn hà Nam đế cư!

Bao phen chống giặc, giữ cơ đồ!

Sao nay gươm giáo quay lưng lại,

Chém giết đồng bào, há chẳng nhơ?”

Câu thơ như một lời hiệu triệu, đánh thức niềm tự hào dân tộc. Một người lính già, từng theo triều đình đi đánh giặc, bỗng đứng bật dậy. Ông ta không khóc. Ông ta cởi phăng chiếc áo lính, ném mạnh xuống đất, rồi rút thanh gươm của mình ra, cắm thẳng xuống nền gạch, gầm lên:

Ta là lính của triều đình, không phải đồ tể của Vĩnh Tường!”

Hành động đó như một mồi lửa. Nhiều người lính khác cũng bắt đầu vứt bỏ vũ khí. Sự dằn vặt, nỗi nhớ nhà, sự hổ thẹn đã biến thành một cuộc nổi loạn trong im lặng.

Trên ngọn đồi, Lê Duy Cự và Nguyễn Đình Chương chứng kiến tất cả, lòng không khỏi chấn động. Lê Duy Cự lẩm bẩm:

“Sức mạnh của văn hóa… thật đáng sợ, Năm xưa Trương Lương thổi sáo cũng chỉ đến vậy mà thôi.”

Cuối cùng, tiếng sáo lại trở về với giai điệu ai oán ban đầu, một khúc chiêu hồn cho cả người đã chết và những kẻ đang sống mà như đã chết trong thành. Tiếng sáo và lời thơ cứ vang vọng mãi trong đêm, bẻ gãy từng chút ý chí cuối cùng của đội quân từng được coi là tinh nhuệ nhất.