Chương 86 phụ : Tản mạn linh tinh
Giải thích một chút về thiết lập trong truyện: Dương Nhật Lễ chính là Trần Nhật Lễ không phải họ Dương
Giới sử học chính thống của Việt Nam trước giờ vẫn chấp nhận câu chuyện về Nhật Lễ không phải con ruột của Cung Túc Vương Nguyên Dục mà là con kép hát Dương Khương về sau muốn đổi sang họ Dương khiến hoàng tộc Trần chống đối mà ra tay sát hại hoàng tộc Trần cuối cùng dẫn đến cuộc nổi dậy của Nghệ Tông Trần Phủ lật đổ Nhật Lễ. Tuy nhiên dựa vào 1 số chi tiết và căn cứ sử liệu, tác giả bài viết này cho ra một kết luận khác, Nhật Lễ căn bản chính là con ruột của Cung Túc Vương Nguyên Dục, là Trần Nhật Lễ chính xác chứ không phải Dương Nhật Lễ
*Chuyện xuyên tạc nguồn gốc để bôi nhọ và hợp thức hóa cho cuộc nổi loạn giết vua đã có từ rất lâu đời, không hề hiếm thấy trong lịch sử
Trong sử Trung Hoa:
-Câu chuyện sớm nhất là trí thức lục quốc bịa ra thuyết Tần Thủy Hoàng là con Lã Bất Vi. Những người này tận dụng việc Thái hậu Triệu Cơ từng là thiếp Lã Bất Vi mà tung tin bôi nhọ cốt hạ uy tín của Doanh Chính. Nhưng thuyết họ bịa ra gặp phải vấn đề logic lớn, đó là từ ngày Triệu Cơ về với Doanh Dị Nhân đến lúc sinh hạ Doanh Chính là 12 tháng, dài hơn chu kỳ mang thai của người thường quá nhiều. Vì thế nên họ mới chống chế bằng lập luận- Trời muốn sinh ra quân vương thống nhất thiên hạ nên phải mang thai 12 tháng. Với tình hình người cổ đại mê tín lập luận này có thể được nhẹ nhàng cho qua nhưng đến hiện đại với ánh sáng khoa học chúng ta biết rằng lời này căn bản là bậy bạ
– Câu chuyện thứ hai là việc Hán Hậu Thiếu đế Lưu Nghĩa bị Trần Bình và Chu Bột giết chết do lấy lý do không phải con Hán Huệ đế. Ta có thể dễ dàng phản bác bội nhọ này nếu quan sát kỹ các sự kiện chính trị đương thời, Trần Bình và Chu Bột nổi dậy lấy cớ nổi dậy lật đổ họ Lã căn bản cũng không phải- Thiên tử không phải con Huệ đế mà là lấy cớ từ Minh ước Bạch Mã của Lưu Bang : Ai không phải họ Lưu mà làm vương thì thiên hạ cùng đánh dẹp.
Nếu quả thực Hậu Thiếu đế không phải con Huệ đế không phải dòng máu họ Lưu thật thì Trần Bình, Chu Bột tại sao lại bỏ cái lấy cớ tuyệt vời như vậy mà lại chọn lấy cớ từ Minh ước Bạch Mã, đây là điểm không hợp logic.
Chưa hết sau khi Hán Văn đế lên ngôi 3 người con còn lại của Hán Huệ đế cũng bị vu là “không phải con Huệ đế” mà giết chết. 1 người không phải là con Hoàng đế mà không bị phát hiện đã đủ kinh động, nay cả 5 người đều không phải con Hoàng đế mà vẫn không có bất kỳ phong thanh gì, tự nhiên 1 ngày được đào bới ra cùng một lúc để giết hại. Triều đình Đại Hán thật sự là lúc thì ngớ ngẩn vô cùng, lúc thì lại tinh khôn bất ngờ.
Trong sử Việt:
-Sử Việt thì có vụ quá nổi tiếng rồi, Lê Nhân Tông Lê Bang Cơ bị cho rằng không phải con Lê Thái Tông, nguồn của thông tin này là từ vị Đại Hoàng tử thông minh nhất Đại Việt- Lê Nghi Dân. Thông tin này là do Nghi Dân với trí tuệ siêu phàm mà phát giác ra trong khi cả triều bá quan văn võ, các hoàng tử khác như Lê Khắc Xương và Lê Tư Thành không biết, chỉ có một mình Nghi Dân là biết, quả là trí tuệ quá siêu phàm đứng đầu thiên hạ, không ai sánh kịp.
*Về vụ án Nhật Lễ: Qua những ví dụ kể trên ta hoàn toàn có cơ sở để hoài nghi tính chân thực của câi chuyện Nhật Lễ họ Dương được chép trong Đại Việt sử ký Toàn thư là ngụy tạo chính trị. Dĩ nhiên nếu chỉ dừng ở đây thì tất cả mới chỉ là hoài nghi, có thể dễ dàng dùng “không có căn cứ” để bác bỏ, tuy nhiên tác giả bài viết này đã tìm thấy 1 số luận cứ củng cố cho nghi vấn của mình.
1, Ghi nhận trong sử Việt:
-Nhật Lễ trong thời gian trị vì của mình vẫn trong dụng tông tộc họ Trần
Trích Toàn thư:
Khi ấy, Nhật Lễ dùng Trần Ngô Lang làm việc, nhưng không biết Ngô Lang vẫn đồng mưu với Cung Định vương: mỗi khi sai quân đi lùng bắt Cung Định vương thì Ngô Lang lại mật bảo quân được sai đi ấy ở lại theo vương, đừng về. Nhiều lần sai Nam Bắc quân đi, cũng không thấy một ai quay về cả, Ngô Lang cũng giả vờ xin đi, Nhật Lễ không cho.
Có 1 nhân vật là thiếu úy Trần Ngô Lang được Nhật Lễ tin tưởng giao cho binh quyền to. Nếu Nhật Lễ thực sự là vì muốn đổi họ Dương gây nên tông tộc họ Trần trên dưới bất mãn mà sát hại họ vậy tại sao lại tiếp tục sử dụng Trần Ngô Lang làm việc quan trọng, giết tông tộc họ Trần rồi lại giao chức vị quan trọng cho tông tộc họ Trần, Nhật Lễ là trí thông minh có vấn đề sao.
Nếu độc giả phản biện tác giả rằng Trần Ngô Lang chưa chắc là tông thất họ Trần thì hãy sang dữ kiện thứ 2:
Ngày 26 trị Trần Nhật Hạch về tội lật đổ xã tắc, Nhật Hạch đồng mưu với Nhật Lễ, khuyên hắn giết hại người tôn thất, nên bị giết.( Đại Việt sử ký Toàn thư)
Nhật Hạch là người họ tôn thất nhà Trần, trước đây đồng đảng với Nhật Lễ, định mưu lật đổ xã tắc. Nhà vua sai bắt giết chết.( Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục)
Sử liệu chép rõ Trần Nhật Hạch mới là kẻ đề ra chủ trương giết người tôn thất, tại sao 1 người tôn thất lại bày mưu cho kẻ khác họ diệt tôn thất để đổi triều đại sang họ khác, đây là thiểu năng trí tuệ sao? Nhật Hạch bày mưu cho Nhật Lễ giết tôn thất không nghĩ đến chuyện mình cũng là tôn thất ư? Đây là điểm đáng ngờ, chỉ có thể lý giải rằng đây vốn dĩ là mâu thuẫn nội bộ, tông tộc họ Trần tự giết lẫn nhau mà thôi
2, Nếu độc giả cảm thấy ghi nhận trong sử Việt không đủ xác minh ta có thể đối chiếu với ghi chép từ sử liệu Trung Hoa – nhà Minh về sự kiện này
Mùa xuân năm Hồng Vũ thứ tư (1371) (Nhật Kiên) sai sứ cống voi, mừng bình định vùng sa mạc; lại sai sứ theo bọn Dĩ Ninh sang chầu. Mùa đông năm ấy Nhật Kiên bị bác là Thúc Minh bức tử. Thúc Minh sợ tội, sang cống voi và phương vật. Hơn một năm thì tới kinh, lễ quan thấy ghi trên biểu không phải Nhật Kiên, cật vấn ra sự thực triều đình bèn hạ chiếu chối từ. Thúc Minh lại triều cống tạ tội và xin phong. Sứ giả của Thúc Minh thưa rằng Nhật Kiên thực bị bệnh chết, Thúc Minh tránh ở bên ngoài, nhưng được người ở trong nước suy tôn lên. Hoàng đế mệnh cho người trong nước ấy để tang cho Nhật Kiên, còn Thúc Minh thì tạm lấy con dấu vương ấn trước đây mà coi việc.
Đoạn ghi chép này trong sử nhà Minh nói lên 1 số điểm như sau:
-Theo thông tin nhà Minh nhận được Nhật Kiên ( Nhật Lễ) và Thúc Minh ( Trần Phủ) thật sự là bác cháu, Nhật Lễ chính là con cháu họ Trần
– Trần Phủ không dám vạch tội với nhà Minh nói chuyện Nhật Lễ không phải con cháu họ Trần, ngược lại có tật giật minh xin cống vật, lừa gạt rằng Nhật Lễ bị bệnh chết mà phủ nhận chuyện giết Nhật Lễ.
Nếu chuyện Nhật Lễ không phải con cháu họ Trần là sự thật thì Trần Phủ chỉ cần đúng sự thật tâu báo là được, có chứng cứ xác thực thì đâu sợ hãi gì, trừ khi đây từ đầu đến đuôi là nói dối bịa ra mà thôi.
Tái bút: đây là một số suy luận cá nhân của tác giả dựa trên sử liệu hiện có, chứng cứ trực tiếp chứng minh vẫn cần phải trông chờ vào sử liệu có thể phát hiện thêm trong tương lai