Chương 6 : Đại Lý Đoàn thị
Thành Đại Lý Thành tọa lạc tại phía tây Vân Nam hành tỉnh, cách Côn Minh 300 km về phía Tây Nam nằm trong một thung lũng to lớn được bao bọc bởi núi Thương Sơn và hồ Nhĩ Hải. Với địa thế hiểm yếu, núi sông bao bọc, tòa thành này trở thành trọng trấn quân sự quan trọng bậc nhất trên cao nguyên Vân Quý, cũng vì thế còn từng trở thành kinh đô của một quốc gia- Đại Lý.
Nước Đại Lý được sáng lập năm 937 trên cao nguyên Vân Quý trên lãnh thổ nước Nam Chiếu cũ bởi dòng tộc họ Đoàn. Họ Đoàn là người Bạch, nguyên quán quận Vũ Uy vùng Cam Túc, di cư đến Nam Chiếu lập nghiệp, đến những năm Thiên Bảo thời Đường Huyền Tông Lý Long Cơ người trong họ là Đoàn Kiệm Ngụy được quốc vương Nam Chiếu Các La Phượng dùng làm tướng sau thăng đến chức Thanh Bình Quan ( tể tướng). Họ Đoàn từ đó mà hưng khởi .Dòng dõi Đoàn Kiệm Ngụy truyền đến đời thứ sáu thì đến đời Đoàn Tư Bình.
Đoàn Tư Bình sinh ra vào cuối thời nhà Đường lĩnh chức Hải Thông Tiết độ sứ. Lúc đó đương thời không chỉ nhà Đường suy vong, Nam Chiếu cũng không thoát được số phận đồng dạng. Quyền thần Trịnh Mãi Tự tàn sát toàn bộ vương thất Mông thị của Nam Chiếu, đăng cơ soán vị đổi quốc hiệu là Đại Trường Hòa. Nhưng họ Trịnh cũng không giữ được cơ nghiệp lâu dài, chỉ truyền được 3 đời liền diệt vong, cao nguyên Vân Quý rơi vào trạng thái hỗn loạn với các cuộc bạo loạn lật đổ liên tiếp xảy ra. Chớp lấy cơ hội Đoàn Tư Binh khởi binh nổi dậy nhanh chóng tiêu diệt các thế lực cát cứ đối lập, kiến lập vương quốc Đại Lý, đăng cơ xưng đế. Đoàn Tư Bình qua đời, được tôn miếu hiệu Thái Tổ, con cháu họ Đoàn nối đời làm vua.
Đến đời thứ 6 là Đoàn Tố Liêm, không thỏa mãn với cương vực vốn có, Đoàn Tố Liêm đưa tầm mắt tham lam về phía Đông Nam, mưu toan xâm phạm biến cương Tây Bắc của triều đình nhà Lý mới thành lập. Người Đại Lý trước là dụ dỗ tộc trưởng Hà gia Vị Long Hà Án Tuấn tạo phản đến năm Thuận Thiên thứ 5 (1014) lại sai hai tướng Dương Trường Huệ, Đoàn Kính Chí dẫn đại quân 20 vạn người xâm phạm. Tuy nhiên sự tình không làm người như ý, triều đình nhà Lý tuy còn non trẻ nhưng trên mặt quân sự thể hiện ra sức mạnh đáng gờm, Lý Thái Tổ sai Dực Thánh Vương nghênh chiến, quân Đại Lý đại bại, chém đầu hơn vạn người. Người Đại Lý thất bại thảm trọng, hoảng hốt tháo chạy, từ đó không còn dám xâm phạm phương Nam.
Đại Lý tồn tại hơn 300 năm thì bị tướng Mông Cổ Ngột Lương Hợp Thai dẫn quân tiến công. Khác với tiểu thuyết võ hiệp đời sau tô vẽ, họ Đoàn thực tế cũng không có cái tuyệt học võ công gì gọi là Lục Mạch thần kiếm, tự nhiên chống đỡ không nổi, hoàng đế cuối cùng là Đoàn Hưng Trí phải mở thành đầu hàng, khuất phục đế chế Mông Cổ, đòng thời bị bắt ép dẫn 2 vạn quân đi theo quân Mông Cổ xâm lược Đại Việt. Quân Mông Cổ tháo chạy khỏi Thăng Long, làm tay sai quân Đại Lý tự nhiên cũng không có cái kết cục gì tốt, trên đường tháo chạy bị quân đội nhà Trần liên tục đả kích, tổn thất thảm trọng, bất quá thái độ tận tâm trung thành phục tùng của họ Đoàn làm người Mông Cổ vô cùng hài lòng, họ Đoàn cũng không bị mất đi quyền lực, được Nguyên triều vẫn được phân cho 1 phần phía Tây lãnh thổ cũ, lĩnh chức Vân Nam tổng quản trực thuộc dưới quyền của Vân Nam vương phủ, đóng ở đô thành cố quốc Đại Lý mà cai trị.
Lúc này trong thành Đại Lý, tổng quản Vân Nam đời thứ 10, Đoàn Bảo đang trong phòng làm việc tiếp đãi một vị khách từ phương xa.
– Đoàn sứ quân, hiện nay Nguyên triều vô đạo, thiên mệnh đã về Đại Minh ta, châu quận thiên hạ đều đã được bình định, Lương Vương ngoan cố bất tuân, mưu đồ kháng cự đến cùng, mưu dùng đất Vân Nam hẻo lánh này mà kháng cự số trời quả thật là lấy trứng chọi đá, kiến càng lay cây, không biết tự lượng sức mình.
Một người trung niên mặc trang phục văn sĩ, trong mắt lộ ra thần sắc khôn khéo cười nói. Người này chính là sứ giả được nhà Minh bí mật phái tới Vân Nam- Vương Vĩ
-Đoàn sứ quân, bệ hạ đối với ngài phái người đến triều kiến long nhan đại hỉ, lại nghe nói ngài là vương thất Đại Lý cũ, có ý muốn giúp ngài phục quốc. Ý tốt của bệ ha cớ sao ngài lại từ chối ?
Đoàn Bảo sắc mặt nghiêm túc, giọng bình thản nói:
-Hảo ý của bệ hạ, tại hạ tâm lĩnh, nhưng thiên sứ nếu muốn tại hạ khởi binh đánh Lương Vương điện hạ thì xin thứ ta không làm được
Vương Vĩ bị từ chối, vẫn chưa hết hi vọng, tiếp tục nói:
-Đoàn sứ quân, xin hay suy nghĩ kỹ, chỉ cần ngài đáp ứng khởi binh, Đại Minh ta cam đoan sẽ phát binh hỗ trợ, đến lúc đó tiêu diệt Lương Vương, lấy công lao của sứ quân, bệ hạ nhất định ban thưởng trọng hậu. Đến lúc đó Đại Lý được phục quốc, ngài chính là vương giả tôn quý, há chẳng phải hơn bây giờ khuất thân uất ức sao. Cơ duyên to lớn, thật sự không nên bỏ qua, nếu không sau này ắt hối tiếc không kịp
Đoàn Bảo đối với Vương Vĩ mê hoặc không hề lay chuyển, nghiêm mặt chối từ:
-Thiên sứ xin đừng nói nữa, tại hạ tâm ý đã quyết, xin thiên sứ hãy về đi.
Vương Vĩ thấy Đoàn Bảo dầu muối không ăn cũng là mất kiên nhẫn, phải biết kế sách xúi giục họ Đoàn phản loạn hòng thu phục Vân Nam lần này là hắn tốn không ít sức thuyết phục bệ hạ và triều đình mới được chấp thuận, bây giờ không công mà về, hắn làm sao cam tâm. Thần sắc biến đổi, Vương Vĩ gằn giọng nói:
-Chẳng lẽ Đoàn sứ quân đã quên sự tình của lệnh tôn sao ?
Đoàn Bảo nghe được lời này, ánh mắt nhìn Vương Vĩ lập tức trở nên sắc bén:
-Chuyện của phụ thân ta, ta sẽ tự giải quyết, không cần thiên sứ phải nhiều lời, xin thiên sứ về cho.
Vương Vĩ thấy Đoàn Bảo nổi giận, dáng vẻ bất thiện, biết không thể lay chuyển, bèn hậm hực rời đi, chỉ để lại 1 câu:
-Sứ quân nhất định sẽ hối hận.
Vương Vĩ vừa lui ra, từ một góc bình phong trong phòng, một nữ nhân bước ra, nữ nhân này mái tóc được búi cao, cài trâm ngà, đôi mày cong như lưỡi cung, giữa mày toát lên vẻ anh khí, tay chân hữu lực thể hiện rõ tuy là thân nữ nhi nhưng đối với chiến trường không hề xa lạ. Nàng nhìn về phía Đoàn bảo dò hỏi:
-A Bảo, sao đệ lại từ chối hắn. Có Minh quân hỗ trợ, sự nghiệp báo thù cho phụ thân của chúng ta sẽ dễ dàng hơn rất nhiều
Đoàn Bảo ánh mắt nhu hòa nhìn về phía nàng, biết tỷ tỷ đối với cái chết của phụ thân vẫn là không thể quên được, chỉ có thể lắc đầu giải thích:
-Tỷ, Minh triều nào có hảo ý gì, chúng ta và Lương Vương tuy có thù nhưng cũng là chuyện nội bộ Vân Nam, chúng ta phải tự mình giải quyết, chúng ta và Lương Vương là thế môi hở răng lạnh nếu bây giờ thả cho quân Minh tiến vào chiếm lấy các vị trí hiểm yếu, lúc đó bọn họ có thể cho giúp chúng ta phục quốc như lời hứa sao, đệ xem căn bản là thuần túy lợi dụng chúng ta mà thôi. Chúng ta tỷ đệ hai người nối tiếp cơ nghiệp tổ tông bao đời lưu truyền, không thể vì vậy mà đánh mất, nếu không phụ thân dưới suối vàng cũng không được yên nghỉ.
Nữ nhân nghe Đoàn Bảo nói vậy thì suy tư một lúc liền gật đầu:
-Đệ nói không sai, đệ là gia chủ, phải suy tính cho an nguy của toàn bộ Đoàn thị, ta nghe đệ. Bất quá đệ nhất định đừng quên, phụ thân đã bị hắn hại chết ra sao.
Đoàn Bảo gật đầu:
-Tỷ, thù lớn của phụ thân, đệ chưa bao giờ quên, sẽ có ngày tỷ đệ ta bắt hắn đền tội.
Lúc này từ phía ngoài, 1 tiếng gõ cửa vang lên, biết là có tin tức truyền đến, Đoàn Bảo hô lên:
-Vào đi.
Từ ngoài cửa, lính truyền tin tiến vào, thấy nữ nhân đứng cùng Đoàn Bảo liền quỳ gối hành lễ, báo cáo:
-Tiểu thư, chủ nhân, nhị công chúa của Lương Vương mang theo lễ vật đến ngoài thành, phái người báo tin nói muốn gặp chủ nhân.
Đoàn Bảo cau mày nói:
-Mang đến lễ vật, nàng là có ý gì ?
Lính truyền tin đáp lời:
-Theo người đưa tin nói, đây là lễ vật của Lương Vương, nàng là phụng mệnh cha nàng đem tới, thưởng công cho chủ nhân cùng ba quân tướng sĩ
Đoàn Bảo sắc mặt âm trầm, hừ lạnh nói:
-Truyền lại lời ta, Đại Lý thành này chúa nhỏ, miếu nhỏ không chưa được tôn đại Phật như nàng, xin hãy về cho.
-Thuộc hạ tuân mệnh.
Lính truyền tin nhận lệnh của Đoàn Bảo, quay đầu đứng dậy rời đi.
Chú thích:
Sự kiện Ngột Lương Hợp Thai chinh phục Đại Lý có chép trong Hịch Tướng sĩ, Ngột Lương Hợp Thai chính là Cốt Đãi Ngột Lang. Trong bản Hịch Tướng sĩ viết Cốt Đãi Ngột Lang đánh Nam Chiếu do sư dụng danh tự triều trước của khu vực này, thực ra là dùng tên không chính xác- chuẩn xác phải gọi là Đại Lý. Tương tự vậy, trong Hịch tướng sĩ viết mượn danh Vân Nam Vương để chỉ Thoát Hoan là không đúng, tước vị của Thoát Hoan là Trấn Nam Vương, chỉ khác 1 chữ là thành 2 nhân vật khác nhau