Chương 60: Thắng Trận Đà Nẵng.
Xuyên Về Thời Tự Đức.
Tác giả: Lưu Huỳnh Phát.
Trời Đà Nẵng hôm nay trong vắt không một gợn mây, ánh sáng mặt trời phản chiếu lên mặt biển tạo nên một vẻ đẹp huyền diệu. Mặt nước như một tấm gương khổng lồ, lấp lánh dưới ánh nắng, làm cho cả bãi cát vàng như một tấm thảm óng ánh. Đà Nẵng hôm nay đẹp đến lạ thường, vẻ đẹp đó như một dấu hiệu của sự sống, của hy vọng cho một ngày mai tươi sáng hơn. Nhưng tại chiến trường, không khí lại hoàn toàn khác biệt. Mọi thứ dường như bị bao phủ bởi một lớp sương mù của sự căng thẳng, nơi mỗi bước đi đều nặng trĩu và mỗi tiếng động đều khiến cho lòng người không khỏi lo lắng. Tiếng đại bác từ xa vọng lại, như những lời tiên tri báo trước một trận chiến khốc liệt, một ngày định mệnh đang đến gần, ngày mà vận mệnh của thành phố, thậm chí là của cả đất nước sẽ được quyết định.
Trên đỉnh đồi cao, Nguyễn Tri Phương đứng lặng lẽ, ánh mắt không rời khỏi cửa sông Hàn, nơi xa xôi phía chân trời. Từ đây, ông có thể thấy rõ cảnh vật bao quanh thành phố, nhưng không phải để thưởng ngoạn vẻ đẹp ấy, mà là để tính toán, chuẩn bị cho một ngày mai. Đôi mắt của ông sáng rực lên, chứa đựng sự quyết tâm và niềm tin. Ngọn lửa trong lòng ông bùng cháy mãnh liệt, sưởi ấm những lo âu, những mệt mỏi của chiến trường. Dẫu đã trải qua bao nhiêu khó khăn, thử thách, ông vẫn không cho phép mình dao động. Ông quay lại, nhìn những tướng sĩ đang tụ tập xung quanh mình. Những gương mặt đó không còn trẻ trung, nhưng lại toát lên một sự kiên cường, vững vàng như những tảng đá đứng vững trước sóng gió.
Nguyễn Tri Phương hít một hơi thật sâu, giọng nói của ông vang lên mạnh mẽ, chắc nịch, như một lời kêu gọi đầy sức mạnh:
– Hôm nay là lúc chúng ta viết lên một chương sử mới. Mỗi chúng ta đều có một nhiệm vụ thiêng liêng phải hoàn thành. Mọi người hãy nhớ, từng giọt máu đổ xuống đều không uổng phí nếu chúng ta bảo vệ được mảnh đất này. Đất nước này, dân tộc này, tự do và sự sống của chúng ta, không ai có thể đe dọa được. Hãy chiến đấu như những người con của đất nước này, vì tương lai của dân tộc, vì sự tự tôn của tổ quốc.
Những lời nói ấy vang lên, dường như thấm vào từng thớ thịt, từng cơ bắp của những người lính. Những cái gật đầu, những ánh mắt kiên định như đốt cháy không khí xung quanh, như muốn xé tan bầu không khí nặng nề và tràn đầy lo âu. Họ không còn là những con người mệt mỏi, mà là những chiến binh tràn đầy sức mạnh, mỗi người đều cảm thấy như có một sức mạnh mới mẻ đang trỗi dậy trong cơ thể, thôi thúc họ tiến lên. Mọi người nhìn nhau, ánh mắt đầy quyết tâm, như thể đã sẵn sàng cho một trận chiến mà họ biết rằng sẽ quyết định tất cả.
Phạm Thế Hiển, người đứng đầu một đội quân quan trọng, đang chỉ huy quân lính của mình. Ông không nói nhiều, nhưng mỗi câu nói của ông đều như một mệnh lệnh, mỗi hành động của ông đều tạo ra sức mạnh vô hình truyền qua từng người trong đội quân. Ông đi dọc theo hàng binh sĩ, kiểm tra vũ khí, động viên những người đã mệt mỏi. Phạm Thế Hiển, với khuôn mặt nghiêm nghị và đôi mắt sắc bén, không bao giờ lơi là trong công việc của mình:
– Chúng ta sẽ đánh nghi binh. Hãy di chuyển nhanh gọn, không để lộ dấu vết. Để quân địch không biết đâu là hướng tấn công thật sự. Nếu phải hy sinh, hãy nhớ rằng hy sinh của chúng ta sẽ bảo vệ những người phía sau. Mỗi người đều có vai trò quan trọng. Nếu ta không chiến thắng hôm nay, thì sẽ không có ngày mai. Vì vậy, đừng bao giờ lùi bước, dù là một bước.
Giọng nói của ông vang lên, đầy mạnh mẽ và khí thế, làm cho những người lính như được tiếp thêm sức mạnh. Mỗi câu từ ấy như một lời hứa, một cam kết không chỉ với nhau, mà còn với đất nước. Họ nhìn nhau, hiểu rõ sứ mệnh của mình và không còn gì có thể ngăn cản họ.
Lê Đình Lý và Đào Trí, hai chỉ huy mũi tấn công chính diện, đứng gần nhau, ánh mắt họ đầy kiên quyết. Những cái nhìn trao đổi, những cái siết tay thật chặt. Đào Trí nhìn vào mắt Lê Đình Lý, ánh mắt anh không hề dao động, chỉ có sự kiên định và sự quyết tâm của một người lính đã chuẩn bị sẵn sàng cho tất cả.
– Hôm nay, nếu ta không về, hãy đưa tin thắng trận đến gia đình ta. Nói với họ rằng ta đã chiến đấu cho đất nước, cho tự do, cho danh dự của Đại Nam.
Lê Đình Lý không nói gì, chỉ lặng lẽ đặt tay lên vai Đào Trí, ánh mắt của ông như một lời khẳng định. Họ không cần nói thêm nữa. Chỉ cần nhìn vào nhau, họ đã hiểu rằng trận chiến này không phải là của riêng mình, mà là của cả một dân tộc, của một tổ quốc, và dù thế nào đi nữa, họ sẽ không bao giờ lùi bước.
Khi mặt trời lên cao, chiếu xuống mặt đất với một thứ ánh sáng mạnh mẽ, hiệu lệnh tổng phản công vang lên, khiến cho mọi người đều cảm nhận được sự thôi thúc mãnh liệt từ trong lòng. Các đội quân của Đại Nam bắt đầu di chuyển, nhanh chóng và lặng lẽ. Phạm Thế Hiển dẫn quân qua những con đường mòn nhỏ, băng qua khu rừng dày đặc, và rồi, xuất hiện ở phía đông, nơi mà quân địch không thể ngờ tới. Đột ngột, tiếng súng nổ liên tiếp vang lên, những tiếng hò reo, tiếng của cuộc chiến, tạo ra một âm thanh vỡ tan mọi sự yên tĩnh. Liên quân Pháp hoang mang, họ không thể nào nghĩ tới được rằng quân Đại Nam lại có thể tấn công mạnh mẽ như vậy.
Trên chiếc tàu chỉ huy của mình, Rigault de Genouilly, tướng chỉ huy quân Pháp, nhìn vào những điểm nghi binh mà quân Đại Nam đã tạo ra, ánh mắt hắn sắc bén như dao, nhưng lại ẩn chứa sự nghi ngờ. Hắn không thể nào tin rằng đối thủ có thể chia quân ra như vậy, nhất là trong hoàn cảnh chiến tranh căng thẳng này. Đôi mắt hắn nheo lại, rồi một câu mệnh lệnh vang lên:
– Chúng không đủ lực lượng để chia quân như vậy. Đây chỉ là kế sách dụ ta rời khỏi vị trí trọng yếu. Hãy cẩn thận, đừng để chúng ta mắc bẫy.
Hắn ra lệnh cho một phần lực lượng quay lại phòng thủ các cứ điểm quan trọng, nhưng rồi đã quá muộn. Lê Đình Lý và Đào Trí, dẫn đầu một đội quân mạnh mẽ, đã tấn công trực diện vào các cứ điểm phòng ngự của quân Pháp. Họ vung kiếm, xé toang mọi sự kháng cự, khiến cho quân địch không kịp phản ứng. Pháo binh của Đại Nam, dưới sự chỉ huy của Chu Phúc Minh, tiếp tục bắn phá vào các tàu chiến Pháp đang neo đậu ngoài khơi. Tiếng nổ vang trời, mặt đất như rung chuyển. Những tàu chiến Pháp không kịp ứng phó, bị pháo bắn trúng, bốc cháy dữ dội rồi chìm xuống dòng sông.
Một binh sĩ của quân Pháp chạy đến báo cáo với Rigault de Genouilly, vẻ mặt hoảng hốt:
– Thưa tướng quân, chúng ta đã mất thêm hai tàu chiến. Pháo binh của chúng quá chính xác, lính của ta không còn tinh thần chiến đấu nữa. Tinh thần toàn quân đang sụp đổ.
Rigault de Genouilly nhìn xuống mặt nước, gương mặt hắn không thay đổi, nhưng đôi mắt ẩn chứa sự lo lắng không thể che giấu. Hắn nắm chặt tay, giọng nói vang lên khô khốc:
– Rút lui. Báo cho toàn quân, rút lui ngay trong đêm nay. Tất cả phải nhanh chóng rút về vị trí an toàn, không được để quân ta bị tổn thất thêm nữa.
Trong doanh trại Đại Nam, Nguyễn Tri Phương nhận được tin rằng quân Pháp đang rút lui. Ông ngồi lặng lẽ, tay vẫn giữ chặt bản đồ chiến trận, đôi mắt nhìn xa xăm. Ông thở dài một hơi dài, rồi khẽ nói:
– Chúng đã rút, nhưng đừng chủ quan. Đêm nay phải cử người theo dõi động thái của chúng. Nếu thật sự là rút lui, ngày mai ta sẽ có câu trả lời cuối cùng. Đừng để một chiến thắng dễ dàng khiến chúng ta lơi lỏng. Chúng ta vẫn chưa thắng được, cho đến khi đuổi hết quân địch khỏi mảnh đất này.
Cả doanh trại im lặng. Các tướng lĩnh và binh sĩ hiểu rằng chiến thắng hôm nay chỉ mới là một bước đầu. Họ vẫn còn một chặng đường dài phía trước, và họ sẽ không bao giờ để lỡ cơ hội giành chiến thắng cuối cùng.
Đêm ngày 20 tháng 9, Đà Nẵng như đang chìm vào một giấc ngủ sâu, yên ả đến kỳ lạ. Ánh trăng vằng vặc từ trên cao chiếu xuống mặt biển rộng lớn, từng vệt sáng bạc lan tỏa trên làn sóng lăn tăn, phản chiếu như những tấm gương sáng. Gió thổi nhẹ nhàng, cuốn theo những đợt sóng vỗ về bờ cát, như muốn xoa dịu những tổn thương sâu thẳm mà cuộc chiến đã để lại. Trong không gian tĩnh lặng ấy, không còn tiếng súng, không còn những cuộc chiến đấu đẫm máu, chỉ còn lại tiếng gió rít, sóng vỗ và những dư âm của trận chiến vừa qua. Đà Nẵng đã giữ vững, nhưng cái giá phải trả quá đắt. Những chiến lợi phẩm mà liên quân Pháp mang theo chẳng thể nào làm vơi đi nỗi đau của những người đã ngã xuống.
Nguyễn Tri Phương đứng trên một đỉnh đồi gần đồn Hải Châu, đôi mắt ông hướng về phía biển, nơi những đoàn tàu chiến của quân Pháp đang lặng lẽ rời xa, hòa vào bóng tối. Đêm nay, ông cảm nhận rõ ràng cảm xúc lẫn lộn trong lòng mình. Một sự nhẹ nhõm, nhưng cũng không ít nỗi trĩu nặng. Đà Nẵng đã giữ vững, nhưng những đồng đội, những người bạn đã ngã xuống, họ không bao giờ quay lại nữa. Và chính trong khoảnh khắc tĩnh lặng ấy, ông như nghe rõ tiếng thở dài của những linh hồn không có được sự an nghỉ. Ông thấu hiểu rằng chiến tranh không có người chiến thắng thật sự, chỉ có những người sống sót, và ông may mắn là một trong số đó.
Trần Hoằng đứng bên cạnh, ánh mắt ông nhìn về phía biển xa xăm, nơi bóng đêm đã nuốt chửng những chiếc tàu chiến. Cả hai không cần nói gì, vì họ hiểu rằng chiến thắng hôm nay không phải chỉ là công lao của một người, mà là kết quả của hàng ngàn linh hồn đã ra đi. Những người đã hy sinh không chỉ vì Đà Nẵng, mà vì mảnh đất thiêng liêng của dân tộc này. Trần Hoằng cúi đầu một cách kính cẩn, không phải vì sợ hãi hay sự yếu đuối, mà như một sự tri ân sâu sắc đối với những chiến sĩ đã vĩnh viễn nằm lại nơi này.
Nguyễn Tri Phương khẽ mỉm cười, nhưng nụ cười của ông pha chút buồn bã, như một lời nhắc nhở về cái giá đắt đỏ của chiến thắng. Ông không vội vàng nói gì, chỉ im lặng trong giây lát, để cho lòng mình lắng lại. Rồi, giọng ông trầm ấm vang lên giữa đêm khuya tĩnh mịch:
– Chúng ta đã giữ được Đà Nẵng, nhưng cái giá quá đắt. Không phải chỉ là chiến thắng của một người, mà là chiến thắng của toàn thể Đại Nam.
Trần Hoằng không nói gì, chỉ nhẹ gật đầu. Những lời của Nguyễn Tri Phương không chỉ dành cho ông, mà là cho tất cả những người lính, những chiến sĩ đang đứng quanh đó. Những người đã chiến đấu cùng ông trong suốt những ngày gian khó, hiểu rõ hơn ai hết rằng chiến thắng hôm nay là sự hy sinh của hàng ngàn người. Không phải là chiến thắng của riêng ai, mà là của toàn thể đất nước. Đà Nẵng là minh chứng rõ ràng nhất cho lòng yêu nước và sự bất khuất của những con người mang trong mình dòng máu Đại Nam.
Nguyễn Tri Phương quay lại, ánh mắt ông như sáng lên trong đêm tối. Ông nhìn về phía những tướng lĩnh và binh sĩ đang đứng gần đó, đôi mắt chứa đựng cả một bầu trời rộng lớn. Trong những ánh mắt ấy, ông nhìn thấy sự kính trọng, sự ngưỡng mộ, và trên hết là niềm tự hào. Cậu không cần phải nói thêm gì nữa, vì ánh mắt ấy đã truyền tải tất cả những gì cần nói. Những người chiến đấu bên ông đều hiểu rằng chiến thắng hôm nay không phải là vinh quang của riêng ai, mà là của tất cả những người đã hy sinh cho mảnh đất này.
Vinh quang không thể dành cho một người duy nhất. Từ những người dân Đà Nẵng, từ những binh sĩ đang đứng kia, tất cả đều là anh hùng. Cái giá của chiến thắng này không thể đong đếm bằng những số liệu, những chiến lợi phẩm thu được hay những khẩu súng đã hạ gục quân địch. Nó nằm trong những giọt máu của những người đã ngã xuống, trong những bước chân của những chiến sĩ chưa bao giờ chịu dừng lại, dù thân thể đã kiệt quệ. Đà Nẵng hôm nay là minh chứng cho lòng yêu nước và sự kiên cường bất khuất của cả một dân tộc.
Khi tiếng trống mừng chiến thắng vang lên khắp nơi, những người dân bắt đầu nở nụ cười, nhưng không ai giấu nổi những giọt nước mắt. Niềm tự hào, sự hân hoan trào dâng trong lòng họ, nhưng cũng có một nỗi buồn không thể nào xóa nhòa. Những người đã hy sinh để bảo vệ mảnh đất này, họ sẽ không bao giờ trở lại nữa. Nhưng những gì họ để lại là vô giá. Đây không chỉ là một chiến thắng quân sự, mà là một chiến thắng về tinh thần, về lòng kiên cường, về sự bất khuất của những con người không bao giờ chịu khuất phục.
Dưới ánh mặt trời sáng dần, cờ Đại Nam phấp phới tung bay trên những đồn lũy. Những lá cờ ấy như một lời nhắc nhở mạnh mẽ với tất cả mọi người: mảnh đất này là của nhân dân, là của những chiến sĩ dũng cảm, những người đã hy sinh mọi thứ vì tự do, độc lập và chủ quyền.
Nguyễn Tri Phương cùng các tướng lĩnh đứng đó, lặng im nhìn những lá cờ tung bay trong gió. Chiến thắng hôm nay không phải là sự kết thúc. Nó chỉ là một dấu mốc quan trọng trong cuộc chiến dài hơi còn ở phía trước. Ông đã từng nói khi mà quân Pháp rút đi, chúng sẽ trở lại. Ông hiểu rằng cuộc chiến này chưa bao giờ kết thúc. Tình thế có thể thay đổi, kẻ thù có thể thay đổi, nhưng một điều không thay đổi, Đà Nẵng và Đại Nam vẫn là của nhân dân, của những người chiến sĩ kiên cường, bất khuất.
Nguyễn Tri Phương quay sang Trần Hoằng, ánh mắt ông như thấu hiểu được mọi điều mà người bạn đồng hành của mình đang suy nghĩ. Ông khẽ lên tiếng, giọng trầm và đầy quyết tâm:
– Chúng ta đã bảo vệ được Đà Nẵng, nhưng thử thách vẫn còn ở phía trước. Đừng để chiến thắng hôm nay làm chúng ta quên đi sự thận trọng. Mọi chuyện vẫn còn rất khó khăn.
Trần Hoằng nhìn ông, ánh mắt kiên định, không chút do dự. Cả hai đã chiến đấu bên nhau trong suốt những năm tháng qua, và họ hiểu rằng chiến thắng hôm nay, dù quan trọng đến đâu, vẫn chưa phải là tất cả. Đối diện với tương lai, không thể để lòng tự mãn che mờ đi sự thận trọng. Mỗi chiến thắng chỉ là một phần của cuộc chiến dài, và phải luôn chuẩn bị tinh thần đối diện với những thử thách mới.
Khi tiếng trống mừng chiến thắng vẫn còn vang vọng trong không khí, những người dân của Đà Nẵng, những binh sĩ dũng cảm, những chiến sĩ chưa bao giờ ngừng bước, vẫn tiếp tục nhìn về phía trước, với một niềm tin vững vàng vào tương lai. Họ sẽ không bao giờ quên những người đã ngã xuống, và họ sẽ không bao giờ để mảnh đất này phải gánh chịu thêm một lần đau thương nữa.
Tiếng trống, tiếng vỗ tay, tiếng hò reo, tất cả hòa vào nhau thành một khúc ca của sự kiên cường, của lòng yêu nước và sự đoàn kết. Một lần nữa, Đà Nẵng, và cả Đại Nam, lại đứng vững trong cơn bão chiến tranh.