Chương 179: Bàn Chuyện Nàm Ăn
Một buổi chiều, Quốc và mẹ đạp xe lên thị trấn mua thêm hạt giống đậu nành, do lần trước ra thành phố mới chỉ mua hạt giống rau củ mà thôi. Con mẹ cậu đi cùng là để làm một cái sổ tiết kiệm ở ngân hàng nông nghiệp.
Đây là lần thứ hai trong năm bà tới ngân hàng, lần trước là đến cùng con trai và mọi người trong xóm để đổi ngoại tệ. Lần này là lần đầu bà trực tiếp làm thủ tục hành chính liên quan đến tiền bạc, trong lòng không tránh khỏi hồi hộp. Quốc dựng xe xong thì quay sang trấn an, bảo mẹ cứ vào làm theo hướng dẫn, có gì không hiểu thì hỏi nhân viên.
Bên trong ngân hàng sáng sủa, bàn ghế xếp gọn gàng, vài người đang ngồi chờ đến lượt. Mẹ Quốc xếp vào hàng, ánh mắt vẫn còn chút lo lắng quay sang hỏi con trai.
“Tiền còn đó không? cất cẩn thận chưa đấy?”
Quốc chỉ tay vào cái cặp sách của mình
“Yên tâm con để trong này rồi.”
“Kiểm tra lại xem, thì làm thủ tục gửi tiền mà không có tiền, người ta cười cho.”
Quốc lấy cặp cho mẹ kiểm tra, bà mở hé rồi đóng vội lại như sợ ai nhìn thấy.
Đợi đến lượt, hai mẹ con đi tới quầy giao dịch, Nhân viên hỏi han nhẹ nhàng, hướng dẫn từng bước mở sổ tiết kiệm, gửi tiền theo các mốc như 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng, mỗi mốc lại có lãi suất khác nhau, đến hạn mà không lên rút tiền thì ngân hàng thì ngân hàng sẽ tự động gia hạn. Nếu mà rút tiền sớm hơn kỳ hạn thì lãi suất thấp hơn.
“Nhà chị định gửi theo gói nào?”
bà Dung quay sang con trai. Quốc xem qua một tờ giấy trên đó có thông tin lãi suất của ngân hàng, đối với các tiền gửi tiết kiệm, 3 tháng có lãi suất 4% 6 tháng là 5% và 12 tháng là 6%. Sau khi cân nhắc Cậu trả lời với nhân viên.
“Gói 6 tháng!”
Nhân Viên gật rồi đưa cho một tờ hợp đồng xác nhận gửi tiền, đọc trên đó có thông tin quan trọng là lãi suất ký gửi là 5% một năm. Thủ tục phía ngân hàng tự có bảng biểu sẵn có, việc còn lại của bà Dung là ký vào hợp đồng. Vì bà là người đứng tên của cái sổ tiết kiệm.
Số tiền tích cóp được hiện tại là 60 triệu. Quốc bàn với mẹ gửi trước 50 triệu vào sổ tiết kiệm, còn lại mười triệu giữ ở nhà để phòng khi có việc gấp cần xoay sở. Mẹ Quốc nghe vậy thì gật đầu đồng ý. Khi ký tên xong, bà cúi xuống xem lại từng dòng thông tin, cẩn thận như sợ sót mất điều gì.
Làm xong người ta đưa cho cái sổ với mấy tờ giấy, bà Dung cầm cuốn sổ tiết kiệm mới trên tay, đưa lại cho con trai, bảo con cất cẩn thận vào trong cặp.
Bước ra khỏi cổng ngân hàng bà mới hỏi.
“Nãy có nhiều người đứng đợi quá nên mẹ không đọc kỹ trên giấy viết gì? Mấy cái phần trăm, 3 tháng, 6 tháng là gì mẹ chưa hiểu?”
Quốc giải thích.
“ À phần trăm là số tiền lời mình nhận được khi gửi tiền ngân hàng. Mình gửi 50 triệu, sau 6 tháng mình sẽ được lời 1 triệu 250 ngàn. Gửi càng nhiều thì nhận tiền lãi càng nhiều. Đến kf hạn mình không ra ngân hàng nhận tiền thì người ta tự rút tiền lãi rồi gộp vào tiền gốc, tiếp tục tính lãi trong 6 tháng tiếp. Cứ như vậy tăng lên. Còn nếu mình rút trước kỳ hạn 6 tháng thì không có tiền lãi.”
Bà Dung gật gù, trước đây chỉ nghe là gửi tiền vào ngân hàng có lãi, còn cụ thể ra sao thì đến khi đi gửi tiền mới hiểu rõ.
“Vậy thì mẹ hiểu rồi, thế sao con không gửi 12 tháng để được nhiều hơn”
Quốc phì cười.
“50 triệu gửi 12 tháng được hơn 3 triệu tiền lãi 1 năm, tính không hiệu quả lắm, đợi mình làm thêm nửa năm góp được nhiều nhiều rồi hẵng gửi theo năm. Biết đâu thời gian tới lại có chuyện gì cần dùng đến tiền, kiểu như đang cần tiền gấp mà tháng sau mới hết hạn, lúc đấy tình huống oái oăm lắm. Mình gửi vừa ở mức vừa phải sau này chủ động hơn không bị lệ thuộc rồi lo lắng bất an.”
“Nói như con thì gửi vào ngân hàng đủ nhiều rồi cứ 3 tháng đi rút tiền lãi về tiêu cũng được đấy nhỉ. Chia ra chắc giống có lương cán bộ quá.”
“Đúng rồi đó, nhưng hiện giờ lãi có 1 triệu 2 chia cho 6 tháng thì mỗi tháng được có 200 ngàn thôi, muốn được như lương hưu cán bộ thì mẹ phải gửi vào gấp 20-25 lần mới đủ 5 triệu một tháng. Khoảng trên dưới 1 tỷ mẹ ạ.”
Mẹ Quốc nghe xong thì hoảng.
“1 tỷ cơ à? thôi thôi, lấy nửa lương cán bộ là được rồi. phấn đấu gửi 500 triệu chắc là đủ nhỉ. Giờ nhà mình cũng không mắc nợ ai, ba con đi làm 1 năm dành dụm được khá nhiều, cuối năm gửi chung vào lại có thêm một khoản. 500 triệu hoàn toàn có khả năng kiếm được. Thảo nào người ta có tiền, lại thích gửi ngân hàng như thế.”
mẹ Quốc lẩm nhẩm trong đầu rồi lại bất giác nở nụ cười xem chừng rất kỳ vọng với mục tiêu mới. Quốc nhìn theo lại có chút ngẩn ngơ, một số tiền đối với cậu từng là nhỏ, chỉ bằng 1 cái đèn chùm trong nhà mặt phố mà thôi mà cũng khiến mẹ của cậu vui vẻ đến vậy. Đó là vẻ đẹp của sự ngây thơ. Một bữa cơm giản dị đôi khi lại quý giá như một gia tài, vấn đề nằm ở tâm thức của người đó có nhìn ra và chấp nhận hay không?
Nhìn điệu bộ tự tin hào hứng của mẹ, Quốc đã lờ mờ nhận ra được điều đó.
“Còn đứng đó làm gì đấy, không phải con còn phải mua hạt giống nữa à?”
Quốc mỉm cười gật đầu, kéo lại chiếc cặp sách vắt ngang vai chạy lại gần phía mẹ rồi cùng nhau dắt de đi tới cửa hàng nông nghiệp ở cuối thị trấn. Đang ở đầu vụ ngô Cửa tiệm đông người ra vào, mùi hạt giống, phân bón và thuốc trừ sâu trộn lẫn với mùi bao tải mới. Quốc vừa dựng xe trước cửa thì bà chủ đã ngẩng đầu lên, nhìn qua một cái liền nhận ra ngay.
Quốc là khách “Vip” ở đây, mỗi lần tới nều mua sắm gấp 3-4 lần người thường, thái độ chủ chủ tiệm rất chi là niềm nở.
“Ây chà thanh niên, lâu quá mới lại thấy ghé qua nha, mùa đông năm ngoái không trồng gì à? người ta thi nhau mua bắp cải ầm ầm đấy.”
Quốc sẽ không nói là mình mua hạt giống ở chỗ khác.
“Dạ năm ngoái trong xóm nhiều người trồng quá, sợ bán không được giá… Năm nay lại trồng đỗ tương, không biết trong tiệm có sẵn không vậy cô?”
“Có chứ… nhiều lắm.”
Nói rồi bà dẫn hai mẹ con vào cửa tiệm, Quốc rất an tâm với hạt giống của cửa hàng, dù có đắt hơn ngoài chợ nhưng với cậu là đáng giá. Chuyến này cậu tới để mua hạt giống đậu nành số lượng lớn. Trong đó có 21 gói hạt giống đậu nành vinasoy, và một vài loại hạt giống rau củ ngắn ngày để trồng ở trong vườn. Tổng cộng hết 1,6 triệu tiền giống.
Sau khi đã có hạt giống, hai mẹ con bắt đầu tiến hành việc gieo trồng.
Có máy cày hỗ trợ, công việc đồng áng nhẹ đi trông thấy, những thửa ruộng trước kia phải dùng cuốc để làm đến chai cả hai bàn tay trong gần 1 tháng, thì giờ chỉ cần vài vòng máy là đất đã tơi ra, phẳng phiu. Việc làm đất đến nay coi như không còn là vấn đề đáng ngại, phần còn lại là phân bón.
Những năm trước, vào lúc nông nhàn không phải làm đồng hay đi chợ, mẹ Quốc thường tranh thủ đi nhặt phân quanh xóm. Những bãi cỏ ven đường, chỗ người ta hay thả trâu bò, đều được bà để ý từ sớm. Mỗi lần đi là gánh theo cái hai sọt và chiếc xẻng, lặng lẽ cúi xuống xúc từng bãi, tích cóp dần dần Nhờ vậy mà sang vụ sau vẫn xoay xở đủ phân để bón ruộng.
Năm nay làm thêm Phần đất bên An Nghĩa, diện tích cũng tương đương của nhà mình, hiển nhiên sẽ không chuẩn bị kịp phân bón cho mùa vụ, Quốc xác định phải bỏ tiền ra mua phân chuồng của người ta. Nghĩ đến khoản chi này, Quốc cũng có chút đắn đo, nhưng rồi vẫn thấy đó là việc không tránh khỏi.
Cày bừa xong, Quốc lại bắt tay vào lên luống. Đất được xới tơi, luống được kéo thẳng hàng. Căng dây kẻ rãnh hẳn hoi. Đậu nành được gieo trồng trước, hạt giống rải đều theo từng hàng, rồi phủ đất lên cẩn thận.
Vì ban ngày còn phải đi học, mọi việc đều dồn vào buổi chiều, cũng do làm trước mọi người trong xóm nên không bị áp lực bởi thời gian. Hai mẹ con thong thả làm việc trong một tuần là xong chỗ đậu tương.
Còn ruộng rau thì chưa động tới bởi, Lúc này đám cây giống ươm ở trong vườn vẫn còn non, chưa đến lúc mang ra trồng đại trà. Dự kiến phải chục ngày nữa mới có thể đem ra sử dụng. Trong thời gian này Quốc quyết định sang An Nghĩa để cày xới và làm đất, làm xong thì thời gian áng chừng cũng vừa kịp để đem cây giống đi trồng.
Buổi đầu tiên sang bên đó, Quốc lái cái xe công nông sang An Nghĩa, mẹ Quốc đi xe đạp theo sau, bởi cái xe công nông khả năng cao phải gửi lại nhà ông cậu trong thời gian cày xới. Lúc về nhà hai mẹ con di chuyển bằng xe đạp.
Bà sang bên đó để xem tình hình ruộng đất bên đó ra sao, tiện thể phụ giúp những việc lặt vặt chứ không để mặc con trai làm ruộng một mình. Trước khi bắt tay vào làm, hai mẹ con ghé qua nhà ông Kỳ chào hỏi, coi như trình bày một tiếng cho phải phép.
Ông Kỳ nghe Quốc nói năm nay không trồng ngô mà chuyển sang trồng rau củ đem bán thì có chút bất ngờ. Ở An Nghĩa, bao năm nay người ta quen trồng ngô trồng lúa, có nhà trồng thêm rau củ nhưng số lượng không nhiều, đa phần là trồng xen canh chút đậu tương, cây sắn cải thiện kinh tế trong nhà một chút.
Việc bỏ hẳn ngô để trồng rau là cách làm còn khá mới và mạo hiểm, ít người dám thử. Những ngày đầu, Phản ứng những gia đình trong xóm của Quốc cũng giống như ông Kỳ lúc này.
“Bên nhà nhà cháu cũng giống nhà của ông, không có vật nuôi nên trồng ngô là dư thừa, thay vào đó trồng các loại cây khác thì sẽ đem lại hiệu quả kinh tế tốt hơn. Nhà cháu trồng đậu tương, bên này trồng đậu cũng được nhưng lại vướng vào lúc thu hoạch vào thời điểm giao mùa, lúc đó mưa gió thất thường nhà cháu không xử lý kịp nên nhiều khi thu đậu về rồi lại để thối mốc rất đáng tiếc, vậy nên cháu chuyển sang trồng các loại củ quả như một biện pháp an toàn hơn.”
Ông Kỳ nghe xong chỉ gật đầu, không phản đối hay đưa ra góp ý nhiều, (bởi vì ông đã làm lần nào đâu mà góp ý) Nói ra không đúng con cháu lại cười cho. Đất đã cho nhà Quốc mượn thì trồng cây gì là quyền của họ, miễn là không bỏ hoang.
Ông chỉ dặn thêm vài câu về chuyện tưới tiêu, nhắc chỗ nào gần mương, chỗ nào dễ ngập nước để hai mẹ con lưu ý khi làm luống.
“Mùa này không sao? nhưng đến tháng 6 thì hay bị ngập nước, trồng lúa thì vô tư nhưng nếu trồng rau thôi thì phải cân nhắc thêm, kẻo lại ngập úng.”
“Tất cả các ruộng đều ngập hết ạ?”
“Không, cái đám to nhất nằm ở vùng trũng, mấy đám còn lại ở cao hơn vẫn ngập nhưng nước rút nhanh trong ngày.”
SẮc mặt của quốc có chút trầm tư.
“Vâng… cháu sẽ cân nhắc chuyện này.”
Trong lòng ông Kỳ cũng có phần tò mò. Ông nghe người trong họ nói nhà Quốc trả được nợ, lại còn mua thêm máy móc, mà thời gian thì không kéo dài bao lâu. Nhìn hai mẹ con cần mẫn làm ăn, ông vừa muốn biết cách xoay xở của họ, vừa âm thầm quan sát xem vụ này kết quả ra sao.
Quốc đem máy cày sang An Nghĩa nhà ông Kỳ, xin phép ông để cái máy ở nhà tầm 1 tuần, khi nào cày xong mới mang đi. Con cháu ông Kỳ qua tết là dọn đồ ra Thành PHố rồi, ông vẫn ở lại đây đợi qua lễ tân gia mới chuyển đi hẳn. Song ông có đưa thêm cho mẹ của Quốc 1 cái chìa khóa, nắng mua còn có chỗ mà đi vào nhà, rồi rảnh rỗi thì quét dọn qua một chút.
Chuyện của người lớn Quốc không tiện xen vào, cậu tháo cái thùng xe phía sau rồi lái máy cày đi ra ruộng nhà ông Kỳ bắt đầu vào việc luôn. Đất bên này bằng phẳng, ít sỏi đá nên máy chạy khá êm, chỉ cần đi chậm tay một chút là đường cày đã thẳng hàng. Vừa làm, Quốc vừa tính trong đầu cách bố trí cây trồng cho vụ này.
Nhà ông Kỳ có tổng cộng bốn mảnh ruộng. Quốc chia rõ từng mảnh cho từng loại rau củ để dễ quản lý. Một mảnh dành riêng cho su su, sẽ làm giàn cao và rộng. Một mảnh trồng dưa chuột, Một mảnh trồng đậu cô ve. Mảnh còn lại là mảnh lớn nhất, Quốc dự định trồng xen cà tím, cà chua và ớt, mỗi loại một khu, có lối đi ở giữa để tiện chăm sóc và thu hái.
Với dưa chuột và đậu cô ve, Quốc dự định dùng cọc tre hoặc cọc gỗ, dựng tạm thành từng hàng, vừa tiết kiệm vừa dễ tháo dỡ khi hết vụ. Riêng su su thì khác, cây leo mạnh, sống lâu từ 5-6 tháng, nếu làm giàn yếu thì rất nhanh sập. Sau khi bàn với mẹ, Quốc quyết định dùng cọc bê tông, giằng thêm dây thép cho chắc. Phần giàn này làm một lần là dùng được nhiều vụ, nên đầu tư kỹ ngay từ đầu.
Vấn đề tiếp theo khiến Quốc phải suy tính lại là phân bón lót. Đất đã làm xong, luống đã lên, nhưng nếu không có phân thì trồng cây xuống cũng chỉ cầm chừng. Việc này Quốc không tự quyết mà phải hỏi qua ông cậu bên An Nghĩa, xem những năm trước ông làm nông thì xoay xở phân bón như thế nào.
Ông Kỳ nghe hỏi thì có chia sẻ lại rằng. Ngày trước nhà ông còn nuôi trâu bò, lợn gà nên phân chuồng không thiếu, dùng cho ruộng vườn cũng tiện. Về sau bán dần gia súc, tập trung tiền bạc cho con cái học hành rồi ra thành phố lập nghiệp, trong nhà không còn nguồn phân nữa. Làm ruộng thì ông thuê người làm rồi chuyển sang dùng phân hóa học cho nhanh gọn, khỏi mất công gom góp. Về chuyện phân bón, ông chỉ nói được đến vậy, không có ý định giúp đỡ nhà Quốc. Mà đẩy trách nhiệm cho người khác.
“Nhà các cô các bác ở bên này, hai mẹ con thử đi qua hỏi bọn họ xem sao?”
Quốc cũng từng nghĩ đến chuyện xin phân từ họ hàng bên ngoại, nhưng càng nghĩ càng thấy khó mở lời. Xin thì người ta tiếc của, mà nói mua thì lại rơi vào cảnh ngại ngùng, dễ thành so đo mấy bao phân. Hơn nữa, đang vào sát mùa vụ, nhà nào có phân cũng giữ lại để dùng, chưa ai muốn bán trước khi gieo hạt. Chỉ khi trồng xong, còn dư dả thì may ra mới tính chuyện nhượng lại.
Người bên đằng ngoại thấy nhà Quốc được dùng đất của ông Kỳ có khi còn gai mắt tị nạnh trong lòng ấy chứ. Bởi vì cô Dung là phận gái đã gả đi xa, nhận đất làm ruộng nhà ông Kỳ theo lý thì cũng chẳng đến lượt của hai mẹ con nhà Quốc. Nếu như không phải bỏ tiền ra thuê thì chắc chắn ông Kỳ sẽ không đồng ý đơn giản như thế. Việc này còn khiến nhà của một ông bác trong họ vốn đã nhận mảnh đất to nhất để làm nay phải ói ra cho hai mẹ con nhà Quốc. Trong lòng phải cay chứ.
Người nhà không nhờ được, Quốc sẽ tìm đến người ngoài. Việc này diễn ra khá tình cờ, thấy người ta chăn trâu về nhà thì cứ bắt chuyện làm quen.
Khi Quốc đem chuyện mua phân chuồng ra hỏi thử vài người trong vùng, phản ứng nhận lại đều là sự ngạc nhiên. Nhiều người nghe xong thì cười, cho rằng đó là chuyện lạ tai, chưa từng nghĩ phân chuồng lại có thể đem ra mua bán lấy tiền. Câu chuyện này theo miệng người nọ truyền sang người kia, lan ra khá nhanh, đến mức lọt tới tai cả những người Quốc chưa từng gặp, cũng chưa biết tên.
Rồi mọi chuyện diễn ra theo một cách khá tự nhiên. Mấy ngày liền cái máy cày nổ ầm ầm ngoài ruộng nhà ông Kỳ, trong khi cả vùng vẫn còn đang thư thả sau tết, chưa ai ra đồng làm lụng nhiều. Tiếng máy chạy từ sáng đến chiều khiến ai cũng biết có người đang cày xới ở khu ruộng đó. Ban đầu chỉ là nhìn từ xa, sau dần có người tò mò đi ra xem tận nơi.
Họ không đứng chình ình giữa ruộng mà chờ Quốc cày xong, tắt máy nghỉ tay rồi mới giả bộ như tình cờ đi ngang. Có người hỏi vài câu vu vơ, kiểu như ruộng này của nhà ai, con cháu ở đâu mà dạo này làm ruộng ở đây. Quốc cũng không giấu, nói sơ qua chuyện mình là cháu bên ngoại của ông Kỳ, ông ấy sắp dọn ra thành phố nên vụ này giao lại mấy thửa ruộng cho nhà cậu canh tác.
Người nghe vừa nghe vừa gật đầu, có vẻ đã hiểu ra đầu đuôi. Nói chuyện dăm ba câu về đất đai, mùa vụ, một lúc sau người kia mới chuyển sang chuyện khác, hỏi thẳng chuyện mua phân chuồng có đúng không hay chỉ nghe đồn.
“Hôm nọ có người nói nhà cháu mua phân chắc là thật nhỉ?”
Quốc gật đầu,
“Là thật đó ạ, mua phân hóa học cũng được thôi nhưng cháu vẫn thích dùng phân chuồng hơn, Nếu nhà bác có phân chuồng mà muốn bán, thì cháu sẽ mua với giá 20 một bao.“
Nghe tới đó, người kia im lặng tính toán một lát. Làm nông quanh năm, mỗi nhà đều biết rõ mình cần bao nhiêu phân cho ruộng vườn, dư ra bao nhiêu. Để không thì cũng chẳng để làm gì, bán đi có thêm chút tiền mua dầu, mua muối cũng tiện.
“Nhà bác ít ruộng nên phân chuồng có dư thừa, Bán cho cháu 5 bao được không?”
Quốc mỉm cười.
“Dạ được chứ ạ? giờ cháu đang cho máy nghỉ một lát, hay là qua nhà bác lấy phân luôn nha.”
“Không cần vội, để hôm nay về xúc riêng ra đã. Có gì mai bác lại qua.”
Đi cày ruộng nên Quốc chẳng mang theo tiền, người ta chắc cũng đoán vậy nên qua thăm dò trước, nếu tin đồn là thật thì cũng phải chuẩn bị một chút, ít nhất là bàn bạc với người nhà xem chuyện bán phân trâu phân bò có người mua.
Ngày hôm sau đi cày, người kia lại tìm tới, Quốc đã chuẩn bị sẵn bao và tiền rồi. Người đó đồng ý bán cho Quốc năm bao, lấy tròn một trăm nghìn. Người nhà đó vẫn còn không tin là có người đến mua phân trâu. Thấy tiền trao tay rồi mới khẳng định là thật
“Năm bao là dùng được kha khá rồi, vẫn còn thiếu một chút, nếu bác có quen ai mà muốn bán thì cứ nhắn lại cho cháu giúp nha. Nếu cháu mà làm ở đây được lâu dài thì sẽ còn ghé qua và mua thêm vài lần nữa.”
“Được rồi, để chiều đi chăn trâu bác hỏi thêm vài người khác xem sao?”
Quốc gật đầu cảm ơn rồi chất hai bao phân lên xe đạp rồi trở về nhà ông Kỳ, cho tạm vào cái chuồng lợn bỏ trống nhà ông ấy. Năm bao phân khô trộn thêm tro và trấu được 7-8 bao, chừng đó phân đủ dùng cho hai đám ruộng.
Khi đã có người bán trước, chuyện mua bán không còn khó nói như ban đầu. Người này nghe người kia, có người đem ra hai bao, có người ba bao, giá vẫn giữ nguyên 20k. Quốc gom đủ số phân cần thiết trong vài ngày, không phải lo chuyện phân bón nữa.
Đất đã cày bừa lên luống xong, phân bón đã có đủ.
Đến lúc phải chuyển cây giống ra ruộng để trồng, công việc trở nên bận rộng hơn hẳn. Đám cây ươm trong ruộng đã cứng cáp, lá non mở đều 3 -4 chiếc, rễ bắt đầu ken chặt bầu đất là thời điểm phù hợp để tách ra trồng.