Chương 178: Vụ Mới
Sau hai ngày liền vi vu bằng xe máy, toàn đi từ sáng sớm đến tối mịt, Quốc mới về tới nhà. Người thì có chút mệt, quần áo bám đầy bụi đường, nhưng tinh thần lại rất tỉnh táo. Ba mẹ cậu nhìn con trai về muộn cũng không hề sốt ruột, bởi từ đầu đã đoán được kiểu gì thằng nhỏ cũng không chỉ đi chơi cho biết. Quả nhiên, vừa dựng xe xong, Quốc đã xách vào nhà mấy túi đồ lỉnh kỉnh, toàn là hạt giống với vài thứ lặt vặt mua ngoài thành phố.
Mẹ Quốc cầm một túi lên mở ra xem, thấy đủ loại gói lớn nhỏ liền nhíu mày, lắc đầu một cái.
“Sao mà mua nhiều loại thế này, lại định làm ăn gì lớn nữa hả?”
Giọng bà không hẳn là trách, nhiều hơn là lo. Quốc cười, đặt mấy túi còn lại xuống góc nhà rồi giải thích.
“Hạt giống để trồng bên An Nghĩa đó mẹ. Thiếu chỗ nào thì con sẽ mua thêm ngoài thị trấn để bù vào. Còn ruộng nhà mình thì vẫn như năm ngoái, ba đám đậu tương với một đám rau đem ra chợ bán, không thay đổi gì.”
Nghe nhắc tới An Nghĩa, ba Quốc đang ngồi uống nước ngoài hiên cũng quay đầu lại. Ông biết rõ vụ tới đất bên đó sẽ giao cho nhà mình canh tác, nhưng bản thân lại đi làm công trình suốt ngày, không giúp được gì. Nghĩ đến cảnh hai mẹ con xoay xở với mấy đám ruộng xa nhà, trong lòng ông không khỏi thấp thỏm.
“Còn đang đi học mà lại ham việc bên đó, ba thấy không nên đâu. Vất vả lắm, tới lúc thu hoạch lại chạy té khói lên ấy chứ.”
Quốc ngồi xuống ghế, nói chậm rãi.
“Ba đừng lo. Năm ngoái con còn làm nông trại ở An Bình, trồng tới bảy đám toàn đậu tương cơ mà. Con có kinh nghiệm sắp xếp thời gian rồi. Với lại năm nay trồng củ quả, thu hoạch rải ra nhiều đợt, không dồn một lúc như bắp cải đâu, nên không đến mức quá bận.”
Ba Quốc nghe vậy thì im lặng một lúc, ánh mắt dừng lại ở mấy túi hạt giống đặt dưới chân bàn. Ông không nói thêm lời nào, chỉ lặng lẽ rót thêm chén nước chè đã nguội. Mẹ Quốc vẫn cầm mấy gói hạt giống xem đi xem lại, lật mặt trước rồi lại lật mặt sau, như đang cân nhắc từng thứ một.
Dẫu không nói ra, nhưng trong lòng Ba Quốc hiển nhiên không mấy hài lòng với quyết định của con trai. Kiếm được thêm chút tiền thì tốt thật, nhưng ông hiểu rõ cái giá phải trả cho hai chữ “làm nông” là vất vả đến nhường nào. Bản thân ông đi làm công trình, kết hợp với làm nông ở nhà, chừng ấy đã đủ để gia đình sống thoải mái, không phải thiếu ăn. Ông không muốn con trai còn đang tuổi ăn học lại phải gánh thêm những lo toan sớm như vậy.
Thấy không khí có phần trầm xuống, mẹ Quốc đặt mấy gói hạt giống xuống bàn rồi lên tiếng,
“Con nó lớn rồi, cứ kệ nó đi. Với lại còn có tôi cơ mà, đâu để con nó làm một mình.”
Ba Quốc nghe vậy thì chậm rãi gật đầu, rồi nói như tự nhắc mình.
“Ba nói vậy thôi chứ ba cũng đã bắt đầu đi làm lại rồi. Giờ mà nghỉ giữa chừng thì khó ăn nói với người ta. Thôi thì cứ thư thư mà làm, không cần gắng sức quá. Ăn cơm mắm cáy thì ngáy o o, ăn cơm thịt bò thì lo ngay ngáy. Làm nhiều tiền thì lại phải lo nhiều, chạy ngược chạy xuôi, chẳng có gì hay. Nhà mình bây giờ, tính ra cũng khá giả hơn nhiều nhà khác rồi.”
Quốc ngồi nghe, khẽ gật gù. Những lời của ba không phải là không có lý, cậu hiểu rất rõ.
“Con hiểu ý của ba, Nhưng có một số việc, còn làm được thì cứ làm. Sau này muốn làm, đôi khi lại không còn đủ sức nữa. Việc ông Kỳ dọn ra thành phố, để trống ruộng đất, với nhà mình là một cơ hội. Sau này ông ấy nghỉ hưu, muốn về quê dưỡng già, trồng rau nuôi gà, lấy lại ruộng thì mình cũng không còn chỗ để làm nữa.”
Quốc ngừng một chút rồi nói tiếp.
“Nói vậy chứ công trình ba làm ở An Bình, một hai năm là hết. Ba cũng đâu thể đi làm mãi được. Ruộng nhà mình thì chỉ đủ ăn, lỡ có chuyện gì phát sinh lại phải đi vay nợ thì không ổn. Tranh thủ quãng thời gian này tích trữ được chút vốn, sau này có việc gì nhà mình vẫn dễ xoay xở hơn.”
Hai vợ chồng nhìn nhau, trong ánh mắt đều hiện lên vẻ ngạc nhiên khó giấu. Không ngờ thằng con trai ngày thường ít nói, quanh quẩn với ruộng đồng với sách vở, lại có thể tính toán xa đến như vậy.
Thực ra, trong tâm thức của hai người, viễn cảnh mà Quốc vừa nói không phải là chưa từng nghĩ tới.
Ba Quốc lặng lẽ dựa lưng vào cột nhà, hai tay khoanh lại trước ngực. Ông không biết nói gì thêm. Ông đi làm công trình xa nhà, nắng mưa dãi dầu, chẳng phải cũng vì sợ một ngày nào đó lại rơi vào cảnh nợ nần túng thiếu như trước hay sao. Nghĩ đến đó, ông chợt nhận ra, những điều Quốc đang làm cũng không khác gì con đường ông đã đi, chỉ là con trai ông đi một con đường khác. Đã vậy, ông cũng chẳng có lý do gì để ngăn cản.
Ông khẽ ho một tiếng rồi nói.
“Con nghĩ được như vậy thì ba mừng. Thôi thì con lớn rồi, chắc cũng tự biết cân nhắc thiệt hơn. Có gì khó quá thì nói với ba, đừng có cố quá sức.”
Quốc nghe vậy liền đáp, giọng nhẹ tênh.
“Chỉ là trồng rau thôi mà ba. Giờ có máy móc rồi, nhẹ lắm, không vất vả như ba nghĩ đâu.”
Ba Quốc không nói thêm, chỉ khẽ gật đầu. Mẹ Quốc đứng bên cạnh, nhìn hai cha con, trong lòng cũng bớt đi phần nào lo lắng. Bà quay sang thu dọn mấy gói hạt giống, xếp lại gọn gàng cho vào tủ.
Ngày hôm sau, Ba Quốc bắt đầu đi làm công trình, hôm nay là đi làm bằng xe máy rồi, tâm trạng có phần phấn chấn hơn mọi ngày. Mẹ Quốc thì quyết định nghỉ thêm hai phiên chợ, đợi qua ngày rằm mới ra bán hàng lại.
Những ngày này, chợ búa vẫn thưa thớt, người mua kẻ bán đều còn chìm trong dư âm của Tết. Vụ ngô phải vài tuần nữa người ta mới bắt đầu vào việc, ruộng đồng lúc này vẫn im ắng, chỉ có gió xuân thổi qua những thửa đất còn bỏ trống, chờ đến ngày được cày xới trở lại.
Đối với Quốc, mấy ngày rong ruổi đầu năm như vậy đã là đủ để nạp lại tinh thần. Sáng sớm hôm sau, cậu xắn tay quay lại với công việc quen thuộc của nhà nông, bắt đầu mùa vụ đầu tiên của năm mới đó là Thu hoạch tỏi.
Đám tỏi này được trồng xen trong ruộng bắp cải từ năm ngoái. Giờ bắp cải đã cắt bán xong, mà giống cải Tàu thu hoạch một lần là bỏ, nên hai mẹ con ra ruộng vừa nhổ dọn những gốc cải còn sót lại, vừa tranh thủ thu luôn chỗ tỏi trồng xen canh.
Đất sau vụ cải vẫn còn tơi, nhổ lên khá nhẹ tay. Quốc cúi người, túm lấy phần lá đã ngả vàng, kéo nhẹ là cả củ tỏi bật lên khỏi mặt đất. Củ nào củ nấy to bằng hai, ba ngón tay, vỏ ngoài khô se, mùi tỏi tươi hăng hăng phả lên theo từng nắm đất rơi xuống. Lá tỏi đã bắt đầu vàng héo, rũ xuống sát mặt luống. Thu hoạch xong còn kịp dọn ruộng để gieo trồng vụ mới.
Hai mẹ con nhổ đến đâu thì xếp tỏi gọn lại thành từng hàng trên luống đến đó. Cuối buổi, khi nắng lên cao hơn, Quốc mới gom từng bó cho vào sọt, vào bao tải, chuẩn bị mang về nhà phơi khô.
Mẹ Quốc vừa nhổ vừa ngẩng lên nhìn đống tỏi chất dần ở đầu ruộng, giọng có chút băn khoăn.
“Nhiều tỏi thế này, bán khi nào mới hết đây?”
Quốc phủi đất bám trên củ tỏi, đáp lại một cách tự nhiên.
“Con có qua chỗ bác Tư Thành. Ông bác thi thoảng cũng ra thành phố chở hàng, có khi con gửi nhờ ông mang lên trên đó cho mẹ.”
Nghe đến cái tên ấy, mẹ Quốc dừng tay một chút, hít vào một hơi nhẹ.
“Tư Thành… ông bác giới thiệu thương lái hụt ấy hả? Con vẫn qua lại với ông ấy sao?”
“Vâng. Hôm kia con vừa qua nhà ông bác chúc Tết. Vụ vừa rồi chỉ là tai nạn thôi, sau này cẩn thận hơn một chút, làm ăn với bác ấy chắc sẽ thuận lợi.”
Mẹ Quốc lặng lẽ tiếp tục nhổ tỏi. Một lúc sau, bà mới lên tiếng, giọng chậm rãi hơn.
“Con làm việc, nhiều khi mẹ cũng không hiểu hết được. Nhưng mà mấy chuyện tối qua con nói với bố nghe lạ thật nha. Con học mấy câu đó ở đâu ra vậy?”
Quốc cười khẽ, tay vẫn không ngừng việc.
“Con lớn rồi mà. Nói mấy câu đó thì có gì lạ đâu.”
“Lạ chứ sao không? xem em họ của con kìa, hơn con hai tuổi mà còn lông ba lông bông, nhuộm tóc vàng lòe loẹt các thứ. Còn con nói mấy câu tuy khác nhưng ý hệt như ba của con vậy.”
Quốc cười lém lỉnh, quay sang nhìn mẹ,
“Thì đã có con với ba lo rồi, mẹ càng nhàn chứ sao.”
Bà Dung liếc con trai một lượt, ánh mắt vừa trách vừa buồn cười, trong lòng thầm xác nhận đúng là con mình không lẫn đi đâu được. Nghĩ kỹ lại, dạo này Quốc nói năng, tính toán đều chín chắn hơn trước, nhiều lúc còn sâu xa hơn cả người lớn trong nhà. Có hai người cùng đứng ra gánh vác, bà cũng bớt đi không ít lo lắng, chỉ còn việc cầm tiền chi tiêu cho gia đình.
Bà cúi xuống xếp lại mấy bó tỏi cho gọn, chợt nhớ ra chuyện khác, liền nói tiếp.
“Lần trước mẹ có nói gửi tiền ngân hàng mà chưa đi được. Ngày mai con chưa đi học thì đi cùng mẹ nhé, chứ để tiền mặt ở nhà mẹ cứ nơm nớp lo chuột cắn.”
Quốc bật cười ha hả,
“Vâng, vậy cũng được. Nhưng để thêm vài hôm nữa đã, con tính toán lại một chút rồi tiện mua thêm hạt giống luôn. Hôm qua mua sợ chưa đủ.”
Hai mẹ con tiếp tục thu hoạch đến gần giữa buổi. Đúng lúc ấy, Hào đạp xe ngang qua cổng nhà, thấy ngoài ruộng có người thì dựng xe rồi bước vào. Cậu ta xắn sẵn tay áo, vẻ mặt sốt sắng. Đang nợ tiền nên hễ có việc là tranh thủ làm, hôm trước thấy Quốc mua hạt giống, đoán chừng sắp vào vụ nên qua xem có việc gì phụ hay không.
“Móa.. sao không bảo tao qua phụ một tay. Làm tao cứ chờ mãi”
Vào đến ruộng, Hào gặp ngay cảnh hai mẹ con đang nhổ tỏi, bên cạnh là mấy gốc bắp cải bị lật gốc nằm ngổn ngang. Không đợi hỏi han nhiều, cậu cúi xuống nhặt lấy một luống còn sót, làm theo cách của Quốc.
Có thêm một người, nhịp làm việc nhanh hẳn lên, tiếng nói chuyện xen lẫn tiếng đất rơi lạo xạo, mấy sọt tỏi cũng đầy dần theo từng lượt nhổ.
“Nhà người ta chỉ trồng bắp cải thôi, nhà mày trồng tỏi nữa. Thu hết chắc bán được một khoản đấy nhỉ.”
“Cái này tao không dám chắc, cứ bán dần dần, không lo bị hỏng. Tao tính nhờ ông bác Tư Thành bán hộ.”
“Chẳng trách tự nhiên mày lại qua đó chúc tết, hóa ra có mưu đồ cả.”
Quốc cười ha hả.
“Mày nói vậy oan cho tao quá, dù sao ông bác làm nghề đã lâu, không thể vì một sơ suất nhỏ mà mình phủi sạch quan hệ được. Chỗ rau bên an Nghĩa, sau này phải nhờ xe ông bác để ra ngoài thành phố đấy.”
Hào nghe xong liền giơ ngón tay cái.
“Tính toán ghê thật, phen này tại hạ được lĩnh giáo rồi.”
Quốc phì cười.
“Xem TV ít thôi, nhiễm mấy câu thoại phim Tàu rồi.”
“Thế mày xem phim đó chưa, cuốn phết. Đêm qua tao còn nằm mơ vào trong phim nữa ka ka.”
…
Cả bốn đám ruộng nhà Quốc đều trồng tỏi, trải đều từ đầu bờ đến cuối thửa. Việc thu hoạch không quá vất vả, vì tỏi được nhổ cả cây mang về, không cần phải tách củ ngay tại ruộng. Tỏi lúc này còn tươi, đất bám đầy rễ, lá xanh ngả vàng, nên chưa thể cân đong chính xác số lượng. Quốc vừa làm vừa nhẩm tính trong đầu, mỗi đám cộng lại khoảng 24 bao cả thảy. Sau khi cắt tỉa, phơi khô, lượng tỏi còn lại chắc chỉ còn khoảng tám đến mười bao, mỗi bao nặng độ ba mươi đến bốn mươi ký.
Số lượng nhiều như vậy khiến chuyện phơi phóng trở thành một việc không hề dễ. Ngoài khoảng sân trước nhà, nhà Quốc còn dựng thêm mấy giàn phơi bằng tre, tận dụng cả mái nhà lợp để trải tỏi lên hong nắng. Những ngày đầu, tỏi được trải nguyên cây, xếp thành từng lớp mỏng để nắng và gió lùa qua. Hai ngày sau, khi lá bắt đầu héo lại, hai mẹ con ở nhà lại ngồi cắt bớt phần lá dài, chọn dây buộc từng chùm gọn gàng rồi treo lên phơi tiếp.
Nhà kho mới xây dần dần chỉ còn mùi tỏi. Ngày đầu mới chất vào còn nồng, đứng lâu là cay cả mắt, về sau quen dần thì mùi cũng dịu đi. Tỏi treo lủng lẳng kín cả không gian, gió lùa qua khe cửa mang theo mùi hăng rất đặc trưng. Quốc tính toán thời gian hong khoảng nửa tháng, đợi vỏ khô hẳn, củ săn lại rồi mới cho vào bao, xếp gọn lại chờ ngày mang đi bán.
Sau khi mang tỏi từ ruộng về nhà thì trường cũng bắt đầu vào học kỳ hai. Thời gian đầu năm học chưa có nhiều bài vở, mỗi buổi chiều Quốc có nhiều thời gian để xử lý chỗ tỏi, làm xong thì lại dắt máy cày ra ruộng làm đất.
Nhà Quốc bắt đầu mùa vụ sớm không còn là chuyện gì lạ lẫm trong xóm, Bà con quanh xóm tiện đường ghé sang chơi, vừa hỏi thăm vừa ngó nghiêng. Nhìn đống tỏi phơi kín sân, có người tròn mắt ngạc nhiên, có người lại bật cười.
Tỏi chỉ là thứ gia vị, mỗi nhà trồng vài luống ăn dần, hiếm ai trồng nhiều đến vậy.
Mấy bác hàng xóm tò mò hỏi vụ này hai mẹ con tính trồng cây gì, mẹ Quốc chỉ cười rồi bảo vẫn trồng đỗ tương như năm ngoái.
Nhà anh Lâm với nhà Quốc là hai hộ đầu tiên trong xóm trồng thử đỗ tương rồi kiếm được tiền, nên dần dần người trong xóm cũng bắt đầu tin rằng cây này có lợi. Nhiều nhà bàn nhau, đợi đến lúc trồng ngô sẽ xen canh thêm vài đám đỗ tương để kiếm thêm. Cũng có người lắc đầu, vẫn giữ cách làm cũ, chỉ trồng ngô cho nhàn.
Trồng đỗ tương phải thu hoạch trước ngô, lúc gặt phải chui giữa các luống, lá ngô sắc cứa vào tay chân rát buốt. Gặt xong còn phải phơi khô, rồi đập, rồi sàng, công đoạn nối tiếp công đoạn. Làm thêm thì không đến mức giàu lên, mà bỏ không làm cũng chẳng nghèo đi, thế nên nhiều nhà cứ chần chừ mãi, ngại đổi mới.
Trong xóm, nhà cái Mây là một trong những nhà ăn nên làm ra thấy rõ. Cuối năm trước vừa mua xe máy, ra Tết ba của Mây lại sắm thêm một chiếc máy cày. Những thứ cần cho sinh hoạt trong nhà cũng lần lượt được mua sắm.
Nhà nghèo quen rồi, Giữ tiền mặt trong nhà thì lúc nào cũng nơm nớp lo mất, chi bằng tiêu đi cho chắc. Nhà đó chọn loại máy cày cỡ vừa, máy to quá thì tốn kém mà lại không có chỗ để. Ban đầu chỉ dựng tạm một cái lán nhỏ, mua xong máy cày mới tính tiếp chuyện sửa sang nhà cửa. Đào móng, mua gạch, trát lại tường, đổ nền sân bê tông, thay mái nhà, sắm thêm cái tủ gỗ để đồ. Cả căn nhà được sửa sang gần như từ đầu, ai đi qua cũng thấy khác hẳn. Mọi việc đều được tranh thủ làm trong khoảng thời gian đầu tháng giêng trước khi vụ ngô bắt đầu.
Được cái ba của Mây có nhiều họ hàng gần xa, các chú các bác trong họ nghe tin xây sửa nhà cửa thì thay nhau qua giúp. Người phụ hồ, người trộn vữa, người chở gạch, mỗi người góp một tay, dăm bữa nửa tháng là xong việc. Tính ra cả khoản sửa nhà, mua máy cày, sắm đồ đạc trong nhà tiêu hết chừng 50-60 triệu, đều từ tiền bán bắp cải vụ trước. Số tiền còn lại hơn hai chục triệu được cất riêng, để đó phòng khi cần đến, tạm thời chưa đụng tới.
Chỉ qua một vụ mùa, nhà cái Mây thay đổi khác hẳn. Căn nhà cũ kỹ trước kia giờ tường mới, mái mới, sân bê tông phẳng phiu, nhìn vào đã thấy sáng sủa hơn nhiều. Cái Mây cũng khác đi trông thấy. Thi thoảng nó đi học bằng xe máy, bởi ba mẹ ở nhà quanh quẩn ruộng vườn ít khi dùng tới xe. Ngày hội chợ vừa rồi, nó mua thêm quần áo mới, kiểu dáng gọn gàng, màu sắc tươi hơn, ăn mặc nhìn hiện đại chứ không còn dáng vẻ quê mùa như trước.
Nhìn sang nhà Hào còn kéo dây điện, mua được cái ti vi đặt giữa gian nhà, thì việc nhà cái Mây thay đổi đến mức ấy cũng chẳng có gì khó hiểu. Đợt nhà Mây nhiều việc, Hào sang đó phụ giúp suốt, lúc thì khiêng gạch, lúc thì dọn dẹp, tối về mệt rã rời.
Việc đồng áng bên nhà vì thế gần như một tay Quốc tự xoay xở. Sáng cậu đạp xe đi học, chiều về thì ra đồng.
Cày bừa xong đám đầu tiên, Quốc bắt đầu lên luống để ươm giống. Đất được xới kỹ, tơi ra từng mảng nhỏ. Mấy loại cây họ cà với dưa chuột được đưa vào kế hoạch đầu tiên. Mỗi loại vẫn trồng hai hàng như năm ngoái. So với năm trước, năm nay cậu bỏ bớt cà rốt, thay vào đó là khoai tây và hành tây, hai loại này sử dụng thường xuyên trong bữa ăn. Tỏi vừa mới thu hoạch xong, số lượng tính bằng tạ, nên không có lý do gì để trồng tiếp.
Mấy túi hạt giống mua bên An Nghĩa cũng được mang ra ươm chung trong đợt này, nhưng Quốc cẩn thận tách riêng từng khu. Đất ươm được làm kỹ Phân chuồng trộn thêm tro bếp và trấu cho đất xốp. Cậu dùng cào san lại mặt luống, kéo cho phẳng, rồi gieo hạt theo từng hàng. Làm như vậy tuy mất công hơn nhưng tránh được chỗ dày chỗ thưa, cây con mọc lên cũng đều và khỏe hơn.
Công đoạn ươm giống kéo dài chừng 15-20 ngày. Trong khoảng thời gian chờ cây lên mầm, Quốc tiếp tục cày những đám ruộng còn lại, tranh thủ trồng đỗ tương trước.