Chương 78: Khoa cử thay đổi (4)

-Bệ hạ đây là danh sách 10 thí sinh thi đỗ đầu trong vòng đầu, thần xin trình bệ hạ xem qua

Đào Sư Tích đem danh sách giao cho Hồ Hải, Hồ Hải xoay người bước đến bên ngự án đưa đến tay Trần Nhật Thanh. Tiếp nhận danh sách từ tay Hồ Hải xem qua một lượt, Trần Nhật Thanh gật nhẹ đầu hài lòng, hướng Đào Sư Tích nói:

-Khanh chỉ đạo Học bộ sắp xếp chỗ ở cho bọn họ, đồng thời thông báo cho 10 người này 2 ngày sau lại đến Văn Hoa điện, Trẫm sẽ trực tiếp tiến hành coi thi

Trần Nhật Thanh thiết kế chế độ thi Đình có khác biệt với thi Đình truyền thống, vòng đầu và vòng thứ hai là tách biệt. Lấy hắn xem ra hình thức thi Đình đơn truyền thống để phân 3 đỗ đầu Trạng Nguyên, Bảng Nhãn, Thám hoa giao cho đại thần chấm bài thật không yên tâm nên quyết định trực tiếp tạo ra vòng thì Đình thứ hai do chính mình chấm điểm phân hạng để tuyển nhân sự cốt cán, lại xét đến nếu nhân số quá nhiều thì mình cho dù có 3 đầu 6 tay cũng không đủ để chấm hết từng bài, thế lá dưới suy tính re lệ hạn định chỉ lấy 10 người đỗ đầu tiến hành tuyển chọn sàng lọc, hơn nữa hắn cũng nghĩ đến đây là khoa thi đầu tiên khi mình đăng vị cũng là lần đầu tiên khoa cử được nối lại sau gần 70 năm từ đời Anh Tông, quyết định đem công việc chủ khảo coi thi cũng bao thầu.

-Thần tuân chỉ !

Đào Sư Tích lĩnh mệnh rời đi, Trần Nhật Thanh hướng Hồ Hải phất tay ra hiệu. Biết ý tứ quan gia là muốn mình lui ra ngoài, Hồ Hải không nói lời nào chỉ cung kính khom người hành lễ, lặng yên rời đi.

Còn lại một mình trong ngự thư phòng, Trần Nhật Thanh lấy ra giấy bút, thần thái trầm tư suy nghĩ hồi lâu, mới bắt đầu đặt bút viết đề, sau 2 tiếng cẩn thận nắn nót, 10 bản đề thi đã viết xong, hắn nhẹ nhàng đặt bút xuống ngự án, lấy ra bao đựng đề dồn đề thi vào trong rồi dùng dây buộc chặt chẽ, bôi lên sáp dính tiến hành phong kín. Bao đề thi được phong kín hoàn tất, hắn cẩn thận đem nó bỏ vào ngăn bàn ngự án khoá chặt lại, đảm bảo không có ai ngoài hắn có thể tiếp xúc đề thi. Nhẹ nhàng thở ra, hắn cất bước ra khỏi ngự thư phòng, mang theo Hồ Hải vẫn còn túc trực bên ngoài đến hậu viện. Làm việc cả một buổi, thật sự là có chút đói.

2 ngày thấm thoắt trôi qua, 10 thi sinh dưới sự dẫn dắt của hoạn quan một lần nữa tiến vào sân Văn Hoa điện. Trong sân lúc này so với lần trước họ đến đây đã trở nên quạnh quẽ hơn rất nhiều, trong sân chỉ có 10 lều thi được xếp thưa thớt. Đối diện trên bậc thềm đặt một bộ bàn ghế, phía sau ngồi một nam tử trẻ tuổi mặc hoàng bào ngồi được vây quanh bởi các hoạn quan, đã yên lặng chờ sẵn. Đã sớm được dặn dò, các thí sinh biết được trong vòng thi này quan gia sẽ đích thân đảm nhiệm ra đề, coi thi, chấm điểm nên cũng không kinh ngạc, tuy vậy vẫn để tâm quan sát hắn một chút, rốt cuộc hiểu biết thêm về lãnh đạo tương lai mình cần phục vụ đối với thăng tiến trên quan lộ sau này tuyệt đối là không có chỗ hỏng.

Trần Nhật Thanh ngồi sau bàn quan sát thấy 10 thi sinh đều đã an vị tại chỗ thì từ trên mặt bàn cầm lên bao đựng đề thi đem giải phong, giao cho Hồ Hải phân phát. Hồ Hải tiếp nhận bao đề thi bước xuống, đi đến từng lều thi phát đề, 10 lều vừa vặn 10 bản đề thi không thừa không thiếu. Phát đề hoàn thành, tiếng trống tính giờ làm bài vang lên, các thí sinh bắt đầu lật đề xem xét.

Bên trong lều thi của mình, Triệu Chính ánh mắt chăm chú nhìn vào đề thi, từng nét chữ cứng cáp tiến vào trong tầm mắt.

“Trẫm từng nghe đế vương thời xưa sáng nghiệp trị thế, đạo rất thuần túy. Xuống đến đời sau, thuyết Phật, Lão dấy lên, người đời bắt đầu bàn đến Tam giáo, tranh biện không thôi. Trẫm xét đạo của thánh hiền dạy người biết được tôn ti, hiểu được bổn phận, rõ được đạo vua tôi, cha con, chồng vợ, anh em, bạn bè đều là thiết thực trong đời sống hàng ngày mà trong dân gian người ta không ham thích bằng Phật Lão là cớ làm sao ?

Trẫm sở học nông cạn, nghe nói quân vương đời xưa làm thành đại sự đại khái có thể tóm lược thành 2 lối vương đạo và bá đạo song chưa được rõ ràng, rất mong các khanh dâng lên lời cao kiến, trình bày để Trẫm được tỏ tường.

Trẫm theo mệnh tổ tông, mới được kế ngôi đại thống, xét thấy dân sinh trong nước còn nhiều khó khăn, khổ chịu cái họa của loạn lạc mà phiêu bạt ly tán, Trẫm ngày đêm trong lòng nơm nớp lo âu như đi trên băng mỏng, chỉ sợ hành động có chỗ thiếu sót mà làm giang sơn nghiêng đổ, cơ nghiệp tổ tông chôn vùi. Nghĩ đến các khanh đều là bậc tài cao học rộng, thông hiểu kinh luân, thật lòng chân tâm khổ cầu phương sách ứng đối, muốn biết các khanh phương lược gì để cho dân được an vui sung túc, nước được giàu có hùng mạnh, lân bang nghe danh mà nể sợ.

Trẫm cũng nghe việc đại sự không rời đi dùng người, song người thì có đa dạng nhiều loại, không ai giống ai, vậy nên phân biệt sử dụng như thế nào cho hợp lý hiệu quả.

Đạo thánh hiền thường nhắc đến quân tử, vậy làm thế nào để biết đâu là người quân tử, vai trò của người quân tử là gì ?

Trẫm nghe vua ứng mệnh trời mà sinh, nhưng khi khảo xét các Thánh vương đời xưa trong thời gian trị vì đều không thiếu xảy ra thiên tai dị tượng, đời vua Nghiêu có mưa to gây lụt, đời vua Thuấn thì trời hiện dị tượng xuất hiện, có sao rơi xuống, thái dương mờ đi, mặt đất nứt ra, đời Đại Vũ hồng thủy hoành hành, Thành Thang lên ngôi có hạn hán lớn, kéo dài đến bảy năm, Văn Vương tức vị có sao băng lớn rơi xuống phương Tây, lại hạn hán lớn kéo dài ba năm; Vũ Vương hưng binh phạt Trụ đại công vừa cáo thành thì có thiên cẩu thực nhật, Hà Thủy xảy ra lũ lớn; khi Chu Công nhiếp chính có nhật thực, động đất, sông cạn, núi lở, sấm nổi giữa mùa hạ,… các hiện tượng tai dị như thế có thể giải thích thế nào ?

Các khanh đều là bậc hiền tài lương đống, nếu có kiến giải tinh diệu, có thuật giỏi mưu hay cứ thẳng thắn trình bày, trẫm sẽ đích thân chọn lựa xem xét “

Triệu Chính đọc qua một lượt, sắc mặt dần dần biến đổi, trầm ngâm suy tư một lúc, rồi như nghĩ đến điều gì, trong mắt quang mang linh động, lộ ra thần sắc hưng phấn, liền cầm lên bút lông, chấm vào nghiên mực, cổ tay lay động nhanh chóng viết, từng hàng chữ hiện lên trên giấy thi.