Chương 249: Giao Kèo Không Thể Chối Từ
Thấy câu thông với Lê Lễ có vẻ là thất bại rồi, Nguyễn Lý hơi hất đầu về phía Lê Ý hỏi.
– Ranh con! Mi cho là thế nào?
Lê Ý đang giả câm vờ điếc, nghe thấy lão Lý chỉ đích danh mình chỉ có thể cười khổ trong bụng.
Nó biết, lời lão Lý tuy hơi phạm vào kiêng kỵ nhưng cơ bản là đúng đắn, miếu đường cân bằng là chuyện tất nhiên, chỉ là thi hành như thế nào là một việc cần hàm lượng kỹ thuật tương đối cao.
Trong lịch sử, thằng nhóc Lê Tư Thành sau khi lên ngôi cũng phải ngoan ngoãn chờ Nguyễn Xí chết già rồi mới có thể thỏa mái hoành triển hùng đồ, đến lúc đó cái gì mà cải cách hành chính, cái gì mà cải cách quan chế, cái gì mà bãi bỏ vệ binh năm đạo đổi thành Ngũ quân Đô đốc các thứ. Có thể nói là muốn làm như thế nào liền làm như thế ấy.
Đến thứ ngang chằn chặn như Tao đàn Nhị thập bát tú cũng không ai dám hé răng nửa lời, như vậy chẳng khoái lắm ru.
Đàng này bà thím nhà nó vừa có tí vốn liếng đã không nhịn nổi nữa, động tác luôn luôn, khều thẳng vào dây thần kinh cảnh giác của mấy lão già bò ra từ trong đống người chết trên triều.
Cào hố phân ra cho thiên hạ cùng ngửi thế này, quả nhiên trời sinh một cặp với ông chú trung nhị nhà nó.
Chỉ là thân là Hoàng gia tông tộc, nhà nó dù gì cũng phải đảm bảo uy quyền của Thái Hậu thùy liêm thính chính, vì vậy, từ bức thư Lê Khôi gửi về ít nhiều có ý muốn nó tìm cách hốt cứt cho bà Thánh Từ.
Chẳng qua, ngoài thư của mình ra Lê Khôi còn cho gửi kèm thư của Trịnh Khả cùng Đinh Liệt cho Lê Ý, xem ra ông già nó là có ý như vậy nhưng không dám quyết, muốn mượn nhờ cái nhìn đại cục của “đệ tử tiên nhân” xem nên xử lý ra làm sao.
Hơn nữa, từ trong bức thư của Đinh Liệt, cùng Trịnh Khả, Lê Ý cũng nhìn thấy một khả năng giải quyết mọi chuyện êm đẹp, chỉ là, không có sự ủng hộ của toàn bộ Hoàng gia tông tộc cùng phần lớn huân quý thì ý tưởng này khó mà thành hiện thực.
Trong bụng suy nghĩ muôn vàn, bên ngoài Lê Ý lại rất nhanh nhẹn mà cực kỳ nghiêm túc kính cẩn vái một cái, nói.
– Lời ông Lý vừa nói thực là phải đạo lắm, cháu cũng cho là Thánh Từ không nên vội vã như vậy!
Ánh mắt Nguyễn Lý sáng lên, không ngờ Lê Ý lại dễ dàng đồng thuận với ý kiến của lão như thế, xem ra chuyện này có thể bàn.
– Vậy mi cho là chuyện này nên xử lý như thế nào?
Lê Ý không vội khẳng định gì, lại lần nữa đổi chủ đề nói.
– Trước khi bàn đến chuyện đó, cháu cho rằng có một chuyện khác cấp thiết hơn cần bàn thảo trước.
– Chuyện gì?
Lê Ý nhún vai, hơi bất đắc dĩ nói.
– Ngoại binh! Cùng với cái mỏ sắt ở Quỳnh đảo, lần này ông đã cất công vào đây, nghĩa là chuyện này đã từ nửa công khai thành công khai trong hàng huân quý rồi. Ông đừng vội phủ định, mười mấy tên gia thần gia tướng đang chờ chực ở ngoài kia đều không phải người mù kẻ điếc, ông không chọc đến thì thôi, đã chọc ra thì giờ phải bàn chuyện dọn dẹp.
Nguyễn Lý gật đầu.
– Lão phu không phải là loại chỉ bày vẽ không dọn dẹp, lúc nãy đã nói với mẹ mi rồi, chỉ cần Hoàng gia tông tộc sóng vai cùng Huân quý các nhà gây áp lực lên Thánh Từ, chuyện đám ngoại binh ở Quỳnh đảo cùng vũ khí của chúng lão phu sẽ đứng ra dùng uy vọng của mình mà giàn xếp sao cho ổn thỏa.
Lê ý chẳng bận tâm, dù nó rất biết bây giờ lão Lý đang nói lời thật lòng, lão thực sự sẽ dốc hết sức lo liệu vụ này.
Chỉ là, đó cũng không phải tố cầu của nó.
Lê Ý móc một tập tài liệu từ trong ngực, đặt lên bàn.
– Cháu thì có ý hay hơn nhiều!
Nguyễn Lý cầm tập tài liệu lên, lần dở một lát, đây là sổ sách thương hội Vĩnh Xương cung cấp quặng sắt cho các nhà khác, rất nhanh, ánh mắt nghi hoặc nhìn về phía Lê Ý.
– Ý mi là?
Lê Ý cười nhợt nhạt.
– Nói thẳng ra đi, từ trước đến nay Hoàng gia tông tộc không nuốt một mình cái mỏ sắt Thạch Lục ấy! Tất cả mọi người đều có phần chia cả, những năm gần đây nghề luyện sắt trở thành trụ cột trong số các mặt hàng của tất cả các nhà thương đội, mọi người đều được hưởng lợi rồi. Không nói đâu xa, chính bản thân ngài lại có thể từ bỏ hạn ngạch quặng sắt mỗi năm à?
– Hahaha …
Nguyễn Lý cười, giận quá mà cười.
– Hay! Hay lắm, ranh con nhà mi lại muốn lấy hạn ngạch trong mỏ sắt ra để uy hiếp lão phu à?
Lê Ý xua tay giải thích.
– Không! Không! Ông hiểu nhầm ý cháu rồi, cháu nói thế chỉ là để ông hiểu mỏ sắt Thạch Lục là máu thịt của tất cả mọi người, kể cả ông có khều ra đi chăng nữa thì cũng không có chuyện Thạch Lục ngừng khai thác. Mà việc khai thác quặng ở Quỳnh đảo thì chắc chắn phải duy trì lực lượng quân sự, nếu không bọn tù trưởng người Lê trên Quỳnh đảo biết được có gì ở đó sẽ phát động chiến tranh. Dùng ngoại binh làm lớp vải lót là lựa chọn duy nhất, suy cho cùng, cái giá của quân chính quy xâm phạm lãnh thổ nước Ngô thì ngay cả ông hay bố cháu cũng chịu không thấu.
Nguyễn Lý cau mày.
-Cho nên?
– Cho nên, dù có bới hết mọi chuyện ra thì kết quả cũng chỉ là thay đổi quân hộ vệ trên Quỳnh đảo chuyển từ ngoại binh của thương hội Vĩnh Xương bảo vệ sang ngại binh của tất cả các nhà hợp sức mà thôi. Cuối cùng thì, ngoại trừ biến nó từ một bí mật nửa công khai thành công khai, tác dụng duy nhất là khiến thương hội Vĩnh Xương giảm bớt phần chia của mình ở cái mỏ sắt đó thôi. Đàng nào thì phần dôi ra ấy phần lớn cũng dùng để nuôi quáng nô với bốn ngàn, mà không … sắp tới sẽ là sáu ngàn ngoại binh chịu trách nhiệm bảo vệ chỗ đó. Tính cho kỹ ra, thiệt hại ở đó chưa đủ để đánh động tông tộc đâu ông ạ! Kể cả cổ đông trong thương hội Vĩnh Xương có muốn cố chấp tới cùng duy trì độc quyền ở mỏ sắt Thạch Lục thì thương hội cũng sẽ dùng hạn ngạch mua thép tốt làm giá lớn mà bịt miệng tất cả mọi người.
Dừng một nhịp, Lê Ý quyết liệt nói.
– Ông vừa đi thăm công xưởng chắc hẳn cũng biết, xưởng Cẩm Giang hiện tại nói đổ thép như đổ sắt rèn là nói ngoa, nhưng một năm chín mười vạn cân không có chút khó khăn nào. Trích ra ba đến năm vạn cân đem phân phối cho các nhà không phải là không được. Cái giá này, thương hội Vĩnh Xương có thể bỏ ra được!
Nguyễn Lý nghe thằng này thao thao bất tuyệt, tròng mắt đảo quanh, không biết lời thằng nhóc này có bao nhiêu phần thật.
Chỉ là, càng nghĩ lão càng thấy thằng ranh con này nói đúng.
Phải biết, trước kia sản lượng thép Đại Việt cả xưởng bách tác lẫn trong các thế gia loanh quanh một vạn ba tới một vạn năm ngàn cân thôi.
Nếu thương hội Vĩnh Xương có thể chấp nhận trả giá lớn, chia cho các nhà huân quý ba đến năm vạn cân mỗi năm …
[Hítzzz … khà!]
Hít một ngụm khí lạnh, lão không thể không thừa nhận ngay cả chính bản thân lão cũng cực kỳ động tâm, ngọn lửa tham lam hừng hực trong mắt, trong một khoảnh khắc, dường như lão đã quyết đoán muốn làm cái gì, chỉ là rất nhanh bị lãnh tĩnh đè xuống.
“Suýt chút nữa thì tâm cảnh có sai lầm!”
Nguyễn Lý trong bụng thầm kiểm điểm.
Haiz!
.
Đâu phải ai trên đời này cũng mặt dày như Hà Lật, huân quý, dù mang tiếng là bọn Trại thô lậu cũng nên có chút giới hạn của riêng mình.
Bọn hắn có thể không chút do dự nào sai người đến công khai “học hỏi” hệ thống sản xuất của công xưởng Cẩm Giang, có thể “kín đáo” rút củi đáy nồi hạm đội viễn dương, thậm chí gài người vào thám thính ở Cẩm Giang còn bao nhiêu khẩu súng tay hay làm trời làm đất gì cũng được. Nhưng đổi lại, năm sáu năm trở lại đây huân quý cũng rất kiên nhẫn trước các hành động tương đối khiêu khích của Hoàng Đế lẫn Lê Khôi.
Miễn là người ta đưa ra cái giá xứng đáng, ngay cả mấy trò gọi người về giết Lê Sát, vẽ tội triệt Lê Ngân của Lê Nguyên Long phần lớn hàng huân quý cũng không có ý định thực sự lật bàn.
Ân tình mà! Có mua có bán. Mặt mũi mà! Có qua có lại.
Thông qua đó, từng nhà hoặc là lẫn nhau mượn sức, hoặc là dùng chỗ mạnh của người khác bổ khuyết chỗ yếu của mình, đấy mới là kiểu vận hành quyền lực cũng như lợi ích trung dung mà ổn định.
Lần này nghe tin cái xưởng to bằng cái lỗ mũi của Cẩm Giang mỗi năm đổ được hơn chín vạn cân thép cũng vậy thôi.
Lão không muốn, cũng không dám đòi hỏi thứ gì quá phận, đơn giản rằng trong tay lão hiện đang không có quân bài nào ngang giá làm trao đổi.
Lấy uy tín của mình mà hiệu triệu các nhà huân quý khác cùng gây sức ếp hẳn là cũng được thôi, nhưng nó sẽ tạo ra một tiền lệ nguy hiểm.
Nay liên hợp cắn xé một nhà, quen mùi được luôn, cái gì ngăn trở chúng ngày mai tụ tập lại xẻ thịt một nhà khác?
Một khi mở ra loại trò chơi nội háo tanh máu này, cái gì đảm bảo tương lai những kẻ kia cắn xé nhau đến mất lý trí rồi sẽ biết điểm dừng mà từ chối cắn xé máu thịt nhà lão?
Đơn giản rằng, trong trò chơi lẫn nhau thôn phệ đó, ai cũng sợ lần thôn tính trước mình ăn không đủ nhiều, tích súc không đủ vốn liếng, khó có thể quy thành lực lượng tương xứng cho lần thôn tính sau.
Vì vậy, mở ra tiền lệ này nghĩa là bắt đầu lăn một tảng đá xuống vực, sẽ trở thành xu hướng không ai có thể dừng lại được, trừ khi Chúa công (chỉ Lê Lợi) đội mồ sống dậy, dùng uy vọng không gì sánh kịp của mình chấn nhiếp tất cả mọi người.
Nghĩ đến đây, khóe miệng Nguyễn Lý không khỏi nở ra một nụ cười trào phúng.
“Đương nhiên rồi, sự thực là Chúa công không thể đội mồ sống dậy, vì vậy, việc của lão Lý ta đây là trước sau như một kiên thủ lằn ranh đỏ. Kẻ nào bất kể an nguy của tất cả mọi người mà mở ra trò này … CHẾT!”
Giả như hồi còn mồ ma Lê Nguyên Long, một mặt thì Hoàng Đế nóng lòng mà thô bạo cho điều tra lộc điền, mặt khác lại cho khắc bia tiến sĩ ở Quốc tử giám, qua đó gần như công khai tuyên bố “chờ đám sĩ lâm vây cánh cứng rắn rồi ta sẽ diệt bọn bây”.
Loại thái độ đó, nói thẳng ra là bản thân Hoàng Đế tự tung tự tác, chỉ muốn lấn người không để ý đến họ có chấp nhận bị lấn hay không.
Kiểu hành động như vậy, bản chất là đánh vỡ hiểu ngầm, phá hoại luật chơi. Hoàng Đế – một cách nhanh chóng mà triệt để – đã khiến mọi người cùng cảm thấy trong lòng lành lạnh.
Hệ quả à?
Ngay cả bọn Lê Thận, Lê văn Linh là thân tín nhà Chúa công, Lê Khôi là rường cột trong tông tộc cũng dần thấy khó coi, hết lần này đến lần khác, khi kín khi hở khuyên răn mà không đổi.
Đến mức đó thì mọi người mới không hẹn mà cùng thủ đoạn ra hết, ờ … hơi quá lời, phần lớn chỉ là mắt nhắm mắt mở nhìn người khác thủ đoạn ra hết.
Bản thân Nguyễn Lý không tham gia vào trò đại nghịch bất đạo đó, chẳng qua lão cũng không thèm đứng ra dùng uy vọng của mình che chở cho người thừa kế của Chúa công lão, lạnh nhạt bó gối ngồi nhìn.
Vì lẽ đó, Hoàng Đế băng ở vườn vải!
Nguyễn Lý không biết, không muốn biết, càng không dám biết kẻ nào thực sự ra tay.
Vũng nước này quá sâu, lội xuống khó mà toàn mạng, không thấy Lê Khôi thân là Đại tông chính, nghe tin Hoàng Đế băng, lửa giận muôn trượng, ánh mắt rừng rực đủ để đốt trời nấu biển cũng không dám điều tra đến cùng, rốt cuộc vẫn phải nuốt cục hận to bằng trời đó vào bụng mà đồng ý đại án vong quân kết thúc bằng án tru di tam tộc nhà Nguyễn Trãi à?
Tiên Đế băng rồi, bọn tông tộc như Lê Khôi, Trịnh Khắc Phục, Lê Sao v.v. chấp chưởng quyền hành, lần nữa thi hành trao đổi lợi ích theo cách mọi người đều ngầm chấp nhận.
Tông tộc họ Lê thân là minh chủ, vốn liếng sung túc, Lê Nguyên Long băng rồi vẫn có bọn Lê Khôi, Trịnh Khắc Phục, Đinh Liệt v.v. một loạt nhân vật nói có người nghe, đe có người sợ đứng ra chèo chống, ấy là chỗ mạnh.
Vậy nên có thể phạm vào lỗi sai sơ đẳng này một vài lần mà vẫn có hy vọng vực lại được. Nhà lão thì sao?
Trông vào mấy đứa con lớn mà không nên cơm cháo gì ở nhà chăng?
Cho nên, để đảm bảo phúc ấm lâu dài cho dòng tộc, lão vẫn thích nói chuyện trao đổi ngang giá hơn là gà nhà bôi mặt đá nhau.
Lần này lên Cẩm Giang lão mang theo rất nhiều thành ý, bài vở gần như là dư thừa, thậm chí sẵn sàng chịu thiệt một chút, cho đối phương một món lợi nhỏ cũng không phải là không được, ấy nhưng tất cả những thứ này là chuẩn bị cho mục đích ban đầu, tức là lôi kéo Hoàng gia tông tộc chung một chiến tuyến chống lại trò trẻ con của bà Thánh Từ.
Giờ đây lại nảy ra chuyện ngoài ý muốn, miếng bánh thép tốt này quá dày, quá béo, đến mức thành ý tưởng như là thừa thãi lão mang đến đây ngược lại trở nên keo kiệt đến mức đáng thương.
Muốn đớp miếng bánh này ư?
Ha hả … lão không dám nghĩ nhiều!
Hay nói cách khác, vốn liếng trong tay lão mà muốn được chia phần miếng bánh kia không khác gì cóc ghẻ đòi ăn thịt thiên nga.
“Vô vọng!”
Nguyễn Lý lấy lại tinh thần, nhìn thật sâu vào mắt Lê Ý.
– Miếng bánh này quá lớn, so với vụ việc nuôi ngoại binh trên Quỳnh đảo thì lớn đến mức nực cười. Khai thật đi! Rốt cuộc mi, à không … bọn Lê Khôi, Trịnh Khả cùng Hoàng gia tông tộc thực sự muốn đạt được cái gì?
Nguyễn Lý có rất nhiều khuyết điểm, rất may là trong số đó không có “chủ quan” hay “ảo tưởng”.
Nhìn vào hồ sơ thuế của thương hội Vĩnh Xương những năm gần đây, nói một câu không ngoa.
Người ta mạnh vì gạo bạo vì tiền, nói chuyện buôn bán với người Minh lấy chục vạn lượng làm đơn vị tính toán. Đặt lên bàn cân, cái hạm đội của thương hội Tây Giai nhà lão mới ổn định được tuyến hàng hải hai ba năm nay, lãi ròng bất quá mười mấy vạn quan tiền sau thuế, nói thật, thay vào vị trí của người mà xét, lão chẳng có hứng thú gì với hạm đội cò con đó cả.
Cái công xưởng sinh sau đẻ muộn nhà lão, chẳng qua là sử dụng lượng lớn nhân công trong hệ thống công nhân, lấy đồ mỹ nghệ cùng đồ sắt làm chủ.
Khảm xà cừ không cần nói, nghề tổ truyền mà, độ tinh xảo đã đạt đến mức đủ dùng làm cống phẩm sang thiên triều. Dẫu người Ngô có bắt đi một lớp thợ lành nghề thì cơ sở vẫn còn đó, chẳng mấy chốc là khôi phục lại được.
Đồ sắt thì đơn thuần là gia công thôi, mấy năm nay giá sắt ở Đại Việt càng ngày càng rẻ, sản xuất đồ sắt trong nước, thậm chí bán cả sắt thỏi sang các nước ở Đại Tây Sơn, Nam Đảo đã thành mỏ vàng có thể nhìn thấy được.
Hai mặt hàng chủ lực này cùng với lụa sống, trầm hương, kỳ nam v.v. trở thành chỗ dựa chính cho hoạt động thương nghiệp nhà lão.
Thương hội Vĩnh Xương là người đi trước, có nhiều loại hàng độc quyền, cũng hiếm khi hạ mình tranh giành những mối làm ăn các thức hàng hóa này với những thương hội, thương hành khác.
Ngoại lệ chắc chỉ có lụa sống, địa bàn Đại Hòa đã bị tất cả các nhà âm thầm phân chia xong xuôi.
Giả như thương hội Tây Giai nhà lão chuyên chúc làm ăn với nhà Tế Xuyên (gia tộc Hosokawa) thương hội Thiên Trường do nhà Trình Thanh cầm đầu chuyên chúc làm ăn với Bình An kinh v.v. Mọi người nước sông không phạm nước giếng.
Bản thân thương hội Vĩnh Xương gần như độc quyền cung cấp lụa sống Đại Việt, gấm vóc cùng đồ sứ nhà Minh cho vùng ảnh hưởng tự nhiên của nhà Đại Nội.
Suy đi tính lại một hồi, lão chẳng thấy nhà lão hay toàn bộ thương hội Tây Giai có cái gì xứng đáng để đánh đổi lấy hạn ngạch mua thép ở Vĩnh Xương cả.
Mà quân bài trên mặt trận kinh tế không thể khiến người ta chú ý thì chỉ còn cách đưa ra nhượng bộ về điều kiện chính trị.
Có qua có lại, đây là vấn đề nguyên tắc!
Cũng may, hoàng gia tông tộc hiện tại có nhiều chuyện muốn làm, lão tự tin kiểu gì cũng sẽ có nơi cho mình trả giá.
Lão sớm đã nghe phong thanh Lê Khôi bàn với bọn Lê Thận về chuyện vung gươm nam tiến, chỉ cần việc này thành, đến lúc đó để tá điền, thân binh, gia thần trong nhà tay xách nách mang di dân vào Thuận Hóa ủng hộ tham vọng của Lê Khôi cũng không phải là không được.
Lê Ý thấy lão Lý dường như đã cực kỳ quyết tâm ra một quyết định nào đó, nhưng nó chả quan tâm cái giá lão muốn trả là gì.
Mục tiêu hôm nay của nó rất rõ ràng, chỉ có một, bất kể đám ngoại binh trên Quỳnh đảo nửa công khai hay công khai, bất kể hai ngàn khẩu điểu thương ở Vĩnh Xương đưa sang Quỳnh Đảo hay ra Đông Kinh đều chỉ là phụ phẩm.
Lê ý cười nói.
– Ông nói rất đúng, cái giá đó quá lớn, thế nên ý bậc cha chú nhà cháu là không chỉ ông cùng những nhà huân quý đi theo ông mà tất cả các nhà khác đều phải đồng ý một điều kiện. Chỉ có một giao kèo mà Hoàng gia tông tộc không thể nào từ chối mới đủ để khiến chúng ta sẵn sàng phân phát một nửa sản lượng thép tốt của mình mà thôi!
Nói đến đây, nó đứng dậy, miệng dán chặt vào tai Nguyễn Lý, khẽ đến không thể lại khẽ nhả ra ba chữ.
Nguyễn Lý nghe thấy ba chữ đó người như trúng tà, âm thanh hơi vỡ.
– Điên rồi! Bọn mi điên rồi, mi, bố mi, Trịnh Khả, Đinh Liệt, Trịnh Khắc Phục, tất cả bọn mi đều phát điên rồi … Ai cho bọn mi lá gan suy tính chuyện điên rồ như thế!