Chương 232: Phổ Cập Khoa Học 2
Không chỉ Lê Ý, mười mấy trung niên chung quanh đều bị Lê Khuyển bất ngờ siết cò súng làm giật hết cả mình.
Trên mục tiêu của lão xuất hiện một vết đạn to cỡ ba ngón tay, đạn chì không xuyên được vào đá, sau khi tạo ra một cái lỗ nhỏ thì bung bét ra dính trên đó.
Gia thần nhà lão Khuyển cực kỳ bất đắc dĩ nhún vai với bọn Trần Lựu, ai mà biết được gia chủ nhà mình ăn phải thuốc gì tự nhiên khai hỏa cơ chứ.
Chẳng qua nhìn vẻ mặt nghiêm trọng của Lê Khuyển, không ai dám hé răng hỏi nửa lời.
Lão tiến đến chỗ bia đá cách gốc cây hơn mười trượng, dùng tay mân mê cái lỗ nhoe nhoét là mảnh chì cẩn thận đánh giá.
– Chì mềm quá, vừa gặp vật cứng đã be bét thế này! Vì sao không dùng gang làm đạn?
Lê Ý lúc này mới từ sau lưng Trần Lựu nhú đầu ra, cung kính chắp tay đáp.
– Hồi Tổng quản đại nhân, là do gang không đủ nặng ạ!
Lê Khuyển nhíu mày.
– Thì liên quan gì? Đạn gang không đủ nặng thì làm to ra là được, để nó cứng một chút không tốt hơn sao?
Lão không hiểu vật lý, thế nhưng từng ấy năm đánh trận, lão vẫn hiểu một chút lý lẽ mũi tên càng nặng xuyên giáp càng tốt. Chẳng qua theo lão thì – cũng giống như mũi tên – đạn chưa đủ nặng thì làm to ra một chút là được.
Xưa đến nay có ai vì tăng độ xuyên mà làm mũi tên bằng chì bao giờ đâu!
Lê Ý gãi gãi mũi, cẩn thận sắp xếp ngôn từ nói.
– Hồi Tổng quản đại nhân, súng có đặc thù khác biệt hoàn toàn so với cung. Cung có thể sử dụng mũi tên lớn nhỏ khác nhau, súng thì chỉ có thể sử dụng một cỡ đạn thôi ạ.
Dường như biết Lê Khuyển định nói gì, Lê Ý cực kỳ kiên nhẫn giải thích tiếp.
– Đúng là súng cũng có thể tăng cỡ nòng để gia tăng khối lượng của đạn, thế nhưng có ba vấn đề cần cân nhắc. Thứ nhất, nòng càng to thì súng càng nặng, trong khi đó thể lực quân tốt là có hạn, chỉ có thể chịu tải ở một mức độ nhất định mà thôi. Thứ hai, qua thực nghiệm đã chứng minh, khả năng xuyên phá của đạn không chỉ phụ thuộc vào khối lượng cùng độ cứng của vật liệu chế tạo mà còn bị ảnh hưởng bởi kích cỡ của đạn. Cùng một khối lượng, cùng một độ cứng thì cỡ đạn càng nhỏ xuyên phá càng tốt. Thứ ba, gang đúng là cứng hơn chì rất nhiều lần, thế nhưng nó cũng giòn hơn chì rất nhiều lần mà thiếu đi độ bền va đập, đặc tính này khiến gang rất dễ bị vỡ khi gặp va chạm mạnh. Dễ vỡ như vậy là không phù hợp để dùng làm đạn súng tay, vì đạn súng tay cần duy trì khối đồng nhất trong thời gian dài nhất có thể. Chì thì ngược lại, có độ dẻo và độ bền kéo đều hơn hẳn gang, cho phép nó giữ cấu trúc liền khối lâu hơn gang rất nhiều lần …
Hai mắt Lê Khuyển sắp hóa thành hai đốm trắng, lần nữa gắt giọng chửi.
– Mi nói tiếng người đi!
Lê Ý thở dài, gọi một tên binh đến sai hắn chạy về phía lò nung ven sông, một lát sau tên thân binh quay trở lại, trên tay là một viên gạch vồ cùng một nắm đất sét.
Nó nhận lấy viên gạch vồ, bẻ làm đôi rồi nhắm thẳng cái bia mục tiêu trên thao trường mà ném.
[Vút … Bốp …]
Viên gạch nhanh như chớp va vào thân bia bằng gỗ cứng, vỡ tan nát, tấm bia chao đảo rồi ngã ngửa ra, bên trên mặt bia chỉ còn một nhúm vụn gạch bị ép chặt thành hình núm tròn.
Đoạn Lê Ý lại vận sức ném cục đất sét to đúng bằng mảnh gạch hồi nãy, nhắm chuẩn bia mục tiêu ngay bên cạnh.
[Vút … Bịch …]
Cục đất sét bay chậm hơn một chút nhưng vẫn chuẩn xác va chạm với mặt bia, Lê Khuyển thầm gật đầu, kỹ thuật căn bản của thằng nhóc con này không tệ, tấm bia năm ngoài năm trượng mà ném phát nào cũng trúng hồng tâm.
Lần này bia mục tiêu không chao đảo chút nào mà trực tiếp ngã ngửa ra sau.
Lại gần quan sát, liền thấy nguyên cả cục đất sét to chà bá nhoe nhoét trên mặt bia, tuy cũng bị vỡ ra văng khắp nơi nhưng lượng đất sét còn lại nói ít cũng gần một nửa, so với một núm vụn gạch hình tròn vừa bằng hai ngón tay trên tấm bia thứ nhất khác nhau một trời một vực.
Lê Ý nhún vai giải thích.
– Tổng quản đại nhân thấy đấy! Về cơ bản thì khác nhau giữa đạn chì và đạn gang cũng tương tự như cục đất sét và cục gạch vồ. Gạch vồ tuy cứng nhưng nhẹ và giòn, ném vào tấm bia chỉ có thể khiến nó chao đảo rồi đổ, lưu lại cũng chỉ là một nhúm vụn gạch thôi. Đất sét thì khác, tuy mềm nhưng nặng và dẻo, ném vào bia không những dứt khoát khiến nó ngã ngửa ra sau mà lượng đất lưu lại trên mặt bia cũng nhiều, năng lực phá hoại càng lớn!
Khả năng tiếp thụ của mấy lão già Lam Sơn lớn hơn Lê Ý nghĩ, vốn còn tưởng phải tốn thêm chút mồm mép thuyết phục, ai ngờ Lê Khuyển không có chút chần chờ nào, rất sảng khoái thừa nhận sai lầm của bản thân.
– Xem ra là lão già này nhiều lời! Việc chuyên nghiệp nên để cho người chuyên nghiệp vậy!
Lão hoạt đầu này cười ha hả, nghiêng người hỏi Lê Ý.
– Thế còn cỡ nòng thì sao? Lúc nãy nghe mi nói cỡ nòng càng nhỏ xuyên phá càng mạnh. Ở đây hẳn là có loại điểu thương cỡ nòng nhỏ hơn thế này chứ? Mọi người đều là chỗ quen biết, có đồ tốt không nên giấu diếm như vậy!
Lê Ý cười khổ, mấy lão già này, lão nào lão nấy đều nhiều liêm sỉ như nhau, chỉ có thể bất đắc dĩ lắc đầu nói.
– Tổng quản đại nhân, lời cháu nói lúc nãy là đang xét trên cùng một mức cân nặng, cỡ nòng càng nhỏ sức xuyên phá càng lớn. Chứ cùng một loại vật liệu mà làm cỡ nòng nhỏ quá thì đạn lại quá nhẹ, không đủ động lượng thì nhỏ đến mấy cũng vô dụng thôi! Điểu thương hiện tại dùng cỡ nòng bốn mươi hai ly (16,8 mm) đã là mức cân bằng tốt nhất giữa khối lượng, cỡ nòng và thời gian cháy của thuốc súng rồi! Với cơ sở kỹ thuật hiện tại làm nòng nhỏ hơn thì đạn bắn ra không đủ sức mạnh theo như yêu cầu đưa ra đâu.
– Từ từ đã! Yêu cầu hiện tại của súng hỏa mai là như thế nào?
Trần Lựu đứng bên cạnh rất nhanh bắt lấy yếu quyết, dường như bâng quơ hỏi.
Lê Ý cười gượng, rất miễn cưỡng đưa ra con số.
– Hồi Đô Tổng quản đại nhân, yêu cầu hiện tại là xuyên qua bố diện giáp có tấm thép dày ba ly (1,2 mm) ở khoảng cách bốn mươi lăm trượng (180m) ạ!
– Mả mẹ nó! (x2)
Lê Khuyển cùng Trần Lựu không hẹn mà cùng miệng phun lời hay. Trần Lựu tâm trạng sa sút, ngửa mặt lên trời cảm thán.
– Trước kia mỗ cứ bắt bọn thằng Chân thằng Thành ở nhà phải luyện tập bắn cung qua vòng đao ở khoảng cách mười trượng mười phát như một! Hành hạ bọn chúng khổ luyện gần chục năm trời cuối cùng mới được như ý. Đến hôm nay mới biết chiến trường tương lai không có chỗ cho cung tiễn nữa! Thằng Lựu này tự phụ thân thủ nhanh nhẹn dũng mãnh, thử hỏi ra chiến trường có thể bắn xuyên qua bố diện giáp ở khoảng cách ngoài hai mươi trượng sao?
Lê Khuyển không nói gì, ánh mắt thăm dò ngoái đầu lại nhìn một tên gia thần, kẻ này thân hình rắn rỏi, dáng vẻ thuôn dài, tứ chi mạnh mẽ, nhìn qua là biết một thân bản lĩnh không tầm thường.
Nhận ra ánh mắt của gia chủ nhà mình, thằng này cực kỳ miễn cưỡng cười nói.
– Gia chủ! Thần tự xưng là trong chốn lục lâm cũng có tên có tuổi, nếu là một chọi một, thậm chí chọi ba chọi bốn vẫn có cơ hội dùng thân thủ nhanh nhẹn mà chiếm lấy ưu thế. Chẳng qua … ngài cũng biết đấy, đây là thứ vũ khí trong quân, trên chiến trường mà gặp những thứ như thế này e là một thân bản lĩnh chưa kịp thi triển thì đã bị người ta bắn thành cái sàng rồi!
Lê Khuyển hài lòng, hừ nhẹ một tiếng.
– Coi như mi còn tự hiểu lấy mình!
Nói rồi đăm chiêu một lát, lại nói với Lê Ý.
– Vũ khí mới tuy tốt nhưng cũng không phải là không có nhược điểm!
Lê Ý gật nhẹ đầu, thỏa mái thừa nhận.
– Tổng quản đại nhân nói phải lắm, chí ít hiện tại đã phát hiện ra bốn điểm yếu lớn. Thứ nhất là tốc độ nạp đạn quá chậm, một xạ thủ được đào tạo kỹ lưỡng, trong điều kiện hoàn hảo chỉ có thể bắn hơn bốn chục phát mỗi khắc giờ (~15 phút)!
– Đó là trong điều kiện hoàn hảo!
– Đúng thế, tốc độ bắn thực tế sẽ vào khoảng ba mươi phát mỗi khắc giờ, cơ bản là chậm hơn một chút so với nỏ tay.
Trần Lựu nghi vấn.
– Vấn đề này giải quyết như thế nào?
– Đơn giản thôi, hiện tại đội hình chiến đấu của tân quân chia làm ba hàng, cứ một hàng bắn thì hai hàng nạp đạn, bằng cách đó có thể giảm thời gian giãn cách giữa mỗi lần khai hỏa. Giờ đây mỗi đội hình điểu thương có tốc độ tác xạ từ chín mươi tới một trăm loạt mỗi khắc giờ. Đương nhiên, cái giá phải trả là mật độ hỏa lực của mỗi loạt đạn chỉ còn một phần ba. Tuy nhiên, qua thử nghiệm trên thao trường lẫn thực tế từ chiến trường Hưng Hóa mới gửi về cho thấy với sức sát thương của điểu thương thì mật độ hỏa lực như thế đã là đủ để bắn nát bất cứ đội hình bộ binh hạng nặng nào!
Lê Ý nói rồi gật đầu với Lê Điền, lão Điền liền chạy vào lều tướng ở trung tâm doanh trại lấy một xấp tài liệu ra đưa cho bọn Lê Khuyển cùng Trần Lựu.
Hai lão già này ít chữ, bèn đưa cho một tên thân binh hay chữ thấp giọng đọc. Sau khi cẩn thận phẩm vị không sót ý nào Trần Lựu mới phất tay ra hiệu Lê Ý nói tiếp.
– Thứ đến, sau mỗi loạt khoảng hai mươi đến ba mươi phát bắn liên tục nòng điểu thương sẽ bị thuốc súng bám vào làm bẩn, khiến cho độ chuẩn xác hạ xuống đến mức không thể nào chấp nhận được, khi đó xạ thủ sẽ mất ít nhất một phần ba khắc giờ để vệ sinh, khiến cho hỏa lực không được liên tục.
Lê Khuyển cùng Trần Lựu đều cau mày, đây đúng là vấn đề, giữa trận tiền chém giết mà đột nhiên lại phải cho vũ khí có sát thương mạnh nhất của mình lui về tuyến hai thông nòng thì đúng là bách nhục.
Lê Ý cười xòa, trấn an nói.
– Chư vị đại nhân không cần lo ngại, cái này tương tự như vấn đề đầu tiên, có thể dễ dàng khắc phục bằng cách cải cách biên chế là được. Giả dụ như doanh thứ nhất của quân Phủng Thánh hiện tại đang có tới mười hai cơ, mỗi cơ một trăm lẻ tám tay súng. Trong trận đánh lớn nhất của chiến dịch này ở bản Buôn, quân Phủng Thánh sử dụng tám cơ súng tay, khi giáp trận lại chỉ sử dụng bốn cơ tác xạ cùng lúc, theo kế hoạch bốn cơ này bắn đủ ba mươi phát sẽ lui về phía sau, bốn cơ dự bị sẽ lên thay thế. Cứ như vậy thay phiên nhau mà bắn sẽ tạo nên màn hỏa lực liên tục. Tuy nhiên, thực tế trận đánh đó đã chứng minh, chỉ cần số điểu thương của ta bằng một phần mười quân số kẻ địch, mỗi tay súng chỉ cần bắn mười đến mười lăm loạt đạn là sĩ khí của giặc mán đã tan vỡ rồi. Quân chính quy có lẽ sẽ chịu được nhiều hơn, nhưng tiểu tử đồ là cũng không quá ba mươi loạt đạn mỗi tay súng.
Lê Khuyển chồm thẳng người dậy, gắt giọng.
– Khủng khiếp đến mức đó?
Nghĩ đến quân báo miêu tả trò chơi tàn bạo của Lê Ê, Lê Ý không khỏi ê cả răng, chẹp miệng nói.
– Trận đó Trấn Man Tướng quân cho điểu thương vào tầm mười hai trượng rồi mới ra lệnh bắn, chấp nhận tên nỏ của quân mán có thể sát thương xạ thủ của ta. Uy lực của loại vũ khí này Tổng quản đại nhân ngài cũng được mục sở thị rồi đấy, ở khoảng cách đó một phát bắn xuyên hai người còn được! Mỗi một loạt đạn đều có gần trăm người tử thương, quân tâm không vỡ mới là quái lạ đấy!
Nghĩ đến cảnh cái mẹt gợi đòn của Lê Ê âm hiểm cười “âu yếm” với đám quân mán ở Hưng Hóa, chính bản thân Lê Khuyển cũng không nhịn được nuốt một ngụm nước miếng khô.
Thay vào đó mà tưởng tượng, cái thứ vũ khí trời phạt này mà chĩa vào ngực mình ở khoảng cách mười mấy trượng thì còn quái gì là người!
“Mả mẹ nó! Lão già mất nết chơi chó thực sự!”
Lê Ý mặc kệ lão Khuyển, tiếp tục nói.
– Thứ ba, điểu thương là hỏa khí, với điều kiện kỹ thuật hiện nay không có cách nào miễn nhiễm với trời mưa cả. Kể cả khi hành quân đã cho súng vào ống đựng bằng ống luồng bịt rất kín thì khi sử dụng vẫn không tránh được ảnh hưởng của nước mưa. Hơn nữa, nguồn đá lửa ở Đại Hòa, Nam Dương lẫn Thiên Trúc đều không tốt, khá khó đánh lửa trong điều kiện khắc nghiệt, vì vậy sử dụng điểu thương phải cực kỳ cẩn thận phán đoán thời tiết.
Mả mẹ nó! Một lần nữa Lê Ý vẫn phải mạt sát chất lượng đá lửa khốn nạn của cái thời đại này.
Nó vươn tay cầm lấy khẩu điểu thương từ tay Lê Khuyển, lại rút một lưỡi lê từ bên hông ra lắp lên trên đầu nòng, thở dài nói.
– Cuối cùng … Trên chiến trường không thể tránh khỏi có những trường hợp phải cận chiến, bất chấp việc đã có lưỡi lê, một đội hình trang bị toàn điểu thương cũng không thể đủ để chống lại đội hình bộ binh giáp nặng trang bị đầy đủ giáo dài khiên rộng được!
Trần Lựu rất nhanh mường tượng ra trận đồ sát đó, đồng ý nói.
– Đúng vậy! Trong tương lai gần, chúng ta vẫn phải biên chế các đơn vị điểu thương xen lẫn với bộ binh nặng làm khiên thuẫn.
Lê Ý vung mạnh tay lên trời tự tin nói.
– Chỉ cần tuyến trước không vỡ, cháu tin rằng trên đời này không có đội hình bộ binh nào điểu thương của chúng ta bắn không nát. Tân quân xây dựng trên mấy thành phần căn bản này vậy!
…
Bà Vân vốn đã sai người chuẩn bị sẵn yến tiệc tẩy trần cho hai lão già Lê Khuyển, Trần Lựu trong thành trấn Cẩm Giang.
Nào ngờ nói như thế nào Lê Khuyển cũng không chịu đi hưởng yến, nhất quyết muốn ăn một bữa chung với quân Nam Xương.
Nhìn cặp mắt xanh lét của lão già này, Lê Ý có cơ sở để nghi ngờ Lê Khuyển có ý đồ bất chính với mấy trăm thân binh của nó.
Đề phòng là một chuyện, không thể không nói ăn tối với mấy lão già Lam Sơn thỏa mái hơn hẳn khi ngồi mâm với bà Vân.
Khác với kiểu cách tiểu thư nhà quan hoạn ngồi xuống mâm bảy bảy bốn chín loại lễ nghi của mẹ nó, bất kể là Trần Lựu hay Lê Khuyển đều ăn uống rất phóng khoáng.
Cứ thế lùa từng đũa miến thật lớn vào miệng, khác nhau ở chỗ Trần Lựu thì có vẻ điềm đạm hơn một chút, Lê Khuyển vừa phồng mồm húp miến vừa cắn mấy quả cà kêu rôm rốp thôi.
Lê Ý kiếm một chỗ thật thuận mông, tay cầm tô tay cầm đũa lùa lấy lùa để từng đũa miến thật to vào mồm.
Đám gia thần chung quanh kẻ đứng người ngồi cũng cực kỳ tập trung vào đấu trí đấu dũng với thức ăn, không ai thèm nói lời nào.
Ngoài doanh trướng, mấy trăm tên hãn tốt cũng ngồi lại từng mâm đứa nào đứa nấy chăm chú giải quyết thau miến, chóp cha chóp chép như khỉ đột nhai rau.
Lê Ý vừa ăn đến bát thứ hai thì hai lão già kia đã chơi đến bát thứ bốn, Lê Khuyển cướp lấy cái tô rỗng từ tay nó, vừa múc thêm một tô miến thật đầy vừa răn dạy.
– Lũ chúng ta là vũ phu, sao lại ăn uống ỏn ẻn như mèo hen thế? Mi lại đang tuổi ăn tuổi lớn, chí ít cũng phải ngang bằng mấy lão già sắp xuống lỗ này mới phải!
Lê Ý ngoan ngoãn ôm tô miến, lại vục đầu xuống húp một lèo hết nửa tô mới ngửa mặt lên ợ ra một hơi thật dài, khiến Lê Khuyển cùng Trần Lựu cùng bật cười ha hả.
Cười đã đời rồi, Lê Khuyển mới lấy lại vẻ nghiêm túc, thấp giọng hỏi Lê Ý.
– Mi không định theo lão già ta học cách dùng binh thật à?
Lê Ý trực tiếp gật đầu, rồi lại lắc đầu nói.
– Có! Cháu rất muốn học cách làm một tướng chủ, nhưng chưa phải bây giờ, ít nhất không phải một hai tháng tới, ở Quốc học Lam Sơn cháu còn nhiều chuyện quan trọng hơn!
Lê Khuyển đặt cái tô rỗng lên mặt bàn kêu cạch một tiếng, tất cả mọi người trong quân trướng đều ngừng ăn, chăm chủ nhìn về phía lão cùng Lê Ý.
– Lão phu đã nghe đại nhân Lê văn Linh đọc bài luận về “xu hướng chiến tranh không thể nào vãn hồi trên bán đảo Hoa – Ấn” của mi! Ta cho rằng lý luận của mi trong đó là hợp với xu thế. Bất kể là quan hệ Đại Việt với Chiêm Thành cùng Vạn Tượng, Đại Thành (Ayutthaya) với Lan Nạp (LanNa) cùng Cao Miên, Vạn Tượng (LanXang) với Lan Nạp cùng Đại Việt hay A Ngõa (Ava) với Bắc Phương (Mrauk-U) cùng Bột Cố (Pegu) v.v. Những mâu thuẫn chồng chéo này như là một chồng quả nổ đã được châm ngòi, dây cháy chậm lại là loại mưa nhỏ không dập nổi của mi. Tin lão già ta đi, khi thiên hạ đại loạn, loại binh chủ ra vào chốn binh nhung như chỗ không người, phá cường địch dễ như giết gà mới là người nắm được sinh tử bản thân!
Lời nói của Lê Khuyển gần như là một loại khẳng định chứ không phải đề đạt ý kiến.
Lê Ý không phản bác lời Lê Khuyển, khẽ đặt nửa tô miến còn lại lên bàn, như thật nói.
– Tổng quản đại nhân, lời ngài nói cũng rất đúng với ý cháu, chẳng qua …
Lê Ý cười rất đểu, rủ rỉ.
– Cháu nói cho ngài một bí mật nhé!
Lê Khuyển hơi nghiêng đầu, ra vẻ chăm chú lắng nghe, Lê ý lại hạ giọng nhỏ hơn nữa.
– Cháu đang lên kế hoạch viết một cuốn sách về những vấn đề cơ bản trong chiến tranh!
Trên mặt Lê Khuyển lộ rõ vẻ nghi ngờ, ranh con vắt mũi chưa sạch này, trận đánh lớn nhất từng tham gia là theo ông già đi dẹp mấy trăm tên giặc phỉ thì phải. Trình độ tép riu như thế lại có ý đồ viết binh thư, đúng là không biết trời cao đất rộng.
Lê Ý dường như biết lão đang nghĩ gì, xua tay nói.
– Bây giờ cháu mới lên bản thảo thiên đầu tiên thôi! Thiên đó có tên là “một đội quân đánh trận bằng cái dạ dày của nó”!
Lê Khuyển vẫn chưa hiểu lắm, đây chẳng phải là căn bản mà bất cứ tướng lãnh nào cũng phải biết sao?
– Rồi sao nữa?
Lão bắt đầu không kiên nhẫn lắm hỏi Lê Ý.
– Lần này cháu lên núi Kiến Hưng làm việc, là vì kiếm cơm đổ đầy dạ dày cho quân đội Đại Việt trăm năm sau đấy!
Lê Khuyển cùng Trần Lựu hai mặt nhìn nhau, không hẹn đều thấy trong mắt nhau một tia … “quả là thế”!