Chương 378: Thay đổi người Cơ Tu.
Đâu đó giữa khu rừng già ở phía tây, trên những sườn núi cheo leo, bốn sơn dân người Cơ Tu hông đeo đao, lưng đeo nỏ, lẳng lặng chạy như bay với vẻ vội vàng. Vượt qua những tảng đá lớn, đu mình qua những khe suối với họ không mấy khó khăn.
Pơ Loong Đắc chạy trên cùng, nhễ nhại mồ hôi với mái tóc dính bết, ngực hắn phập phù những hơi thở nặng nề. Đột ngột dừng lại dưới gốc một cây đào dại, hắn dùng sợi dây buộc vài hòn đá nhỏ treo lên cành đào, rồi đem một con gà rừng săn được ở hông buộc vào gốc cây.
Xong việc, Pơ Loong Đắc đưa tay lên hái quả đào chín mọng, mới cắn một miếng, nước từ quả đào đã chảy dài tới cằm mới lún phún vài cọng râu của hắn. Giải tỏa được cơn khát, hắn hất hàm với những đồng đội còn lại nói:
– Dừng chân nghỉ một chút, chúng ta tới nơi rồi. Các ngươi cũng ăn đi, ta xin chủ của cái cây rồi.
Truyền thống của người Cơ Tu, muốn ăn quả trên cây trên đất của tộc khác hay của nhà khác thì phải xin. Nếu chủ nhân không có mặt ở đó thì người muốn ăn phải làm dấu hiệu thể hiện rằng mình đã xin, và để lại một món quà đáp lễ mới được ăn. Nếu không, sẽ bị coi là tội trộm cắp. Đồng đội của Pơ Loong Đắc cũng thở hổn hển, mới tiến lên hái được quả đào xuống ăn thì từ tán cây lớn ven đường mòn, một bóng đen nhảy xuống kèm cái giọng oang oang:
– Ta đồng ý, các ngươi cứ ăn thỏa thích. Cầm lấy con gà đi, Pơ Loong Đắc.
Bh’riu Liêng từ trên cao tung mình đáp xuống đất cái bịch rồi liền đứng lên như không, hắn cười toe toét đưa tay tới vai Pơ Loong Đắc vỗ vỗ:
– Haha Pơ Loong Đắc, lâu rồi không gắp. Sao nay ngươi lại tới đây.
Pơ Loong Đắc cũng đưa tay ra ôm lấy Bh’riu Liêng như chào hỏi đáp lại:
– Bh’riu Liêng, lâu rồi không gặp. Nay ta tới có chuyện muốn hỏi.
– Được rồi, cứ vào làng đã. Chúng ta vừa đi vừa nói.
Bh’riu Liêng tay thì giật lấy con gà đang buộc ở gốc cây dúi vào lòng Pơ Loong Đắc rồi dẫn cả đám quay về làng của mình. Vừa đi hắn vừa hỏi:
– Chuyện gì mà làm ngươi vội vàng thế?
Pơ Loong Đắc lấy từ trong ngực ra bức thư nói:
– Ta mới qua Kajo một chút thì thấy người của lão Trương quản gia bảo có thư của Quốc Toản gửi cho chúng ta. Thư của ngươi đây. Ta chỉ xem được vài chữ nhưng không hiểu lắm, lão Trương Nghĩa thì mới về Hóa Châu rồi. Chẳng phải nhóc Triệu Cơ đang ở chỗ ngươi à? Ta qua hỏi hắn cho rõ.
Bh’riu Liêng hớn hở khoe khoang:
– Haha, tưởng gì, đưa ta đọc cho xem. Ai bảo tộc Pơ Loong các ngươi không chịu học chữ.
Pơ Loong Đắc đưa thư rồi thở dài muộn phiền:
– Chỗ bọn ta các già làng và thầy tế còn chưa đồng ý, cha ta mới lên trưởng tộc chưa lâu nên chưa thể thuyết phục được họ. Trong các tộc lớn, chỉ có tộc Bh’riu các ngươi là dễ dàng tiếp nhận việc này nhất. Thứ chúng ta xem ở Ngự Thiên, về kể cũng ít người tin. Nhóc Triệu Cơ ở chỗ ngươi có dạy được chữ không?
Bh’riu Liêng cũng không khá mấy, hắn đưa lá thư tới sát mặt, chú tâm nhìn xoáy vào từng con chữ, cố lục lọi trí nhớ ít ỏi của mình để xem ý nghĩa của những nét vẽ loằng ngoằng kia là gì, hắn chỉ ậm ừ đáp:
– Ừ ừ, cũng tàm tạm.
Pơ Loong Đắc sốt ruột:
– Nội dung thư thế nào? Ngươi đọc được không? Không xem được thì đừng cố.
Mải đọc thư, Bh’riu Liêng vấp chân tý ngã, hắn ngẩng mặt, gãi đầu cười hề hề xấu hổ nói:
– Cũng chỉ đọc được một ít. Nhưng không hiểu ý nghĩa lắm. Thôi, cứ tới nhờ nhóc Triệu Cơ đi.
– Chẹp. Ta biết ngay. Thôi, nhanh đi tìm nhóc Triệu Cơ đi, ta cũng nóng bụng muốn biết hắn nói gì trong thư đây.
Pơ Loong Đắc và Bh’riu Liêng từ Ngự Thiên quay về đã được nửa năm. Với những gì được chứng kiến trong chuyến du học, hai tên hừng hực khí thế về làng của mình đều bắt tay vào việc cố gắng thuyết phục người trong làng cho mở lớp dạy chữ và mở viện cho thầy lang khám bệnh. Mọi việc không thuận lợi như đầu óc đơn giản của hai tên Liêng và Đắc tưởng tượng. Các già làng, thầy tế đều kịch liệt phản đối. Với họ, người dưới xuôi có thể kết làm đồng mình như bây giờ còn có thể được, chứ để học chữ đối phương là việc không thể chấp nhận.
Những câu chuyện của Pơ Loong Đắc và Bh’riu Liêng kể với họ đều là chuyện hoang đường. Tâm niệm, người dưới xuôi toàn một đám xấu xa, xảo trá, chỉ biết lợi dụng sơn dân lại được nhắc lại. Pơ Loong Đắc và Bh’riu Liêng nhất thời phải từ bỏ ý định để người Cơ Tu có thể sớm học chữ rộng rãi.
Trừ khu Kajo, nơi các tộc nhỏ có thể dễ dàng tiếp nhận chuyện này thì duy chỉ có tộc Bh’riu, nhờ có lão Bh’riu Lài, cha của Bh’riu Liêng là tộc trưởng lâu năm, nên miễn cưỡng có thể cho mở lớp và viện trong làng bản. Nhờ vậy mà đứa chắt Trần Triệu Cơ của Quốc Toản có thể được ở lại đây cùng với vài thầy lang được cử tới từ Kajo.
Trần Triệu Cơ mới mười hai tuổi, theo Quốc Toản được một năm, tiếp xúc với đám Bh’riu Liêng, Pơ Loong Đắc một thời gian ở Ngự Thiên, không hiểu thế nào nó không muốn theo đuổi nghiệp thi cử như ý muốn của ông nó là Trần Dị nữa. Trần Triệu Cơ ngày đêm học văn hóa, tiếng nói của sơn dân, rồi nhất định đòi vào Kajo để được tiếp xúc nhiều hơn với sơn dân.
Trần Dị không muốn đứa cháu nội hơn mười tuổi đầu tới chỗ rừng rú. Lão ôm gối khóc lóc với Vương phi, xin vương phi khuyên Quốc Toản thay đổi quyết định, đừng điều Triệu Cơ vào Kajo. Vương phi thở dài chỉ mặt đứa cháu không nên thân mắng:
– Ngoại tộc của ta mấy đời không có đứa nào nên thân. Nhờ ân điển của Quan Gia mà các người mới được ôm cái tước hầu mà sống. Các ngươi được thể, cũng chỉ an phận không có chút chí tiến thủ, tới mức bị người ngoài lừa gạt mà không biết. Giờ ta còn sống thì các ngươi còn được thế, ta mà chết đi các ngươi chỉ có nước đi ăn mày. Việc này vốn làm ta lo mãi không nguôi. May thay, những năm cuối đời ta còn được thấy một đứa con cháu ra hồn. Nó trẻ tuổi thì sao? Con ta năm xưa mười hai tuổi đã tự lập gia binh, mười năm tuổi dẫn quân xông pha trận mạc, giao chiến với Thát Đát. Xung trận dũng cảm, ai dám bảo nó là trẻ con? Cái tước hầu của các ngươi cũng là nhờ công lao của nó giành về. Triệu Cơ, nó là đứa có trí, không tranh thủ vài năm ta còn sống mà giúp nó phấn đấu, nó có làm sai thì có ta và Quốc Toản gánh bớt cho, ngươi không hiểu còn ở đó mà ngăn cản? Cút về đi, đừng ở đây chọc tức ta thêm nữa.
Từ đó, Trần Triệu Cơ theo chân Bh’riu Liêng đến đây, đứng lớp dạy cho đám trẻ con và những ai muốn học chữ. Đánh dấu lần đầu tiên có sự hiện diện thường xuyên của người Việt ở khu vực rừng núi bạt ngàn phía nam Đại Việt. Dù hoang vu nhưng địa thế lại vô cùng quan trọng sau này. Vai trò không khác các châu động phía Tây và phía Bắc Đại Việt.
Trong lớp học là căn nhà sàn nhỏ, ngồi trong trên cái sạp tre Trần Triệu Cơ có chút dáng dấp của người thầy. Bh’riu Liêng thi thoảng cũng tới học chữ, nên hắn đối diện với nhóc Triệu Cơ trong lớp học tỏ ra khá lễ phép mà ngồi dưới sàn nhà. Pơ Loong Đắc cũng không ngoại lệ mà bị hắn kéo ngồi xuống chiếu.
Dùng cái giọng khàn khàn như mới vỡ tiếng của tuổi dậy thì, đọc to thư một lượt cho hai tên ngốc kia nghe, Triệu Cơ trầm ngâm:
– Xem ra Tổ phụ sắp tới Kajo. Hiểu cho đơn giản, Tổ phủ bảo hai người đợt lễ hội máu giữa năm này tạm thời đừng làm gì cả. Cứ thủ vững là được. Nếu giờ ra tay với đám tộc Tơ Lung ở phía nam, thì phiền phức khác còn lớn hơn sẽ kéo tới cho người Cơ Tu.
Bh’riu Liêng nghiêng đầu khó hiểu:
– Tại sao? Bọn ta còn đang chuẩn bị thanh toán với chúng. Xử lý xong đám Tơ Lung, thì đám người phía nam còn lại sẽ không đáng là gì. Bọn chúng yếu lắm, chỉ có đám Tơ Lung là đông, mạnh thôi.
Pơ Loong Đắc gật đầu phụ họa:
– Phải, năm trước, tộc Ka Chie và tộc A Râng đã chịu nhiều thiệt hại với chúng. Bọn ta phải đáp trả, nếu không sẽ bị chúng coi thường.
Triệu Cơ lắc đầu phủ định:
– Không, nếu chúng ta xử lý tộc Tơ Lung bây giờ, mối phiền phức khác thật sự sẽ tới.
Nhóc Triệu Cơ vừa dùng vài cái chén và mấy viên đá để minh họa vừa nói:
– Tổ phụ sắp dẫn quân tới quyết chiến với người Chiêm ở Danak. Đám người Chiêm biết Kajo và Cơ Tu có quan hệ rất tốt, vì không muốn chúng ta hỗ trợ cho Kajo nên đã kích động đám tộc Tơ Lung gây chiến với chúng ta trong những lễ hội máu vừa qua. Để chúng ta tự giết hại, tự suy yếu lẫn nhau và quan trọng nhất là để chúng ta không thể liên kết với Kajo. Nếu bây giờ, trước khi đại chiến xảy ra, đám người tộc Tơ Lung này đột nhiên bị xử lý thì sẽ thế nào?
Triệu Cơ nói xong liền đem mấy viên đá đại diện cho tộc Tơ Lung ném đi. Trên bàn chỉ còn cái chén của Danak, chén của Kajo và một đống sỏi đại diện cho những tộc Cơ Tu khác. Hai tên Đắc và Liêng dù ít học nhưng đánh nhau thì rất có khiếu, chúng khoanh tay nghĩ một lúc rồi vỗ tay cái đốp hồ hởi nói:
– Vậy thì chúng ta không còn kẻ địch, có thể hỗ trợ Kajo.
Triệu Cơ vỗ tay khen ngợi rồi lại di một cái chén nhỏ tới gần mấy viên sỏi hỏi lại:
– Nếu vậy thì sẽ là một trường hợp xấu cho Danak. Khi đó, hai người thử nghĩ xem cái chén này sẽ đại biểu cho cái gì?
Bh’riu Liêng và Pơ Loong Đắc không còn bộ dạng hồ hởi nữa mà mặt hơi đanh lại nói:
– Là quân Chiêm? Chúng sẽ từ phía dưới đánh lên?
Triệu Cơ gật gù:
– Đúng thế. Để đảm bảo người Cơ Tu vướng tay vướng chân, không thể hỗ trợ Kajo thì rất có thể chúng sẽ cho một nhóm quân không quá lớn nhưng tinh nhuệ, trang bị tinh lương để đánh lên các bộ tộc Cơ Tu đã suy yếu vì nội chiến. Trong rừng, người Cơ Tu là những chiến binh bất khả chiến bại, nhưng đối đầu với đội quân kỷ luật, trang bị đầy đủ, có cảm giác thế nào hẳn hai người hiểu rất rõ. Việc này không khác gì một tai họa, dù bọn họ hiện tại đối đầu với chúng ta nhưng suy cho cùng vẫn là người Cơ Tu. Chính vì thế, trước lúc tổ phụ xử lý xong Danak, chúng ta không thể ra tay với tộc Tơ Lung.
Đám Bh’riu Liêng, Pơ Loong Đắc dần hiểu ra, ngoan ngoãn ngồi nghe như những học trò mẫu mực.
Nói chuyện rất lâu, tới khi rời khỏi lớp học nhỏ, còn Bh’riu Liêng vừa ra ngoài đã quên luôn thân phận học trò bên trong. Hắn khoác vai Triệu Cơ khen ngợi:
– Không ngờ khoản mưu tính ngươi cũng khá nhỉ? Có tý dáng dấp của vị vương gia kia đấy.
Triệu Cơ ra ngoài cũng bỏ dáng vẻ người thầy trong lớp, nó cũng tự nhiên vỗ lưng Bh’riu Liêng cười khích lệ:
– Chuyện này thực ra không khó. Chỉ cần đọc nhiều sách vở, nắm bắt được thông tin, tình hình xung quanh là luận ra được thôi. Người Cơ Tu cũng có thể làm được.
Trái với tâm trạng thoải mái của một đứa lớn, một đứa nhỏ, nhìn toàn cảnh tộc Bh’riu về chiều làm Pơ Loong Đắc khuôn mặt đăm chiêu khó tả.