Chương 215. cảm ơn bác chỉ đổi một lần đã tặng bia. ( khi bí tên chương tác chuyển qua cảm ơn để đánh lạc hướng dư luận, hehe)

Chương 215.

Giữa tháng 6, việc cày cấy của nhà nông gần như xong xuôi, hàng loạt các công việc khác bắt đầu được triển khai, trong đó quan trọng nhất là đắp đê ven sông Cầu ở Kinh Bắc. Triều đình Huy động lượng lớn dân phu từ hai đạo Kinh Bắc và Hải Dương, rất nhiều người nông dân hồ hỡi tham gia lần đi phu này. Sở dĩ có thái độ này là vì quy định mới về lao dịch mới được ban bố năm nay, chỉ cần tổng thời gian đi phu đủ 18 tháng thì sau này không lo bị bắt đi phu thêm nữa. Nhiều người nông dân đã đi phu vài lần, thời gian còn thiếu không nhiều đặc biệt tích cực xin đi. Tình trạng này khiến quan viên hai đạo Kinh Bắc và Hải Dương chỉ biết tặc lưỡi, cả đời làm quan chưa bao giờ thấy dân chúng hăng hái đi phu, trước đây đều là tìm cách trốn tránh, thậm chí có không ít trường hợp không đủ phu lao động khiến quan phủ phải làm căng với xã trưởng trong địa phương mình quản lý.

Hoà vào dòng người tham gia đi phu lần này có đám thanh niên làng Ba Đông, bao gồm hai anh em Vũ Văn Mật, Vũ Văn Bình. Vốn dĩ một nhà chỉ cần một đinh tham gia lần đi phu này nhưng nhà họ Vũ xin quan xã cho cả hai anh em cùng đi. Lý do rất đơn giản, lần đi phu này chỉ kéo dài khoảng một tháng rưỡi đến hai tháng, đến khi kết thúc thì vụ mùa còn chưa gặt, việc nhà nông không bị ảnh hưởng. Vũ Văn Mật đã đi phu ba lần, tổng cộng hơn 16 tháng thời gian, thêm nốt lần này là vừa đủ 18 tháng, về sau không còn lo lao dịch. Vũ Văn Bình thì đây là lần đầu đi phu, cha bọn họ sợ con thứ bỡ ngỡ nên để thằng cả kèm em trai đi phu một lần cho quen, sau này có thể để hắn đi một mình.

Ven sông Cầu, hàng loạt các lán trại của dân phu được dựng lên. Công Bộ quy hoạch rất khoa học, họ chia đều dân phu thành 12 trại khác nhau, tả hữu ngạn sông mỗi bên 6 trại, tiếp đó lại chia mỗi bên làm 6 đoạn dài bằng nhau phân cho từng trại phụ trách tiến hành đắp đê. Anh em họ Vũ được phân chia đến trại số 4 bên hữu ngạn sông, không chỉ họ tất cả trai làng Ba Đông đều được phân đến trại số 4. Trại số 4 do một vị lại viên tên là Lê Hảo phụ trách quản lý mọi việc, vào đầu và cuối mỗi ngày làm việc đều có điểm danh.

Đám người đi phu đã bắt đầu làm việc được 5 ngày, hôm nay sau khi điểm danh buổi chiều Lê Hảo lớn tiếng tuyên bố : – ngày mai và ngày kia tất cả các ngươi được nghỉ làm, ba hôm sau lại tiếp tục công việc. Từ nay cứ làm 5 ngày sẽ nghỉ 2 ngày. Tất cả nghe rõ chưa ?

Phía dưới đám dân phu nghe vậy thì xôn xao bàn tán, bon họ cảm thấy chuyện này rất lạ, trước tới nay đi phu chưa từng có ngày nghỉ, dù cho làm việc mệt mỏi cũng bị các cai phu bắt ép phải làm tiếp, tránh cho công việc bị nhỡ. Vài người hiểu biết thì nhớ lại chiếu chỉ mà hoàng đế ban hành quy định về lao dịch hồi trong tết. Trong đó có quy định ngày nghỉ như thế này, ngoài ra chế độ ăn của dân phu cũng được bảo đảm tốt hơn rất nhiều, không ít người thầm giơ ngón tay cái lên khen hoàng đế nhân từ, biết thương xót dân chúng. Tuy nhiên cũng có vài người không hài lòng, họ cho rằng thay vì cứ làm 5 ngày lại nghỉ hai ngày thì cho bọn họ làm liên tục để sớm hoàn thành công trình, như vậy có thể về nhà sớm một chút.

Lập tức phía dưới có người đứng ra hỏi : – thưa đại nhân, có thể cho phép chúng tôi lựa chọn không nghỉ ngơi mà làm liên tục, sau đó cho phép được kết thúc đợt nghĩa vụ lao dịch này sớm được không ạ ?

Lê Hảo lớn tiếng trả lời : – không được, đây là quy định mới do bệ hạ ban hành, bắt buộc phải tuân thủ. Vậy nên không cần nói lại chuyện này, tất cả về đi tắm rửa chuẩn bị ăn cơm tối đi.

Lê Hảo đã nói vậy, đám dân phu nào dám không nghe, mọi người tản ra lần lượt trở về lán của mình lấy quần áo ra sông tắm rửa. Đương nhiên có một bộ phận dân phu cảm thấy hoàng đế thật hồ đồ, đáng ra nên để dân phu liên tục làm việc để nhanh hoàn thành việc đắp đê. Bằng kinh nghiệm của bọn họ đều biết bây giờ đã là giữa tháng 6 chỉ khoảng một tháng nữa mùa mưa bão sẽ bắt đầu, đê sông nên sớm hoàn thành tránh trường hợp đê chưa đắp xong thì lũ đã tới, khi đó có thể khiến cho tất cả công sức bị đổ sông đổ biển. Vài người lớn gan nói “ bệ hạ đúng là thần tiên, ngài đưa ra quy định trên trời, hoàn toàn không phù hợp với tình hình thực tế”.

Đúng lúc Vũ Văn Mật và em trai đi qua nghe thấy, hắn mở lời nói với bọn họ : – các vị không nên trách bệ hạ, ngài ban hành quy định ngày nghỉ cho chúng ta là có ý tốt, ngài lo sợ dân phu chịu khổ cực quá lớn nên làm vậy. Đương nhiên lời các vị nói cũng có lý, việc đắp đê đáng ra nên nhanh chóng thi công để tránh đi mùa mưa lũ. Ta cho rằng bệ hạ có lẽ cũng không biết chuyện này, có trách thì trách quan lại áp dụng quy định một cách cứng nhắc, sâu xa hơn nữa là do các vị đại quan ở kinh thành đã không phân tích yếu tố mùa mưa lũ cho bệ hạ, vậy nên mới có chút không thỏa đáng trong việc đắp đê lần này.

Mấy người đang nói chuyện nghe vậy thì gật gù, họ cho rằng lời của Vũ Văn Mật rất có lý, cái này không nên trách hoàng đế, có trách thì nên đám quan lại đã không tận tâm làm việc, kẻ thì không giúp vua phân tích quy luật thời tiết, kẻ thì cứng nhắc áp dụng luật định. Vậy là hai anh em họ Vũ cùng với mấy người mới quen này hợp lại một đội cùng nhau tắm sông, đương nhiên không quên trò chuyện, nội dung chủ yếu nói về quan lại bất tài, cổ hủ. Có lẽ Vũ Văn Mật và mấy người này không biết rằng cuộc trò chuyện của bọn họ đã bị người khác nghe được, đây chính là khởi nguồn cho tai họa về sau của bọn bọ.

***

Cùng thời gian ở Kinh Bắc đang diễn ra công việc đắp đê, trên khắp cả nước bắt đầu có một làn sóng di cư đang diễn ra. Chuyện là hàng vạn công nô người Chiêm sau khi tham gia cày cấy vụ mùa đã xin phép rời khỏi điền trang, bọn ho khát vọng tự do nên quyết tâm rời đi. Đương nhiên không phải là tất cả, có nhiều người vẫn quyết định ở lại làm tá điền trong các điền trang như một lựa chon mưu sinh.

Phủ Quốc Oai, trong điền trang hoàng gia, Chế Linh mang theo bọc hành lý nhỏ theo cha con lão Bồ rời đi, điểm đến của bọn họ là Đông Kinh. Lão Bồ có quen một người thợ rèn người Việt, nghe nói mở xưởng ở Đông Kinh, vậy nên lão dẫn theo con trai và Linh đến nương nhờ người đó.

Trên đường rời đi ba người không ngừng trò chuyện, người nói nhiều nhất là con trai lão Bồ tên là Phạm Ái, hắn hỏi : – cha à, Đông Kinh trông như thế nào ?

Lão Bồ đáp : – cha cũng không biết, năm đó ta bị bắt đi thì được bán cho một ông chủ người Việt ở Quốc Oai, sau đó không biết vì sao bị chuyển thẳng đến điền trang làm nô, ta chỉ sống quanh quẩn trong trang, nào đâu đã đi đến đó.

Lão Bồ tên đầy đủ là Phạm Bồ, khi Thánh Tông dẫn theo đại quân đạp phá đất Chiêm thì lão chỉ mới 13 tuổi, đang là học đồ trong một xưởng rèn. Lão không nằm trong danh sách nô lệ bị Thánh Tông ra lệnh bắt về phía bắc, chỉ là đen đủi làm sao lão lại bị đám quan quân người Việt lén bắt về bán như nô lệ. Năm đó chuyện tương tự rất nhiều, có hàng vạn người Chiêm bị người Việt trộm bắt về đất bắc làm nô lệ, Thánh Tông có lẽ không biết việc làm sai trái đó, cũng có thể ngài biết nhưng cố ý làm ngơ. Cơ bản là đám dân Chiêm ti tiện, là dân tộc bại trận nên người Việt tha hồ trà đạp lên bọn họ, có không ít cảnh gia đình ly tán, thậm chí vài nơi còn bị quân đội người Việt cướp bóc tàn tệ, máu và nước mắt của người Chiêm đã chảy không ít trong thời gian ấy.

Quay lại câu chuyện, Chế Linh hỏi : – vậy tại sao bác lại quen được người ở trong Đông Kinh ?

Lão Bồ đáp : – người đó vốn là người trong trang, năm xưa lão từng làm thợ chính trong lò rèn của điền trang chúng ta. Khi ta đến thì được hỏi có biết nghề gì không, ta thành thật nói mình từng học rèn, vậy là được người quản lý điền trang phân đến lò rèn làm việc, hai ta quen nhau từ đấy. Chúng ta làm chung mấy năm, cho đến một ngày lão ấy được người nhà đến cứu ra, nghe nói nhà họ có một người làm ăn có tiền, đã bỏ ra 50 quan lo lót để lão được tự do. Ta và lão có trò chuyện, lão nói sẽ về Đông Kinh tiếp tục mở tiệm rèn, nghe nói nhà lão ở Thành Đông.

Phạm Ái liền hỏi : – người cha nói là bác Việt mà bình thường vẫn kể sao ?

Lão Bồ gật đầu đáp : -Ừ, đúng vậy, chính là lão.

Chế Linh nghe xong liền tò mò hỏi : – Bác không cảm thấy việc chúng ta đi chuyến này rất không ổn sao ? Bác có biết địa chỉ cụ thể của bác Việt không ? Liệu bác Việt có sẵn sàng chào đón sự xuất hiện đường đột của chúng ta ?

Lão Bồ đáp : – yên tâm đi, ta biết tên tiệm rèn của lão, nhớ không sai tên là Lô gia tiệm rèn thì phải. Còn chuyện xuất hiện đường đột thì không lo, tình cảm của hai chúng ta khi xưa khá tốt, dù lão là người Việt nhưng không hề khinh thường dân Chiêm chúng ta. Chưa kể tay nghề của ta không kém, tin chắc lão sẽ vui mừng khi có thêm một thợ phụ như ta.

Chế Linh vẫn lo lắng, hắn nói : – cháu cho rằng chúng ta phải lo trước khả năng xấu nhất có thể xảy ra. Trong trường hợp bạn bác nhận chúng ta ở lại làm thì tốt rồi, không còn gì để nói. Tuy nhiên nếu như chúng ta không được nhận thì biết phải làm sao bây giờ, không thể lang thang không nơi ăn chốn ở, không việc làm đi.

Lão Bồ nghe xong thì trầm ngâm một chút, đúng là lão chưa có nghĩ đến phương án dự phòng trường hợp xấu hổ đó. Tuy nhiên lão cảm thấy không cần quá lo, bản thân có tay nghề, đây là vốn liếng lớn nhất của lão. Lão Bồ tin chắc dù không thể nương nhờ lão Việt thì vẫn có thể dựa vào khả năng của bản thân kiếm sống tại kinh thành, không nhẽ cả cái thành Đông Kinh lớn như vậy không có nhà nào cần thợ rèn hay sao. Nghĩ thông suốt lão chìa ra hai bàn tay nói : – yên tâm, chúng ta có sức khỏe, ta có tay nghề, chỉ cần chịu làm việc chắc chắn có người cần chúng ta, không cần lo tới Đông Kinh không sống nổi. Không dựa được vào người khác cũng không sao, chúng ta có thể dựa vào chính mình mà.

Hai người trẻ tuổi Chế Linh và Phạm Ái nghe xong thì trầm mặc suy nghĩ, bọn họ cảm thấy lão Bồ nói chí lý, ba người đàn ông khỏe mạnh, thậm chí còn có tay nghề, chỉ cần chịu lao động còn sống không nổi sao. Mọi lo lắng trong lòng Chế Linh tạm buông lỏng, hắn đầy tự tin hướng về Đông Kinh, trước tiên là kiếm một việc mưu sinh, tiếp theo là kiếm tiền chuộc thân cho cha mẹ, cưới vợ, Na vẫn đang chờ hắn trở về tìm nàng.